{"id":155350,"date":"2025-12-26T10:58:50","date_gmt":"2025-12-26T05:58:50","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=155350"},"modified":"2025-12-26T10:58:50","modified_gmt":"2025-12-26T05:58:50","slug":"90-yyldan-son-tazeden-tapyldy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/90-yyldan-son-tazeden-tapyldy\/","title":{"rendered":"90 \u00fdyldan so\u0148 t\u00e4zeden tapyldy"},"content":{"rendered":"<p>Bir asyr t\u00f6\u00adwe\u00adre\u00adgi wagt\u00addan b\u00e4\u00adri \u00fdi\u00adtip gi\u00adden jan\u00addar ha\u00adsap\u00adla\u00adnyl\u00ad\u00fdan aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy t\u00e4\u00adze\u00adden ta\u00adpyl\u00addy. Yl\u00admy dil\u00adde \u00abdend\u00adro\u00adla\u00adgus may\u00adri\u00bb di\u00fd\u00adlip at\u00adlan\u00addy\u00adryl\u00ad\u00fdan Won\u00addi\u00adwo\u00fd aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy owa\u00addan gy\u00adzy\u00adlym\u00adtyl s\u00fc\u00adt\u00fc\u00adgi bi\u00adlen ta\u00adpa\u00adwut\u00adlan\u00ad\u00fdar. G\u00fcn\u00adba\u00adtar Pa\u00adpua\u00adny\u0148 Won\u00addi\u00adwo\u00fd dag\u00adla\u00adryn\u00adda\u00adky g\u00fcr to\u00adka\u00fd\u00adlar\u00adda ga\u00fd\u00adta\u00addan pe\u00fd\u00adda bo\u00adlan bu jan\u00addar Awst\u00adra\u00adli\u00ad\u00fda ken\u00adgu\u00adru\u00adsyna me\u0148\u00adze\u00ad\u00fd\u00e4r. Aga\u00e7\u00adda \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan ken\u00adgu\u00adru il\u00adkin\u00adji ge\u00adzek 1928-nji \u00fdyl\u00adda ne\u00admes-ame\u00adri\u00adkan bio\u00adlo\u00adgy Ernst Ma\u00fdr ta\u00adra\u00adpyn\u00addan ha\u00adsa\u00adba alyn\u00ad\u00fdar. 2018-nji \u00fdyl\u00adda i\u0148\u00adlis eks\u00adpe\u00addi\u00adsi\u00ad\u00fda to\u00adpa\u00adry Pa\u00adpua-T\u00e4\u00adze Gwi\u00adne\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 g\u00fcn\u00adba\u00adta\u00adryn\u00adda\u00adky tro\u00adpik to\u00adka\u00fd\u00adlar\u00adda g\u00f6z\u00adleg i\u015f\u00adle\u00adri\u00adni ama\u00adla a\u015fyr\u00addy\u00adlar. Ne\u00adti\u00adje\u00adde bol\u00adsa, sa\u00adrym\u00adtyl-gyz\u00adgylt ken\u00adgu\u00adru\u00adny\u0148 aga\u00adjy\u0148 \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00add\u00e4\u00adki pur\u00adsat\u00adla\u00adry\u00adny su\u00adra\u00adta d\u00fc\u00ad\u015f\u00fcr\u00addi\u00adler.<br \/>\n\u00ddi\u00adti\u00adri\u00adlip-ta\u00adpy\u00adlan aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy gu\u00adry \u00fder ken\u00adgu\u00adru\u00adsyn\u00addan has ki\u00ad\u00e7i bol\u00ad\u00fdar. Bu jan\u00addar \u00f6m\u00adr\u00fc\u00adni\u0148 k\u00f6p b\u00f6\u00adle\u00adgi\u00adni aga\u00adjy\u0148 \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00adde ge\u00ad\u00e7i\u00adrip, ter \u00fdap\u00adrak\u00adlar, aga\u00adjy\u0148 g\u00fcl\u00adle\u00adri we mi\u00adwe\u00adler bi\u00adlen i\u00fd\u00admit\u00adlen\u00ad\u00fd\u00e4r. G\u00fc\u00fd\u00e7\u00adli pen\u00adje\u00adsi we \u00fdi\u00adti dyr\u00adnak\u00adla\u00adry bo\u00adlan bu jan\u00addar aga\u00adja hem-de ga\u00ad\u00fda\u00adla\u00adra ar\u00adka\u00ad\u00fdyn dyr\u00adma\u00ad\u015fyp bil\u00ad\u00fd\u00e4r. 1500-1700 metr be\u00adlent\u00adlik\u00add\u00e4\u00adki bam\u00adbuk to\u00adka\u00fd\u00adla\u00adryn\u00adda \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy\u00adny\u0148 bo\u00ad\u00fdy 55-63 san\u00adti\u00admet\u00adre, gu\u00fd\u00adru\u00adgy\u00adny\u0148 uzyn\u00adly\u00adgy 65 san\u00adti\u00admet\u00adre \u00fdet\u00ad\u00fd\u00e4r. Bu jan\u00adda\u00adry\u0148 gu\u00fd\u00adru\u00adgy\u00adny\u0148 g\u00f6w\u00adre\u00adsin\u00adden uzyn bol\u00adma\u00adgy \u00fd\u00f6\u00adne \u00fder\u00adden d\u00e4l. Se\u00adb\u00e4\u00adbi gy\u00adzyl ken\u00adgu\u00adru aga\u00e7\u00adla\u00adry\u0148 \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00adde de\u00ad\u0148ag\u00adram\u00adly\u00adly\u00adgy sak\u00adla\u00admak we \u00fdy\u00adkyl\u00adman dur\u00admak \u00fc\u00e7in gu\u00fd\u00adru\u00adgyn\u00addan pe\u00fd\u00adda\u00adlan\u00ad\u00fdar. Aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy\u00adny\u0148 d\u00f6\u00ad\u015f\u00fc\u00adni\u0148 sar\u00adgylt, ar\u00adka\u00adsy\u00adny\u0148 gyz\u00adgylt s\u00fc\u00adt\u00fck\u00adde bol\u00adma\u00adgy, ola\u00adry\u0148 \u00fdyr\u00adty\u00adjy jan\u00addar\u00adlar\u00addan go\u00adran\u00adma\u00adgy\u00adna \u00fdar\u00addam ed\u00ad\u00fd\u00e4r. Ag\u00adra\u00admy 9-10 ki\u00adlog\u00adra\u00adma \u00fdet\u00ad\u00fd\u00e4n aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adla\u00adry \u015fahadan-\u015faha 18 metr ara\u00adly\u00adga b\u00f6\u00adk\u00fcp bil\u00ad\u00fd\u00e4rler.<br \/>\nWon\u00addi\u00adwo\u00fd aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy\u00adny\u0148 sa\u00adny\u00adny\u0148 50-den ge\u00e7\u00adme\u00ad\u00fd\u00e4r. Te\u00adbi\u00adga\u00adty go\u00adra\u00adma\u00adgy\u0148 hal\u00adka\u00adra bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi (IUCN) ta\u00adra\u00adpyn\u00addan \u00fdi\u00adtip git\u00admek how\u00adpy aban\u00ad\u00fdan jan\u00addar\u00adla\u00adry\u0148 ha\u00adta\u00adry\u00adna gi\u00adri\u00adzi\u00adlen gy\u00adzyl ken\u00adgu\u00adru di\u00ad\u0148e Won\u00addi\u00adwo\u00fd \u00fda\u00adrym ada\u00adsyn\u00adda du\u015f gel\u00ad\u00fd\u00e4r. B\u00fc\u00adtin\u00add\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4 ha\u00fd\u00adwa\u00adnat d\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4\u00adsi gaz\u00adna\u00adsy\u00adny\u0148 \u00fdol\u00adba\u015f\u00ad\u00e7y\u00adla\u00adry (WWF) In\u00addo\u00adne\u00adzi\u00ad\u00fda, Pa\u00adpua-T\u00e4\u00adze Gwi\u00adne\u00ad\u00fda we Awst\u00adra\u00adli\u00ad\u00fda se\u00adbit\u00adle\u00adrin\u00adde mun\u00addan be\u00fd\u00adl\u00e4k-de ken\u00adgu\u00adru\u00adlar bi\u00adlen bag\u00adla\u00adny\u00ad\u015fyk\u00adly yl\u00admy bar\u00adlag\u00adla\u00adry\u0148 ge\u00ad\u00e7i\u00adril\u00adjek\u00addi\u00adgi\u00adni bel\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. \u00dder \u00fd\u00fc\u00adz\u00fcn\u00adde aga\u00adjy\u0148 \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00adde \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan ken\u00adgu\u00adru\u00adla\u00adry\u0148 l\u00fdum\u00adholt\u00adsa, ben\u00adnet\u00adta, \u00e7al aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adrusy, T\u00e4\u00adze Gwi\u00adne\u00ad\u00fda ken\u00adgu\u00adru\u00adsy, al\u00adtyn\u00adsow \u00f6r\u00adt\u00fck\u00adli aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy, din\u00adgi\u00adso, ten\u00adki\u00adle, a\u00fdy ken\u00adgu\u00adrusy, se\u00adri, do\u00adria \u00fda\u00adly 14 g\u00f6r\u00adn\u00fc\u00ad\u015fi du\u015f gel\u00ad\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">Muhammetaly Muhammedow,<br \/>\nDa\u0148atar \u00d6wezow adyndaky T\u00fcrkmen d\u00f6wlet \u00fd\u00f6rite saz\u00e7ylyk mekdebini\u0148 talyby.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bir asyr t\u00f6\u00adwe\u00adre\u00adgi wagt\u00addan b\u00e4\u00adri \u00fdi\u00adtip gi\u00adden jan\u00addar ha\u00adsap\u00adla\u00adnyl\u00ad\u00fdan aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy t\u00e4\u00adze\u00adden ta\u00adpyl\u00addy. Yl\u00admy dil\u00adde \u00abdend\u00adro\u00adla\u00adgus may\u00adri\u00bb di\u00fd\u00adlip at\u00adlan\u00addy\u00adryl\u00ad\u00fdan Won\u00addi\u00adwo\u00fd aga\u00e7 ken\u00adgu\u00adru\u00adsy owa\u00addan gy\u00adzy\u00adlym\u00adtyl s\u00fc\u00adt\u00fc\u00adgi bi\u00adlen ta\u00adpa\u00adwut\u00adlan\u00ad\u00fdar. G\u00fcn\u00adba\u00adtar Pa\u00adpua\u00adny\u0148 Won\u00addi\u00adwo\u00fd dag\u00adla\u00adryn\u00adda\u00adky g\u00fcr to\u00adka\u00fd\u00adlar\u00adda ga\u00fd\u00adta\u00addan pe\u00fd\u00adda bo\u00adlan bu jan\u00addar Awst\u00adra\u00adli\u00ad\u00fda ken\u00adgu\u00adru\u00adsyna me\u0148\u00adze\u00ad\u00fd\u00e4r. Aga\u00e7\u00adda \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan ken\u00adgu\u00adru il\u00adkin\u00adji ge\u00adzek 1928-nji \u00fdyl\u00adda ne\u00admes-ame\u00adri\u00adkan bio\u00adlo\u00adgy Ernst Ma\u00fdr ta\u00adra\u00adpyn\u00addan ha\u00adsa\u00adba alyn\u00ad\u00fdar. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":155351,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/155350"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=155350"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/155350\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":155352,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/155350\/revisions\/155352"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/155351"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=155350"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=155350"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=155350"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}