{"id":118136,"date":"2024-10-11T07:30:31","date_gmt":"2024-10-11T02:30:31","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=118136"},"modified":"2024-10-11T14:47:30","modified_gmt":"2024-10-11T09:47:30","slug":"turkmenistan-bilen-gazagystan-respublikasynyn-arasynda-dostlugy-pugtalandyrmak-we-koptaraply-strategik-hyzmatdaslygy-cunlasdyrmak-hakynda-jarnama","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/turkmenistan-bilen-gazagystan-respublikasynyn-arasynda-dostlugy-pugtalandyrmak-we-koptaraply-strategik-hyzmatdaslygy-cunlasdyrmak-hakynda-jarnama\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkmenistan bilen Gazagystan Respublikasyny\u0148 arasynda dostlugy pugtalandyrmak we k\u00f6ptaraply strategik hyzmatda\u015flygy \u00e7u\u0148la\u015fdyrmak hakynda Jarnama"},"content":{"rendered":"<p>Mundan be\u00fdl\u00e4k \u00abtaraplar\u00bb di\u00fdlip atlandyryl\u00fdan T\u00fcrkmenistan we Gazagystan Respublikasy,<br \/>\nT\u00fcrkmenistany\u0148 we Gazagystan Respublikasyny\u0148 arasynda d\u00e4be \u00f6wr\u00fclen dostlukly gatna\u015fyklary ho\u015fni\u00fdetli go\u0148\u015fu\u00e7ylyk, ysny\u015fykly hyzmatda\u015flyk, ynany\u015fmak we \u00f6zara goldamak esasynda mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00e7u\u0148la\u015fdyrmaga hem-de gi\u0148eltm\u00e4ge \u00e7aly\u015fmakdan ugur alyp,<br \/>\nT\u00fcrkmenistany\u0148 we Gazagystan Respublikasyny\u0148 arasyndaky strategik hyzmatda\u015flyk hakynda 2017-nji \u00fdyly\u0148 18-nji aprelind\u00e4ki \u015eertnamadan ugur alyp,<br \/>\nso\u0148ky \u00fdyllarda taraplara strategik hyzmatda\u015flygy ep-esli pugtalandyrmagy ba\u015fardandygyny bell\u00e4p,<br \/>\nhalkara hukugy\u0148 umumy ykrar edilen \u00fd\u00f6relgelerine<br \/>\nhem-de kadalaryna, Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148 Tertipnamasy we iki d\u00f6wleti\u0148 hem gatna\u015fyjylary bolup dur\u00fdan be\u00fdleki ikitarapla\u00fdyn hem-de k\u00f6ptarapla\u00fdyn halkara \u015fertnamalary bo\u00fdun\u00e7a \u00f6z bor\u00e7namalaryna ygrarlydyklaryny be\u00fdan edip,<br \/>\nd\u00f6wletara gatna\u015fyklary k\u00f6ptaraply strategik hyzmatda\u015flyk derejesine \u00e7ykarmak maksady bilen, bu gatna\u015fyklary hemmetarapla\u00fdyn berkitmek isleginden ugur alyp, \u015fu a\u015fakdakylary be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler:<br \/>\nI<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary de\u0148hukuklylyk, \u00f6zara hormat go\u00fdmak we birek-biregi\u0148 b\u00e4hbitlerini hasaba almak esasynda t\u00fcrkmen-gazak gatna\u015fyklaryny hemmetarapla\u00fdyn berkitm\u00e4ge g\u00f6n\u00fckdirilen uzak m\u00f6hletli ugru\u0148 \u00fc\u00fdtgewsizdigini tassykladylar hem-de ikitarapla\u00fdyn hyzmatda\u015flygy hil ta\u00fddan t\u00e4ze derej\u00e4 \u00e7ykarmaga \u00e4hlitarapla\u00fdyn \u00fdardam berjekdiklerini be\u00fdan etdiler. \u015eunu\u0148 bilen, taraplar \u00f6z aralarynda strategik ta\u00fddan \u00e7u\u0148la\u015fdyrylan hyzmatda\u015flyk gatna\u015fyklaryny\u0148 \u00fdola go\u00fdlandygyny yglan ed\u00fd\u00e4rler. Bu bolsa d\u00fcrli ugurly we k\u00f6ptaraply gatna\u015fyklary has \u00fdokary derej\u00e4 \u00e7ykarmagy hem-de o\u0148a a\u00fdratyn ysny\u015fykly, depginli h\u00e4si\u00fdet bermegi g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tut\u00fdar.<br \/>\nHyzmatda\u015flygy\u0148 mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrilmegini\u0148 we \u00e7u\u0148la\u015fdyrylmagyny\u0148 iki d\u00f6wleti\u0148 Ba\u015ftutanlaryny\u0148 \u00f6zara ynany\u015fmagyna hem-de strategik ornuna esaslan\u00fdandygyny belle\u00fd\u00e4rler. Bar bolan \u015fertleri we \u00f6z aralaryndaky gatna\u015fyklary diwersifikasi\u00fdala\u015fdyrmagy\u0148 hem-de \u00e7u\u0148la\u015fdyrmagy\u0148 m\u00fcmkin\u00e7iliklerini doly pe\u00fddalanmaga \u00fdeke-t\u00e4k netijeli \u00e7emele\u015fm\u00e4ni goldanyp, ikitarapla\u00fdyn gatna\u015fyklary\u0148 \u00e4hli ugurlary, \u00f6zara gyzyklanma bildiril\u00fd\u00e4n halkara we sebit meseleleri bo\u00fdun\u00e7a d\u00fcrli derejede \u00f6zara b\u00e4hbitli dialogy geljekde hem i\u015fje\u0148 \u00f6sd\u00fcrm\u00e4ge ta\u00fd\u00fdardygyny be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nII<br \/>\nTaraplar ykdysady ugurda hyzmatda\u015flyk etmegi\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini tassyklap, \u00f6zara b\u00e4hbitli ykdysady hyzmatda\u015flygy pugtalandyrmaga \u00e7aly\u015f\u00fdandyklaryny tassykladylar, \u015fe\u00fdle hem iki d\u00f6wleti\u0148 arasynda s\u00f6wda, ma\u00fda go\u00fdumlar, ulag, gaz we himi\u00fda senagaty, oba hojalygy, gurlu\u015fyk materiallaryny \u00f6nd\u00fcrmek, dokma pudagy, aragatna\u015fyk, telekommunikasi\u00fdalar \u00fdaly ugurlarda hyzmatda\u015flygy gi\u0148eltmek maksady bilen, bilelikd\u00e4ki tagallalary artdyrmak me\u00fdlini be\u00fdan etdiler. D\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary s\u00f6wda-ykdysady gatna\u015fyklary\u0148 depginli \u00f6s\u00fc\u015fine kanagatlanma bildir\u00fd\u00e4rler hem-de k\u00f6pugurly, gi\u0148 m\u00f6\u00e7berli, durnukly s\u00f6wda-ykdysady hyzmatda\u015flygy\u0148 ikitarapla\u00fdyn gatna\u015fyklary\u0148 tutu\u015f toplumyna o\u0148yn t\u00e4sir ed\u00fd\u00e4ndigini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar ikitarapla\u00fdyn ykdysady hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 guraly h\u00f6km\u00fcnde Ykdysady, ylmy-tehniki we medeni hyzmatda\u015flyk bo\u00fdun\u00e7a h\u00f6k\u00fcmetara t\u00fcrkmen-gazak toparyny\u0148 i\u015fini pugtalandyrmagy\u0148, \u015fe\u00fdle hem haryt dolany\u015fygyny artdyrmak we iberil\u00fd\u00e4n harytlary\u0148 sanawyny gi\u0148eltmek bo\u00fdun\u00e7a i\u015f toparyny\u0148 netijeliligini \u00fdokarlandyrmagy\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini nygta\u00fdarlar.<br \/>\nTaraplar teleke\u00e7ilik i\u015fi \u00fc\u00e7in amatly ykdysady, mali\u00fde we hukuk \u015fertlerini\u0148 d\u00f6redilmegini h\u00f6weslendir\u00fd\u00e4rler, ykdysady \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fcpj\u00fcn etm\u00e4ge, iki d\u00f6wleti\u0148 harytlaryny, hyzmatlaryny d\u00fcn\u00fd\u00e4 bazarlaryna \u00e7ykarmagy\u0148 m\u00fcmkin\u00e7iliklerini \u00fdokarlandyrmaga \u00fdardam ber\u00fd\u00e4rler, iki \u00fdurdu\u0148 i\u015few\u00fcr toparlaryny\u0148 arasynda gatna\u015fyklary pugtalandyrjak i\u015few\u00fcrlik maslahatlaryny guramagy golda\u00fdarlar.<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary \u00f6zara gyzyklanma bildiril\u00fd\u00e4n ileri tutul\u00fdan ugurlarda kooperasi\u00fda gatna\u015fyklaryny \u00f6sd\u00fcrmek \u00fc\u00e7in t\u00e4ze bilelikd\u00e4ki k\u00e4rhanalary d\u00f6retmegi golda\u00fdarlar. Prezidentler \u00f6zara s\u00f6wdany\u0148 m\u00f6\u00e7berini mundan be\u00fdl\u00e4k-de artdyrmagy\u0148 we go\u015fulan \u00fdokary bahasy bolan \u00f6n\u00fcmleri haryt dolany\u015fygyna \u00e7ekmek arkaly onu\u0148 sanawyny gi\u0148eltmegi\u0148 zerurdygyny tassykladylar.<br \/>\nTaraplar ikitarapla\u00fdyn ma\u00fda go\u00fdum hyzmatda\u015flygyny mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148, \u015fol sanda \u00f6zara ma\u00fda go\u00fdumlary \u00e7ekmek \u00fc\u00e7in ony amatly \u015fertleri d\u00f6retmek arkaly \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary T\u00fcrkmenistany\u0148 Balkan wela\u00fdaty bilen Gazagystan Respublikasyny\u0148 Mangistau oblastyny\u0148 arasynda s\u00f6wda-ykdysady, ulag-logistika, energetika, durmu\u015f we medeni-ynsanperwer ugurlarda serhet\u00fdaka hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmek hem-de berkitmek bo\u00fdun\u00e7a bilelikd\u00e4ki \u00e7\u00e4releri golda\u00fdarlar.<br \/>\nIII<br \/>\nPrezidentler da\u015farky bazarlara gysga \u00fdol bilen we netijeli \u00e7ykmagy \u00fcpj\u00fcn ed\u00fd\u00e4n ulag-kommunikasi\u00fda ulgamynda ikitarapla\u00fdyn hyzmatda\u015flygy\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini bellediler. Bu ugurda hyzmatda\u015flyk etmegi\u0148 m\u00fcmkin\u00e7iliklerini mundan be\u00fdl\u00e4k-de a\u00e7mak maksady bilen, taraplar ulag, logistika we \u00fcsta\u015fyr gatnawlar babatda iki \u00fdurdu\u0148 b\u00e4hbitlerine la\u00fdyk gel\u00fd\u00e4n m\u00f6h\u00fcm taslamalary goldamagy dowam etdirm\u00e4ge ta\u00fd\u00fdardyklaryny tassykladylar.<br \/>\nTaraplar ulag-kommunikasi\u00fda ulgamlarynda \u00f6zara b\u00e4hbitli hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmek hem-de gi\u0148eltmek \u00fc\u00e7in amatly \u015fertleri d\u00f6retm\u00e4ge i\u015fje\u0148 \u00fdardam bererler. D\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary ulag babatda hyzmatda\u015flygy\u0148 bar bolan \u00fdokary derejesine kanagatlanma bildirdiler hem-de T\u00fcrkmenistany\u0148 we Gazagystany\u0148 \u00e7\u00e4kleri bo\u00fdun\u00e7a \u00fcsta\u015fyr gatnawlary \u00fcpj\u00fcn ed\u00fd\u00e4n birle\u015fdirilen taslamalary amala a\u015fyrmaga g\u00f6n\u00fckdirilen \u00f6zara tagallalary dowam etdirmegi\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar Gazagystan \u2014 T\u00fcrkmenistan \u2014 E\u00fdran demir \u00fdoly bo\u00fdun\u00e7a gatnawlary amala a\u015fyrmakda hyzmatda\u015flygy i\u015fje\u0148le\u015fdirmegi\u0148 zerurdygyny nygtadylar. \u00dd\u00fckleri\u0148 halkara \u00fcsta\u015fyr \u00fdoly, \u015fol sanda Hazar\u00fcsti halkara ulag \u00fdoly (Orta ge\u00e7elge), Merkezi Azi\u00fda \u2014 Pars a\u00fdlagy ge\u00e7elgesi, G\u00fcnorta ge\u00e7elge we Azi\u00fda bilen \u00ddewropany birle\u015fdir\u00fd\u00e4n be\u00fdleki halkara ge\u00e7elgeleri bo\u00fdun\u00e7a da\u015falmagyny artdyrmak we gi\u0148eltmek \u00fc\u00e7in amatly \u015fertleri \u00fcpj\u00fcn etmek maksady bilen, halkara ulag ge\u00e7elgelerini mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 zerurdygyny bellediler.<br \/>\nTaraplar \u00f6z \u00e7\u00e4klerinde \u00fderle\u015fen howa, de\u0148iz portlary, demir \u00fdol we awtomobil ulag ulgamlary arkaly ulag gatnawlaryny amala a\u015fyrmak \u00fc\u00e7in amatly \u015fertleri d\u00f6red\u00fd\u00e4n \u00fcsta\u015fyr we ulag kommunikasi\u00fdalary babatdaky hyzmatda\u015flygy i\u015fje\u0148 \u00f6sd\u00fcrm\u00e4ge hem-de \u00e7u\u0148la\u015fdyrmaga ta\u00fd\u00fdardyklaryny be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nIV<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary energetika ulgamynda, \u015fol sanda gaz pudagynda t\u00fcrkmen-gazak hyzmatda\u015flygyny\u0148 uly m\u00fcmkin\u00e7iliklerini\u0148 bardygyny belle\u00fd\u00e4rler. Iki \u00fdurdu\u0148 energetika ulgamyndaky hyzmatda\u015flygyny\u0148 gatna\u015fyklary mundan be\u00fdl\u00e4k-de pugtalandyrmagy\u0148 m\u00f6h\u00fcm \u015ferti bolup dur\u00fdandygyny hem-de \u00f6zara b\u00e4hbitlere la\u00fdyk gel\u00fd\u00e4ndigini bell\u00e4p, taraplar energetika babatda hyzmatda\u015flygy \u00f6zara b\u00e4hbitlilik esasynda \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 hem-de diwersifikasi\u00fdala\u015fdyrmagy\u0148 t\u00e4ze m\u00fcmkin\u00e7iliklerini \u00f6wrenmegi\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini nygta\u00fdarlar.<br \/>\nTaraplar ma\u00fda go\u00fdumlary \u00e7ekmekde hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148, \u00e4hlumumy uglerod bitaraplygyny gazanmak \u00fc\u00e7in energetika ulgamynda t\u00e4ze senagaty \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 zerurdygyny bellediler.<br \/>\nV<br \/>\nPrezidentler ykdysady\u00fdeti\u0148 pudaklaryny tehnologik we senagat ta\u00fddan \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 \u015ferti h\u00f6km\u00fcnde maglumat tehnologi\u00fdalary pudagyny\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini ykrar edip, iki \u00fdurdu\u0148 sanly ulgamdaky hyzmatda\u015flygyny \u00f6sd\u00fcrmegi golda\u00fdarlar.<br \/>\nSanlyla\u015fdyrmak ulgamynda \u00abSanly h\u00f6k\u00fcmeti\u0148 ofisi\u00bb taslamasyny we be\u00fdleki taslamalary ulanmakda hem-de maglumat-tehnologi\u00fdalary babatda bilelikd\u00e4ki taslamalary durmu\u015fa ge\u00e7irmekde we bu ugurda maglumat tehnologi\u00fdalary bo\u00fdun\u00e7a i\u015fg\u00e4rleri\u0148 h\u00fcn\u00e4rini \u00fdokarlandyrmakda i\u015f \u00fd\u00fcz\u00fcnde tejribe aly\u015fmagy\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigi bellenil\u00fd\u00e4r. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, t\u00fcrkmen-gazak serhedini\u0148 \u00fcst\u00fcnden optiki-s\u00fc\u00fd\u00fcmli aragatna\u015fyk ulgamlaryny\u0148 gurlu\u015fygy we maglumat-kommunikasi\u00fda ulgamlaryny\u0148 birle\u015fdirilmegi goldanyl\u00fdar.<br \/>\n\u015ee\u00fdle hem d\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary \u00e4lem gi\u0148i\u015fligini parahat\u00e7ylykly maksatlar bilen \u00f6zle\u015fdirmek, \u015fol sanda iki \u00fdurdu\u0148 kosmos tehnologi\u00fdalaryny pe\u00fddalanmak we ykdysady\u00fdeti\u0148 d\u00fcrli pudaklarynda kosmos g\u00f6zeg\u00e7iligini ulanmak bilen, aerokosmos ulgamynda bilelikd\u00e4ki taslamalary amala a\u015fyrmak arkaly toplumla\u00fdyn hyzmatda\u015flygy \u00fdola go\u00fdmak hem-de \u00f6sd\u00fcrmek ugrunda \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nVI<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary ekologik howpsuzlygy, da\u015fky gur\u015fawy goramak, serhet\u00fcsti hapalanmagy\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni almak, tebigy seri\u015fdeleri tyg\u015fytly pe\u00fddalanmak, tebigy we tehnogen h\u00e4si\u00fdetli adatdan da\u015fary \u00fdagda\u00fdlary\u0148 \u00fdaramaz netijelerini\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni almak hem-de olary \u00fdok etmek babatda hyzmatda\u015flygy dowam etdirmegi\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini nygtadylar. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, taraplar Howany\u0148 \u00fc\u00fdtgemegi we \u201c\u00fda\u015fyl\u201d energetika babatda Merkezi Azi\u00fda bo\u00fdun\u00e7a taslama edarasyny, BMG-ni\u0148 Merkezi Azi\u00fda we Owganystan \u00fc\u00e7in durnukly \u00f6s\u00fc\u015f maksatlary bo\u00fdun\u00e7a sebit merkezini Almatyda a\u00e7mak, \u015fe\u00fdle hem BMG-ni\u0148 howandarlygynda Merkezi Azi\u00fdada howany\u0148 \u00fc\u00fdtgemegi bilen bagly tehnologi\u00fdalar bo\u00fdun\u00e7a sebit merkezini A\u015fgabatda a\u00e7mak baradaky ba\u015flangy\u00e7lary golda\u00fdarlar.<br \/>\nTaraplar sebitde \u00f6r\u00e4n m\u00f6h\u00fcm suw-energetika, ekologi\u00fda we durmu\u015f-ykdysady meseleleri ara alyp maslahatla\u015fmak hem-de \u00e7\u00f6zmek \u00fc\u00e7in \u00f6zbolu\u015fly sebit edarasy h\u00f6km\u00fcnde Araly halas etmegi\u0148 halkara gaznasyny\u0148 a\u00fdratyn ornuny belle\u00fd\u00e4rler we g\u00f6rkezilen ugurda onu\u0148 m\u00fcmkin\u00e7iligini mundan be\u00fdl\u00e4k-de i\u015fje\u0148 ulanmak ugrunda \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4rler. Merkezi Azi\u00fdany\u0148 \u00e4hli d\u00f6wletlerini\u0148 b\u00e4hbidini nazara almak we gatna\u015fmagy bilen, Araly halas etmegi\u0148 halkara gaznasyny\u0148 gurama\u00e7ylyk d\u00fcz\u00fcmini we \u015fertnama-hukuk bin\u00fdadyny k\u00e4mille\u015fdirmek bo\u00fdun\u00e7a ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n i\u015fleri\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar BMG-ni\u0148 Aral de\u0148zini\u0148 sebiti \u00fc\u00e7in \u00dd\u00f6rite maksatnamasyny d\u00f6retmegi\u0148 \u015fertlerine seretmek bo\u00fdun\u00e7a tagallalary dowam etdirmegi goldadylar.<br \/>\nVII<br \/>\nPrezidentler iki \u00fdurdu\u0148 halklaryny\u0148 ruhy we medeni ta\u00fddan \u00fdakynlygyny gorap saklamaga hem-de medeni\u00fdet, sungat, ylym, bilim, sy\u00fdahat\u00e7ylyk, \u00fda\u015flar, k\u00f6p\u00e7\u00fclikle\u00fdin habar beri\u015f seri\u015fdeleri ulgamlarynda \u00f6zara gatna\u015fyklary \u00e7u\u0148la\u015fdyrmaga hemmetarapla\u00fdyn \u00fdardam bererler. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, taraplar iki \u00fdurdu\u0148 d\u00f6redijilik toparlaryny\u0148, uniwersitetlerini\u0148 we be\u00fdleki bilim edaralaryny\u0148, ylmy-barlag guramalaryny\u0148, arhiwlerini\u0148, \u00fda\u015flar we sport guramalaryny\u0148 g\u00f6ni gatna\u015fyklaryna hem-de hyzmatda\u015flygyna we olary\u0148 bilelikd\u00e4ki \u00e7\u00e4relerini\u0148 ge\u00e7irilmegine \u00fdardam bererler.<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary ilaty\u0148 saglygyny goramagy berkitmek, ilkinji lukman\u00e7ylyk-sanitari\u00fda k\u00f6megini g\u00fc\u00fd\u00e7lendirmek, \u00fdokan\u00e7 we \u00fdokan\u00e7 d\u00e4l kesellere gar\u015fy g\u00f6re\u015fmek, \u00fdokary tehnologi\u00fdaly k\u00f6megi bermek maksady bilen, saglygy gora\u00fdy\u015f babatda hyzmatda\u015flygy mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrmek ugrunda \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar iki \u00fdurdu\u0148 durmu\u015f-ykdysady we sy\u00fdasy \u00f6s\u00fc\u015fini\u0148 gazananlaryny, umumy medeni-taryhy mirasy, sy\u00fdahat\u00e7ylyk m\u00fcmkin\u00e7iliklerini be\u00fdan etmegi\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini tassyklap, iki \u00fdurdu\u0148 k\u00f6p\u00e7\u00fclikle\u00fdin habar beri\u015f seri\u015fdelerini\u0148 arasynda \u00f6zara b\u00e4hbitli hemmetarapla\u00fdyn hyzmatda\u015flyga \u00fdardam bermegi maksat edin\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nVIII<br \/>\nT\u00fcrkmenistan we Gazagystan Respublikasy halkara gi\u0148i\u015flikde dialog we ynany\u015fmak, \u015fe\u00fdle hem Merkezi Azi\u00fdany\u0148 durnukly \u00f6s\u00fc\u015fini \u00fcpj\u00fcn etmek maksady bilen, sebitle\u00fdin go\u015fuly\u015fmak ide\u00fdasyny \u00f6\u0148e s\u00fcr\u00fcp, da\u015fary sy\u00fdasat ulgamynda ysny\u015fykly hyzmatda\u015flyk etmegi g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tut\u00fdarlar.<br \/>\nTaraplar BMG-ni\u0148 Tertipnamasy bo\u00fdun\u00e7a \u00f6z bor\u00e7namalaryny we Birle\u015fen Milletler Guramasyny mundan be\u00fdl\u00e4k-de pugtalandyrmaga hem-de halkara i\u015flerde onu\u0148 merkezi ornuny \u00fdokarlandyrmaga \u00fdardam berm\u00e4ge \u00e7aly\u015f\u00fdandyklaryny tassykla\u00fdarlar. Birle\u015fen Milletler Guramasy, \u00ddewropada Howpsuzlyk we Hyzmatda\u015flyk Guramasy, Yslam Hyzmatda\u015flyk Guramasy hem-de be\u00fdleki halkara guramalar bilen halkara howpsuzlygy \u00fcpj\u00fcn etmek, t\u00e4ze howplara we wehimlere gar\u015fy bilelikde g\u00f6re\u015fmek i\u015finde hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmek ugrunda \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148, \u00ddewropada Howpsuzlyk we Hyzmatda\u015flyk Guramasyny\u0148, \u015fe\u00fdle hem Hazar \u00abb\u00e4\u015fligini\u0148\u00bb, \u00abMerkezi Azi\u00fda d\u00f6wletlerini\u0148 Ba\u015ftutanlaryny\u0148 konsultatiw du\u015fu\u015fygyny\u0148, be\u00fdleki k\u00f6ptaraply d\u00fcz\u00fcmleri\u0148 we g\u00f6rn\u00fc\u015fleri\u0148 \u00e7\u00e4klerinde i\u015fje\u0148 hyzmatda\u015flygy dowam ederler, \u015fol sanda \u00f6zara gyzyklanma bildiril\u00fd\u00e4n d\u00fcrli meselelere hem-de ba\u015flangy\u00e7lara seredilende, mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6zara goldaw berm\u00e4ge ta\u00fd\u00fdardyklaryny tassykla\u00fdarlar.<br \/>\nBMG-ni\u0148 Tertipnamasynda berkidilen esas go\u00fdujy \u00fd\u00f6relgelere we kadalara bilelikde ygrarly bolan, hemi\u015felik Bitaraplyk sy\u00fdasatyny durmu\u015fa ge\u00e7ir\u00fd\u00e4n T\u00fcrkmenistan we da\u015fary sy\u00fdasatyny k\u00f6ptaraply hem-de hakyky \u00fdagda\u00fdlar esasynda amala a\u015fyr\u00fdan Gazagystan Respublikasy Merkezi Azi\u00fda sebitinde hem-de b\u00fctin d\u00fcn\u00fd\u00e4de howpsuzlygy, parahat\u00e7ylygy, durnuklylygy berkitmek bo\u00fdun\u00e7a tagallalaryny dowam etdirjekdiklerini be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, taraplar BMG-ni\u0148 Ba\u015f Assamble\u00fdasyny\u0148 2022-nji \u00fdyly\u0148 28-nji i\u00fdulyndaky, Merkezi Azi\u00fdany parahat\u00e7ylyk, ynany\u015fmak we hyzmatda\u015flyk zolagy di\u00fdip yglan ed\u00fd\u00e4n 76\/299-njy Kararnamasyny\u0148, \u015fe\u00fdle hem sebit kooperasi\u00fdasyny \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 \u00abMerkezi Azi\u00fda \u2014 2040\u00bb Konsepsi\u00fdasyny\u0148 ileri tutul\u00fdan ugurlaryny durmu\u015fa ge\u00e7irmegi\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary halkara terror\u00e7ylyga, ekstremizme, bikanun migrasi\u00fda, ne\u015fe seri\u015fdelerini\u0148 \u00fda-da psihotrop maddalary\u0148 bikanun dolany\u015fygyna, transmilli gurama\u00e7ylykly jena\u00fdat\u00e7ylyga we halkara howpsuzlygy\u0148 be\u00fdleki howplaryna hem-de wehimlerine gar\u015fy g\u00f6re\u015fde ikitarapla\u00fdyn derejede hem, halkara d\u00fcz\u00fcmleri\u0148, \u015fol sanda Ne\u015fe seri\u015fdelerini\u0148, psihotrop maddalary\u0148 we olary\u0148 prekursorlaryny\u0148 bikanun dolany\u015fygyna gar\u015fy g\u00f6re\u015fmek bo\u00fdun\u00e7a Almaty \u015f\u00e4herind\u00e4ki Merkezi Azi\u00fda sebitle\u00fdin maglumat-utga\u015fdyryjy merkezi\u0148 \u00e7\u00e4klerinde hem hyzmatda\u015flygy mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrmek ugrunda \u00e7yky\u015f etdiler.<br \/>\nTaraplar owgan halkyny\u0148 \u00f6z d\u00f6wletini sy\u00fdasy we durmu\u015f-ykdysady ta\u00fddan \u00f6sd\u00fcrmek bo\u00fdun\u00e7a sa\u00fdlap alan \u00fdoluny hormatlap, Owganystanda parahat\u00e7ylygy we durnuklylygy gazanmaga, ony parahat hem-de g\u00fcll\u00e4p \u00f6s\u00fd\u00e4n \u00fdurda \u00f6w\u00fcrm\u00e4ge mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00fdardam berm\u00e4ge ta\u00fd\u00fdardyklaryny tassykladylar. Bu \u00fdurt bilen s\u00f6wda-ykdysady, ulag-logistika, energetika gatna\u015fyklaryny \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148, \u00fcpj\u00fcn\u00e7ilik ulgamlaryny\u0148 taslamalaryny amala a\u015fyrmagy\u0148, \u015fe\u00fdle hem Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148 merkezi utga\u015fdyryjy orny arkaly Owganystany\u0148 halkyna hemmetarapla\u00fdyn halkara ynsanperwer hema\u00fdatyny bermegi\u0148 zerurdygyny bellediler.<br \/>\nIki d\u00f6wleti\u0148 Ba\u015ftutanlary \u00fdadro ta\u00fddan \u00fdaragsyzlanmak we \u00fdadro \u00fdaragyny \u00fda\u00fdratmazlyk i\u015finde tagallalary birle\u015fdirmegi\u0148 zerurdygyny nygtadylar, Merkezi Azi\u00fdada \u00fdadro \u00fdaragyndan azat zolak hakynda \u015eertnamany hem-de BMG-ni\u0148 Ba\u015f Assamble\u00fdasyny\u0148 2015-nji \u00fdyly\u0148 5-nji dekabryndaky 70\/57-nji Kararnamasy bilen kabul edilen, \u00ddadro \u00fdaragyndan azat d\u00fcn\u00fd\u00e4ni gurmak hakynda \u00c4hlumumy jarnamany durmu\u015fa ge\u00e7irmegi\u0148 \u00e7\u00e4klerinde hyzmatda\u015flygy mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00f6sd\u00fcrm\u00e4ge ta\u00fd\u00fdardyklaryny be\u00fdan etdiler.<br \/>\nBakteriologi\u00fda (biologi\u00fda) we toksin \u00fdaraglaryny i\u015fl\u00e4p ta\u00fd\u00fdarlamagy, \u00f6nd\u00fcrmegi we olary\u0148 gorlaryny toplamagy gadagan etmek hem-de olary \u00fdok etmek hakynda BMG-ni\u0148 Konwensi\u00fdasyny\u0148 esasynda Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148 howandarlygynda Halkara biologi\u00fda howpsuzlygy baradaky agentligi d\u00f6retmek ba\u015flangyjyny\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini bellediler.<br \/>\nTaraplar terror\u00e7ylyga, k\u00f6p\u00e7\u00fclikle\u00fdin gyry\u015f \u00fdaraglaryny\u0148 \u00fda\u00fdradylmagyna, kontrabanda, ne\u015feleri\u0148 bikanun dolany\u015fygyna, bikanun migrasi\u00fda, adam s\u00f6wdasyna, gurama\u00e7ylykly jena\u00fdat\u00e7ylyga we korrupsi\u00fda gar\u015fy g\u00f6re\u015fde gyzyklanma bildir\u00fd\u00e4n edaralary\u0148 ugry bo\u00fdun\u00e7a we halkara hem-de sebit guramalaryny\u0148 \u00e7\u00e4klerinde hyzmatda\u015flyk gatna\u015fyklaryny \u00e7u\u0148la\u015fdyrarlar. Iki \u00fdurdu\u0148 degi\u015fli d\u00fcz\u00fcmlerini\u0148 Merkezi Azi\u00fdada halkara terror\u00e7ylygy\u0148 we ekstremizmi\u0148 \u00fd\u00fcze \u00e7ykmagyny\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni almak we olara gar\u015fy g\u00f6re\u015fmek i\u015finde hyzmatda\u015flygyny mundan be\u00fdl\u00e4k-de k\u00e4mille\u015fdirmegini\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini bellediler.<br \/>\nTaraplar sebit we \u00e4hlumumy derejede halkara maglumat howpsuzlygyny \u00fcpj\u00fcn etmek, \u015fol sanda maglumat-kommunikasi\u00fda tehnologi\u00fdalaryny hukuga gar\u015fy we zy\u00fdanly maksatlar bilen pe\u00fddalanmaga gar\u015fy g\u00f6re\u015fmek bo\u00fdun\u00e7a netijeli hyzmatda\u015flyga g\u00f6n\u00fckdirilen maksatlaryny tassykla\u00fdarlar.<br \/>\nD\u00f6wletleri\u0148 Ba\u015ftutanlary halkara parahat\u00e7ylyga, howpsuzlyga we durnuklylyga howp sal\u00fdan agressi\u00fda \u00e7\u00e4relerine gar\u015fy d\u00fcn\u00fd\u00e4 bilele\u015figini\u0148 tagallalaryny \u00fdokarlandyrmagy\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar \u00f6z d\u00f6wletlerini\u0148 \u00f6zygty\u00fdarlylygyny, \u00e7\u00e4klerini\u0148 bitew\u00fcligini we halkara derejede ykrar edilen serhetlerini\u0148 eldegrilmesizdigini hormatla\u00fdandyklaryny we a\u00fdgytly golda\u00fdandyklaryny \u00f6zara esasda \u00fdene-de tassykladylar. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, taraplar gapma-gar\u015fylyklary \u00f6zygty\u00fdarlylygy, \u00e7\u00e4klerini\u0148 bitew\u00fcligi we halkara derejede ykrar edilen serhetlerini\u0148 bozulmazlygy esasynda, halkara hukugy\u0148 umumy ykrar edilen \u00fd\u00f6relgelerine we kadalaryna la\u00fdyklykda parahat\u00e7ylykly seri\u015fdeler arkaly \u00e7\u00f6zmegi\u0148 zerurdygyny belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nTaraplar dinleri\u0148 we medeni\u00fdetleri\u0148 arasynda, \u015fol sanda sabyr-takatlylyk, \u00f6zara hormatlamak we dini o\u0148\u015fuklylyk taglymatlaryny \u00f6\u0148e s\u00fcrmek \u00fc\u00e7in esas bolup dur\u00fdan D\u00fcn\u00fd\u00e4 we adaty dinleri\u0148 liderlerini\u0148 gurulta\u00fdyny\u0148 \u00e7\u00e4klerinde \u00e4hlumumy dialogy\u0148 m\u00f6h\u00fcmdigini belle\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nIX<br \/>\nT\u00fcrkmenistan we Gazagystan Respublikasy iki \u00fdurdu\u0148 halklaryny\u0148 b\u00e4hbidine d\u00f6wletara gatna\u015fyklary \u00f6zara ynany\u015fmagy\u0148 we hormatlamagy\u0148 berk bin\u00fdatlaryna da\u00fdan\u00fdan \u00e7u\u0148la\u015fdyrylan strategik hyzmatda\u015flyk derejesine \u00e7ykarmak kararyna gelendiklerini be\u00fdan ed\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nPrezidentler hemmetarapla\u00fdyn strategik hyzmatda\u015flygy pugtalandyrmagy\u0148 iki doganlyk halky\u0148 d\u00fc\u00fdpli b\u00e4hbitlerine la\u00fdyk gel\u00fd\u00e4ndigine, iki d\u00f6wleti\u0148 arasyndaky mizemez dostlugy berkitm\u00e4ge \u00fdardam ed\u00fd\u00e4ndigine we uzak m\u00f6hletli geljekde hyzmatda\u015flyk etmegi\u0148 t\u00e4ze g\u00f6z\u00fdetimlerini a\u00e7\u00fdandygyna, \u015fe\u00fdle hem sebit hem-de halkara derejede parahat\u00e7ylygy, durnuklylygy, abadan\u00e7ylygy pugtalandyrmaga saldamly go\u015fant go\u015f\u00fdandygyna ynan\u00fdarlar.<\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkmenistany\u0148 Prezidenti Serdar Berdimuhamedow.<\/strong><br \/>\n<strong>Gazagystan Respublikasyny\u0148 Prezidenti Kasym-\u017domart Toka\u00fdew.<\/strong><br \/>\n<em>A\u015fgabat \u015f\u00e4heri, 2024-nji \u00fdyly\u0148 10-njy okt\u00fdabry.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mundan be\u00fdl\u00e4k \u00abtaraplar\u00bb di\u00fdlip atlandyryl\u00fdan T\u00fcrkmenistan we Gazagystan Respublikasy, T\u00fcrkmenistany\u0148 we Gazagystan Respublikasyny\u0148 arasynda d\u00e4be \u00f6wr\u00fclen dostlukly gatna\u015fyklary ho\u015fni\u00fdetli go\u0148\u015fu\u00e7ylyk, ysny\u015fykly hyzmatda\u015flyk, ynany\u015fmak we \u00f6zara goldamak esasynda mundan be\u00fdl\u00e4k-de \u00e7u\u0148la\u015fdyrmaga hem-de gi\u0148eltm\u00e4ge \u00e7aly\u015fmakdan ugur alyp, T\u00fcrkmenistany\u0148 we Gazagystan Respublikasyny\u0148 arasyndaky strategik hyzmatda\u015flyk hakynda 2017-nji \u00fdyly\u0148 18-nji aprelind\u00e4ki \u015eertnamadan ugur alyp, so\u0148ky \u00fdyllarda taraplara strategik hyzmatda\u015flygy [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":114024,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/118136"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=118136"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/118136\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":118137,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/118136\/revisions\/118137"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/114024"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=118136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=118136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=118136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}