{"id":17197,"date":"2018-09-01T11:47:13","date_gmt":"2018-09-01T06:47:13","guid":{"rendered":"http:\/\/zamanturkmenistan.com\/?p=17197"},"modified":"2018-09-01T11:47:13","modified_gmt":"2018-09-01T06:47:13","slug":"ger%c2%adma%c2%adni%c2%adya%c2%adnyn-ila%c2%adty-art%c2%adyar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/ger%c2%adma%c2%adni%c2%adya%c2%adnyn-ila%c2%adty-art%c2%adyar\/","title":{"rendered":"Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 ila\u00adty art\u00ad\u00fdar"},"content":{"rendered":"<p>Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 \u00fda\u00ad\u015fa\u00fd\u00adjy\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 23%-i ge\u00adlip \u00e7y\u00adky\u00ad\u015fy bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adlu\u00addyr. Go\u00adla\u00fd\u00adda bu barada Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda Fe\u00adde\u00adra\u00adtiw Res\u00adpub\u00adli\u00adka\u00adsy\u00adny\u0148 Fe\u00adde\u00adral sta\u00adtis\u00adti\u00adka eda\u00adra\u00adsy mag\u00adlu\u00admat\u00ad \u00fda\u00fd\u00adra\u00adtdy. Ba\u015f\u00adga \u00fdurt\u00adlar\u00addan ge\u00adlen\u00adle\u00adri\u0148 ag\u00adla\u00adba\u00adsy t\u00fcrk\u00adler bo\u00adlup, ikin\u00adji \u00fde\u00adri pol\u00ad\u00fdak\u00adlar, \u00fc\u00e7\u00fcn\u00adji we d\u00f6r\u00add\u00fcn\u00adji \u00fde\u00adri bol\u00adsa, ozal\u00adky So\u00ad\u00fdu\u00adzy\u0148 mig\u00adrant\u00adla\u00adry e\u00fde\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\n\u015ee\u00fd\u00adle\u00adlik\u00adde, Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 ila\u00adty\u00adny\u0148 d\u00f6rt\u00adden bi\u00adri ge\u00adlip \u00e7y\u00adky\u00ad\u015fy bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a \u00e7et \u00fdurt\u00adly. Statistika edarasyny\u0148 mag\u00adlu\u00admat\u00adla\u00adry\u00adna g\u00f6\u00adr\u00e4, 2017-nji \u00fdy\u00adla \u00e7en\u00adli \u00fdur\u00addu\u0148 23 %-den gow\u00adrak ila\u00adty (19,3 mil\u00adli\u00adon adam) \u00fdur\u00addu\u0148 \u00e7\u00e4k\u00adle\u00adrin\u00adden da\u00ad\u015far\u00adda \u00fda-da da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adlu\u00adla\u00adry\u0148 ma\u015f\u00adga\u00adla\u00adsyn\u00adda doglupdyr. Bu g\u00f6rkeziji 2016-njy \u00fdy\u00adla ga\u00adra\u00adny\u0148\u00adda, 4,4 % k\u00f6p\u00add\u00fcr. \u015ee\u00fd\u00adle hem GFR-i\u0148 \u00e7\u00e4k\u00adle\u00adrin\u00adde \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adlu\u00adla\u00adry\u0148 2,8 mil\u00adlio\u00adny\u00adny\u0148 T\u00fcr\u00adki\u00ad\u00fde\u00adden ge\u00adlen\u00adler\u00addi\u00adgi m\u00e4\u00adlim edil\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nMaglumatlara g\u00f6r\u00e4, \u00fdurtdaky 24 million ma\u015fgalany\u0148 i\u0148 bol\u00adman\u00adda bi\u00adr agzasyny\u0148 asly da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adludygy bellenip ge\u00e7il\u00fd\u00e4r. \u00dcs\u00adte\u00adsi\u00adne-de, ola\u00adry\u0148 2,5 mil\u00adlio\u00adny \u00f6z ara\u00adla\u00adryn\u00adda ene dil\u00adle\u00adrin\u00adde g\u00fcr\u00adle\u015f\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler, ne\u00admes di\u00adlin\u00adde bol\u00adsa, di\u00ad\u0148e \u00f6\u00fd\u00adden da\u00ad\u015far\u00adda g\u00fcr\u00adle\u015f\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. \u015eun\u00adluk\u00adda, \u015fe\u00fd\u00adle ma\u015f\u00adga\u00adla\u00adla\u00adry\u0148 15 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admin\u00adde t\u00fcrk\u00ad\u00e7e, 15 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admin\u00adde rus\u00ad\u00e7a, 8 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admin\u00adde bol\u00adsa, pol\u00ad\u00fdak\u00ad\u00e7a g\u00fcr\u00adle\u00ad\u015fil\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\n2007-nji \u00fdy\u00adly\u0148 ap\u00adre\u00adlin\u00adde ge\u00ad\u00e7i\u00adri\u00adlen ilat \u00fda\u00adzu\u00adwy\u00adny\u0148 ne\u00adti\u00adje\u00adle\u00adri\u00adne g\u00f6\u00adr\u00e4, GFR-de 80 mil\u00adli\u00adon 549 m\u00fc\u0148 17 adam \u00fda\u00ad\u015fap, 2016-njy \u00fdy\u00adla ga\u00adra\u00adny\u0148\u00adda, 0,4 % k\u00f6p. \u015eu\u00adnu\u0148 bi\u00adlen bir\u00adlik\u00adde, ila\u00adty\u0148 te\u00adbi\u00adgy azal\u00adma\u00adgy hem g\u00f6\u00adze il\u00ad\u00fd\u00e4r. \u00ddurt\u00adda \u00e7a\u00adga dog\u00adlu\u00ad\u015fy\u00adny\u0148 de\u00adre\u00adje\u00adsi ila\u00adty\u0148 her m\u00fc\u00ad\u0148\u00fc\u00adsi\u00adne 8,6 adamdan, \u00f6l\u00fcm sa\u00adny\u00adny\u0148 de\u00adre\u00adje\u00adsi bol\u00adsa, her m\u00fc\u0148 \u00fda\u00ad\u015fa\u00fd\u00adja 11,7 adamdan d\u00fc\u015f\u00ad\u00fd\u00e4r. Bu bol\u00adsa, \u00fdur\u00addu\u0148 ila\u00adty\u00adny\u0148 di\u00ad\u0148e \u00admig\u00adrant\u00adla\u00adry\u0148 ha\u00adsa\u00adby\u00adna \u00f6s\u00ad\u00fd\u00e4n\u00addi\u00adgi\u00adni g\u00f6r\u00adkez\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nBi\u00adler\u00admen\u00adle\u00adri\u0148 bel\u00adle\u00adme\u00adgi\u00adne g\u00f6\u00adr\u00e4, Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adda ge\u00adlip \u00e7y\u00adky\u00ad\u015fy bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adly \u00fda\u00ad\u015fa\u00fd\u00adjy\u00adla\u00adry\u0148 art\u00adma\u00adgy bir tarapdan me\u00adde\u00adni\u00ad\u00fde\u00adte t\u00e4\u00adze \u00f6w\u00fc\u015f\u00adgin\u00adle\u00adri \u00e7a\u00fd\u00adsa, be\u00fdleki bir tarapdan a\u015f\u00adpez\u00adlik sun\u00adga\u00adty\u00adna t\u00e4\u00adze\u00ad\u00e7e usul\u00adla\u00adry gi\u00adriz\u00ad\u00fd\u00e4r. Ola\u00adry\u0148 k\u00f6\u00adme\u00adgi bi\u00adlen \u00fdurdu\u0148 iri \u015f\u00e4\u00adher\u00adle\u00adrin\u00adde ar\u00adzan we ta\u00adgam\u00adly t\u00fcrk, arap \u00fda-da hy\u00adta\u00fd na\u00adhar\u00adla\u00adry\u00adny edin\u00admek m\u00fcm\u00adkin. I\u0148 esa\u00adsy zat hem g\u00f6\u00ad\u00e7\u00fcp ge\u00adlen\u00adler z\u00e4h\u00admet ba\u00adza\u00adry\u00adny \u00f6s\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 sy\u00ad\u00fda\u00adsy \u00fdol\u00adba\u015f\u00ad\u00e7y\u00adla\u00adry \u00fdur\u00addu\u0148 d\u00fcr\u00adli me\u00adde\u00adni\u00ad\u00fde\u00adti\u00adne we k\u00f6p\u00admil\u00adlet\u00adli\u00addi\u00adgi\u00adne bu\u00fd\u00adsan\u00ad\u00fdar\u00adlar hem-de mu\u00ad\u0148a \u00f6z\u00adle\u00adri\u00adni\u0148 ga\u00adza\u00adnan uly \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00adli\u00adgi h\u00f6k\u00adm\u00fcn\u00adde ga\u00adra\u00ad\u00fdar\u00adlar.<\/p>\n<p>Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 yk\u00addy\u00adsa\u00addy\u00ad\u00fde\u00adti<br \/>\n5 \u00fdyl\u00addan b\u00e4\u00adri dowamly \u00f6s\u00fd\u00e4r<br \/>\nNe\u00admes\u00adler har\u00ad\u00e7la\u00ad\u00fdan\u00adla\u00adryn\u00addan k\u00f6p ga\u00adzan\u00ad\u00fdar\u00adlar. Fe\u00adde\u00adral sta\u00adtis\u00adti\u00adka eda\u00adra\u00adsy\u00adny\u0148 mag\u00adlu\u00admat\u00adla\u00adry\u00adna g\u00f6\u00adr\u00e4, 2018-nji \u00fdy\u00adly\u0148 bi\u00adrin\u00adji \u00fda\u00adry\u00admyn\u00adda GFR-i\u0148 ila\u00adty\u00adny\u0148 gir\u00adde\u00adji\u00adle\u00adri \u00e7yk\u00adda\u00adjy\u00adla\u00adryn\u00addan 48 mil\u00adliard \u00fdew\u00adro ar\u00adtyk ge\u00adlip\u00addir. \u015eu d\u00f6\u00adw\u00fcr\u00adde ne\u00admes yk\u00addy\u00adsa\u00addy\u00ad\u00fde\u00adti 2,9 g\u00f6\u00adte\u00adrim \u00f6s\u00addi. Bu 90-njy \u00fdyl\u00adlar\u00adda iki Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 bir\u00adle\u00ad\u015fen d\u00f6w\u00adr\u00fcn\u00add\u00e4\u00adki\u00adden hem has go\u00adwy g\u00f6r\u00adke\u00adzi\u00adji\u00addir. Pro\u00adfi\u00adsit \u2013 \u00fdag\u00adny gir\u00adde\u00adji\u00adle\u00adri\u00adni\u0148 \u00e7yk\u00adda\u00adjy\u00adla\u00adryn\u00addan k\u00f6p bol\u00adma\u00adgy 5 \u00fdyl\u00addan b\u00e4\u00adri do\u00adwam\u00adly \u00f6s\u00ad\u00fd\u00e4r. Sal\u00adgyt\u00adlar we so\u00adsi\u00adal ga\u00adtan\u00e7\u00adlar o\u0148a\u00fd\u00adly \u00f6s\u00fc\u015f dep\u00adgi\u00adni\u00adni\u0148 esa\u00adsy ka\u00adta\u00adli\u00adza\u00adto\u00adry bo\u00adlup hyz\u00admat ed\u00ad\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Eks\u00adporty \u00fdokarlan\u00fdar<br \/>\nYk\u00addy\u00adsa\u00addy bar\u00adlag\u00adlar bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a M\u00fdun\u00adhen ins\u00adti\u00adtu\u00adty\u00adny\u0148 \u00e7ak\u00adla\u00adma\u00adla\u00adry\u00adna g\u00f6\u00adr\u00e4, GFR-de eks\u00adpor\u00adtu\u0148 im\u00adport\u00addan k\u00f6p bol\u00adma\u00adgy ne\u00adti\u00adje\u00adsin\u00adde, da\u00ad\u015fa\u00adry s\u00f6w\u00adda ba\u00adlan\u00adsy\u00adny\u0148 ar\u00adtyk\u00adma\u00e7\u00adly\u00adgy\u00adny\u0148 250 mil\u00adliard \u00fdew\u00adro ba\u00adra\u00adbar\u00addy\u00adgy bel\u00adli bo\u00adlup\u00addyr. Bu g\u00f6r\u00adke\u00adzi\u00adji bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a ikin\u00adji \u00fder\u00adde \u00dda\u00adpo\u00adni\u00ad\u00fda, \u00fc\u00e7\u00fcn\u00adji orun\u00adda bol\u00adsa, Ni\u00adder\u00adland\u00adlar dur\u00ad\u00fdar.<br \/>\n\u015ee\u00fd\u00adle hem, \u00ddew\u00adro\u00adpa Bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi\u00adni\u0148 sta\u00adtis\u00adti\u00adka eda\u00adra\u00adsy\u00adny\u0148 mag\u00adlu\u00admat\u00adla\u00adry\u00adna g\u00f6\u00adr\u00e4, 2018-nji \u00fdy\u00adly\u0148 ikin\u00adji \u00e7\u00e4r\u00ad\u00fde\u00adgin\u00adde \u00ddew\u00adro\u00adpa zo\u00adla\u00adgyn\u00adda je\u00admi i\u00e7er\u00adki \u00f6n\u00fcm 0,4 g\u00f6\u00adte\u00adrim \u00f6s\u00fcp\u00addir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 \u00fda\u00ad\u015fa\u00fd\u00adjy\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 23%-i ge\u00adlip \u00e7y\u00adky\u00ad\u015fy bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt\u00adlu\u00addyr. Go\u00adla\u00fd\u00adda bu barada Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda Fe\u00adde\u00adra\u00adtiw Res\u00adpub\u00adli\u00adka\u00adsy\u00adny\u0148 Fe\u00adde\u00adral sta\u00adtis\u00adti\u00adka eda\u00adra\u00adsy mag\u00adlu\u00admat\u00ad \u00fda\u00fd\u00adra\u00adtdy. Ba\u015f\u00adga \u00fdurt\u00adlar\u00addan ge\u00adlen\u00adle\u00adri\u0148 ag\u00adla\u00adba\u00adsy t\u00fcrk\u00adler bo\u00adlup, ikin\u00adji \u00fde\u00adri pol\u00ad\u00fdak\u00adlar, \u00fc\u00e7\u00fcn\u00adji we d\u00f6r\u00add\u00fcn\u00adji \u00fde\u00adri bol\u00adsa, ozal\u00adky So\u00ad\u00fdu\u00adzy\u0148 mig\u00adrant\u00adla\u00adry e\u00fde\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r. \u015ee\u00fd\u00adle\u00adlik\u00adde, Ger\u00adma\u00adni\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 ila\u00adty\u00adny\u0148 d\u00f6rt\u00adden bi\u00adri ge\u00adlip \u00e7y\u00adky\u00ad\u015fy bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a \u00e7et \u00fdurt\u00adly. Statistika edarasyny\u0148 mag\u00adlu\u00admat\u00adla\u00adry\u00adna g\u00f6\u00adr\u00e4, 2017-nji \u00fdy\u00adla \u00e7en\u00adli \u00fdur\u00addu\u0148 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17198,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/17197"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=17197"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/17197\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/17198"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=17197"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=17197"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=17197"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}