{"id":18515,"date":"2018-11-03T10:18:22","date_gmt":"2018-11-03T05:18:22","guid":{"rendered":"http:\/\/zamanturkmenistan.com\/?p=18515"},"modified":"2018-11-03T10:18:22","modified_gmt":"2018-11-03T05:18:22","slug":"zyyansyz-plas%c2%adti%c2%adka-on%c2%addu%c2%adri%c2%adlip-bas%c2%adlan%c2%addy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/zyyansyz-plas%c2%adti%c2%adka-on%c2%addu%c2%adri%c2%adlip-bas%c2%adlan%c2%addy\/","title":{"rendered":"Zy\u00fdansyz plas\u00adti\u00adka \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adlip ba\u015f\u00adlan\u00addy"},"content":{"rendered":"<p>Hy\u00adta\u00fd\u00adda ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 dioksidi esa\u00adsyn\u00adda, bio\u00adlo\u00adgik ta\u00fd\u00addan dar\u00adga\u00ad\u00fdan plas\u00adti\u00adka\u00adny\u0148 k\u00f6p\u00ad\u00e7\u00fc\u00adlik\u00adle\u00ad\u00fdin \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adli\u00ad\u015fi\u00adne gi\u00adri\u00ad\u015fil\u00addi. Bu ba\u00adra\u00adda Hy\u00adta\u00ad\u00fdy\u0148 ylym\u00adlar aka\u00adde\u00admi\u00ad\u00fda\u00adsy\u00adny\u0148 \u00c7an\u00e7undaky amaly hi\u00admi\u00ad\u00fda ins\u00adti\u00adtu\u00adtyn\u00adda ha\u00adbar ber\u00addi\u00adler. K\u00f6\u00adm\u00fcr\u00adtur\u00ad\u015fy ga\u00adzy \u00fdy\u00adla\u00addy\u015f\u00adha\u00adna ga\u00adzy bo\u00adlup dur\u00ad\u00fdar. \u015eu\u00adnu\u0148 bi\u00adlen bir\u00adlik\u00adde ol ar\u00adzan ug\u00adle\u00adrod \u00e4ti\u00ad\u00fda\u00e7\u00adlyk\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 bi\u00adri\u00addir. Ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 diok\u00adsi\u00addi esa\u00adsyn\u00adda bak\u00adte\u00adri\u00ad\u00fda\u00adlar ta\u00adra\u00adpyn\u00addan dar\u00adga\u00addyl\u00ad\u00fdan plas\u00adti\u00adka di\u00ad\u0148e bir eko\u00adlo\u00adgik howp\u00adsuz\u00adly\u00adgy bi\u00adlen d\u00e4l, e\u00fd\u00adsem tyg\u00ad\u015fyt\u00adly\u00adly\u00adgy bi\u00adlen hem ta\u00adpa\u00adwut\u00adlan\u00ad\u00fdar. Ins\u00adti\u00adtu\u00adty\u0148 i\u015f\u00adg\u00e4r\u00adle\u00adri ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 di\u00adok\u00adsi\u00addi esa\u00adsyn\u00adda bio\u00adlo\u00adgik ma\u00adte\u00adri\u00adal\u00adla\u00adry\u0148 bar\u00adlag\u00adla\u00adry\u00adna 1997-nji \u00fdyl\u00adda ba\u015f\u00adlap\u00addyr\u00adlar.<br \/>\n\u2013 Ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 diok\u00adsidi esa\u00adsyn\u00adda bio\u00adlo\u00adgik ta\u00fd\u00addan dar\u00adga\u00ad\u00fdan ma\u00adte\u00adri\u00adal\u00adla\u00adry d\u00f6\u00adret\u00adme\u00adgi\u0148 na\u00adza\u00adry ta\u00fd\u00addan \u00e7yl\u00ad\u015fy\u00adrym\u00adly za\u00addy \u00fdok, esa\u00adsy kyn\u00ad\u00e7y\u00adlyk \u00fdo\u00adka\u00adry mo\u00adle\u00adkul\u00ad\u00fdar ma\u00adte\u00adri\u00adal\u00adla\u00adry\u0148 sin\u00adte\u00adzi\u00adni\u0148 \u00fdo\u00adka\u00adry ak\u00adtiw ka\u00adta\u00adli\u00adza\u00adto\u00adry\u00adny i\u015f\u00adl\u00e4p d\u00fcz\u00admek\u00adden we \u00f6z\u00fc\u00adne d\u00fc\u015f\u00ad\u00fd\u00e4n gym\u00adma\u00adty\u00adny pe\u00adselt\u00admek \u015fert\u00adle\u00adrin\u00adde ola\u00adry\u0148 hi\u00adli\u00adni k\u00e4\u00admil\u00adle\u015f\u00addir\u00admek\u00adden yba\u00adrat\u00addyr \u2013 di\u00ad\u00fdip, ins\u00adti\u00adtu\u00adty\u0148 uly yl\u00admy i\u015f\u00adg\u00e4\u00adri Wan S\u00fdan\u00adhun a\u00fdt\u00addy.<br \/>\nIns\u00adti\u00adtu\u00adty\u0148 uly yl\u00admy i\u015f\u00adg\u00e4\u00adri \u00f6z i\u015f\u00adde\u015f\u00adle\u00adri bi\u00adlen bir\u00adlik\u00adde, 2014-nji \u00fdyl\u00adda t\u00e4\u00adze ma\u00adte\u00adria\u00adly d\u00f6\u00adret\u00adme\u00adgi\u0148 teh\u00adno\u00adlo\u00adgik pro\u00adse\u00adsi\u00adni ama\u00adla a\u015fyr\u00addy. H\u00fc\u00adn\u00e4r\u00admen\u00adler t\u00e4\u00adze i\u015f\u00adle\u00adnip d\u00fc\u00adz\u00fc\u00adlen dar\u00adga\u00ad\u00fdan plas\u00adtik \u00fc\u00e7in Hy\u00adta\u00fd, \u00dda\u00adpo\u00adni\u00ad\u00fda we AB\u015e \u00fda\u00adly \u00fdurt\u00adlar\u00addan pa\u00adtent al\u00addy\u00adlar. T\u00e4\u00adze i\u015f\u00adle\u00adnip d\u00fc\u00adz\u00fc\u00adlen po\u00adli\u00admer mun\u00addan bu \u00fda\u00adna pa\u00adket\u00adle\u00adri, gap\u00adla\u00ad\u00fdy\u015f ma\u00adte\u00adri\u00adal\u00adla\u00adry, \u015fe\u00fd\u00adle hem oba ho\u00adja\u00adlyk \u00fc\u00e7in ni\u00ad\u00fdet\u00adle\u00adnen pl\u00fdon\u00adka\u00adla\u00adry \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek \u00fc\u00e7in ula\u00adny\u00adlar.<br \/>\nEsa\u00adsan hem, Hy\u00adta\u00ad\u00fdy\u0148 Oba ho\u00adja\u00adlyk ylym\u00adla\u00adry aka\u00adde\u00admi\u00ad\u00fda\u00adsyn\u00adda e\u00fd\u00ad\u00fd\u00e4m, d\u00f6rt \u00fdyl\u00addan b\u00e4\u00adri yzy\u00adgi\u00adder\u00adli bio\u00adlo\u00adgik ta\u00fd\u00addan dar\u00adga\u00ad\u00fdan pl\u00fdon\u00adka sy\u00adnag\u00addan ge\u00ad\u00e7i\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. Wan S\u00fdan\u00adhun bu \u00f6n\u00fc\u00admi\u0148 s\u00f6w\u00adda \u00fcs\u00adt\u00fcn\u00adli\u00adgi\u00adne ynan\u00ad\u00fdar. \u2013 Eger-de, plas\u00adti\u00adka\u00adny\u0148 t\u00e4\u00adze g\u00f6r\u00adn\u00fc\u00ad\u015fi\u00adni\u0148 \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi \u00fdyl\u00adda 300 m\u00fc\u0148 ton\u00adna \u00fdet\u00adse, on\u00adda onu\u0148 \u00f6z\u00fc\u00adne d\u00fc\u015f\u00ad\u00fd\u00e4n gym\u00adma\u00adty ge\u00adle\u00adjek\u00adde pe\u00adse d\u00fc\u00ad\u015fer \u2013 di\u00ad\u00fdip ol a\u00fdt\u00addy.<\/p>\n<p>Plas\u00adtik gap\u00adlar \u00e7\u00e4k\u00adlen\u00addi\u00adri\u00adler<br \/>\nDa\u015f\u00adky gur\u00ad\u015faw bo\u00ad\u00fdun\u00ad\u00e7a \u00ddew\u00adro\u00adpa Bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi\u00adni\u0148 Ge\u00ad\u0148e\u00ad\u015fi 2021-nji \u00fdyl\u00addan ba\u015f\u00adlap, Bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi\u0148 \u00e7\u00e4k\u00adle\u00adrin\u00adde bir ge\u00adze\u00adge ni\u00ad\u00fdet\u00adle\u00adnen plas\u00adtik gap\u00adla\u00adry ulan\u00adma\u00adga ga\u00adda\u00adgan\u00ad\u00e7y\u00adlyk gi\u00adriz\u00adme\u00adgi mak\u00adsat edin\u00ad\u00fd\u00e4r. Bu \u00e7\u00e4k\u00adlen\u00addir\u00adme bir ge\u00adzek\u00adlik gap-ga\u00e7\u00adla\u00adra, na\u00adhar\u00adha\u00adna en\u00adjam\u00adla\u00adry\u00adna, i\u00e7\u00adgi\u00adle\u00adri i\u00e7\u00admek \u00fc\u00e7in turba\u00adjyk\u00adla\u00adra, pag\u00adta\u00adly \u00e7\u00f6p\u00adja\u00adgaz\u00adla\u00adra we be\u00fd\u00adle\u00adki\u00adle\u00adre gi\u00adri\u00adzi\u00adler. Plas\u00adtik gap\u00adlar de\u00ad\u0148iz ta\u015f\u00adlan\u00addy\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 70 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admi\u00adni e\u00fde\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r. Sin\u00adte\u00adtik po\u00adli\u00admer\u00adler\u00adden edi\u00adlen zat\u00adla\u00adry\u0148 \u00e7\u00fc\u00fdremek m\u00f6h\u00adle\u00adti 100 \u00fdyl\u00addan gow\u00adrak\u00addyr. Her \u00fdyl \u00ddew\u00adro\u00adpa Bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi\u00adni\u0148 \u00e7\u00e4k\u00adle\u00adrin\u00adden D\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4 um\u00adma\u00adny\u00adna 100 m\u00fc\u0148 ton\u00adna plas\u00adtik ga\u00adlyn\u00addy\u00adla\u00adry ta\u015f\u00adlan\u00ad\u00fdar. \u015eu\u00adnu\u0148 bi\u00adlen bir\u00adlik\u00adde di\u00ad\u0148e bir po\u00adlie\u00adti\u00adlen pa\u00adke\u00adti\u0148 dar\u00adga\u00adma\u00adgy \u00fc\u00e7in azyn\u00addan \u00fda\u00adrym asyr\u00addan gow\u00adrak wagt ge\u00adrek. Ko\u00admi\u00adte\u00adti\u0148 ba\u015f\u00adlan\u00adgy\u00adjy 22-25-nji okt\u00ad\u00fdabr ara\u00adly\u00adgyn\u00adda ge\u00ad\u00e7i\u00adri\u00adlen \u00ddew\u00adro\u00adpar\u00adla\u00admen\u00adti\u0148 umu\u00admy mej\u00adli\u00adsin\u00adde m\u00e4\u00adlim edil\u00addi. In\u00addi \u00ddew\u00adro\u00adpa Bi\u00adle\u00adle\u00ad\u015fi\u00adgi d\u00f6w\u00adlet\u00adle\u00adrin\u00adde mil\u00adli de\u00adre\u00adje\u00adde de\u00adgi\u015f\u00adli ka\u00adnun i\u015f\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Ki\u00ad\u00e7i\u00adjik zat\u00addan ba\u015f\u00adla\u00adma\u00adly<br \/>\nMun\u00addan ozal grek ada\u00adsy Si\u00adki\u00adnos\u00adda k\u00f6p\u00adden b\u00e4\u00adri \u00fder\u00adli ekoul\u00adga\u00adma d\u00fc\u00fdp\u00adli ze\u00adper \u00fde\u00adtir\u00ad\u00fd\u00e4n plas\u00adtik ta\u015f\u00adlan\u00addy\u00adla\u00adra ga\u00adda\u00adgan\u00ad\u00e7y\u00adlyk gi\u00adriz\u00admek ba\u00adra\u00adda ka\u00adra\u00adra ge\u00adlin\u00addi. Bu i\u015f\u00adde az\u00addan ba\u015f\u00adla\u00adma\u00adly di\u00ad\u00fden ne\u00adti\u00adj\u00e4 gel\u00adnip, oza\u00adly bi\u00adlen, kok\u00adte\u00fdl we so\u00adwa\u00addy\u00adlan i\u00e7\u00adgi\u00adle\u00adri i\u00e7\u00admek \u00fc\u00e7in ni\u00ad\u00fdet\u00adle\u00adnen bir ge\u00adzek ula\u00adnyl\u00ad\u00fdan turba\u00adjyk\u00adla\u00adra ga\u00adda\u00adgan\u00ad\u00e7y\u00adlyk gi\u00adri\u00adzil\u00addi. Si\u00adki\u00adno\u00adsy\u0148 h\u00e4\u00adki\u00admi\u00ad\u00fde\u00adti dyn\u00e7 aly\u015f d\u00f6w\u00adr\u00fcn\u00adde ola\u00adry\u0148 has k\u00f6p muk\u00addar\u00adda ula\u00adnyl\u00ad\u00fdan\u00addy\u00adgy\u00adny hem-de mu\u00adnu\u0148 eko\u00adlo\u00adgi\u00ad\u00fda d\u00fc\u00fdp\u00adli t\u00e4\u00adsi\u00adri\u00adni \u00fde\u00adtir\u00ad\u00fd\u00e4n\u00addi\u00adgi\u00adni a\u00fdd\u00ad\u00fdar. In\u00addi k\u00f6p san\u00adly \u00fder\u00adli ka\u00adfe\u00adler we gar\u00adba\u00adny\u015f\u00adha\u00adna\u00adlar m\u00fc\u015f\u00adde\u00adri\u00adle\u00adri\u00adne \u00fda \u00e7\u00fc\u00fd\u00adre\u00adm\u00e4\u00adge ukyp\u00adly ma\u00adte\u00adri\u00adal\u00adlar\u00addan edi\u00adlen \u00fda-da k\u00f6p ge\u00adzek ula\u00adnyl\u00ad\u00fdan turba\u00adjyk\u00adla\u00adry h\u00f6\u00add\u00fcr\u00adle\u00adm\u00e4\u00adge bor\u00e7\u00adly edi\u00adler.<br \/>\n\u2013 G\u00f6\u00adr\u00e4\u00fd\u00adm\u00e4\u00adge bu hi\u00e7 hi\u00adli howp aban\u00addyr\u00adma\u00ad\u00fdan ju\u00adda ki\u00ad\u00e7i\u00adjik n\u00e4r\u00adse. Em\u00adma bu be\u00fd\u00adle d\u00e4l. Ze\u00adrur bo\u00adlan ha\u00adla\u00adtyn\u00adda biz ony di\u00ad\u0148e az sa\u00adlym ulan\u00ad\u00fda\u00adrys. Em\u00adma ol te\u00adbi\u00adgat\u00adda \u00fd\u00fcz\u00adler\u00ad\u00e7e \u00fdyl\u00addan so\u0148 \u00e7\u00fc\u00fd\u00adre\u00ad\u00fd\u00e4r. \u00dcs\u00adte\u00adsi\u00adne-de suw\u00adda \u00fda\u00ad\u015fa\u00ad\u00fdan jan\u00addar\u00adlar d\u00fcr\u00adli re\u0148k\u00adli plas\u00adtik ga\u00adlyn\u00addy\u00adla\u00adry i\u00fd\u00admit\u00addir \u00f6\u00fd\u00add\u00fcp \u00fdu\u00adwud\u00ad\u00fdar\u00adlar we ne\u00adti\u00adje\u00adde z\u00e4\u00adher\u00adle\u00adnip \u00f6l\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. Olar aw\u00adla\u00adnan ba\u00adlyk\u00adlar ar\u00adka\u00adly \u00fde\u00adne-de bi\u00adzi\u0148 \u00f6z\u00fc\u00admi\u00adze ga\u00fd\u00addyp gel\u00ad\u00fd\u00e4r \u2013 di\u00ad\u00fdip, i\u015fe\u00adw\u00fcr\u00adler a\u00fdd\u00ad\u00fdar\u00adlar.<br \/>\nHa\u00adsap\u00adla\u00adma\u00adla\u00adra g\u00f6\u00adr\u00e4, di\u00ad\u0148e Gre\u00adsi\u00ad\u00fda\u00adny\u0148 \u00f6z\u00fcn\u00adde her \u00fdyl\u00adda azyn\u00addan 8 m\u00fc\u0148 ton\u00adna plas\u00adtik ta\u015f\u00adlan\u00addy\u00adla\u00adry\u0148 de\u0148\u00adze d\u00fc\u015f\u00ad\u00fd\u00e4n\u00addi\u00adgi bel\u00adli bo\u00adlup\u00addyr. \u015ee\u00fd\u00adle\u00adlik\u00adde, Si\u00adki\u00adnos ada\u00adsy\u00adny\u0148 h\u00e4\u00adki\u00admi\u00ad\u00fde\u00adti turbajyk\u00adla\u00adry ka\u00adnun\u00addan da\u015f\u00adga\u00adry di\u00ad\u00fdip yg\u00adlan et\u00adme\u00adli di\u00ad\u00fden ka\u00adra\u00adra ge\u00adlen il\u00adkin\u00adji se\u00adbit bol\u00addy.<br \/>\n\u015ee\u00fd\u00adle hem go\u00adla\u00fd\u00adda \u201cCoca-Cola\u201d, \u201cPep\u00adsiCo\u201d we \u201cNest\u00adle\u201d kom\u00adpa\u00adni\u00ad\u00fda\u00adla\u00adry 2025-nji \u00fdy\u00adla \u00e7en\u00adli \u00f6z\u00adle\u00adri\u00adni\u0148 \u00f6n\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4n \u00e4h\u00adli plas\u00adtik gap\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 ga\u00fd\u00adta\u00addan i\u015f\u00adlen\u00adjek\u00addigini m\u00e4\u00adlim et\u00addiler.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hy\u00adta\u00fd\u00adda ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 dioksidi esa\u00adsyn\u00adda, bio\u00adlo\u00adgik ta\u00fd\u00addan dar\u00adga\u00ad\u00fdan plas\u00adti\u00adka\u00adny\u0148 k\u00f6p\u00ad\u00e7\u00fc\u00adlik\u00adle\u00ad\u00fdin \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adli\u00ad\u015fi\u00adne gi\u00adri\u00ad\u015fil\u00addi. Bu ba\u00adra\u00adda Hy\u00adta\u00ad\u00fdy\u0148 ylym\u00adlar aka\u00adde\u00admi\u00ad\u00fda\u00adsy\u00adny\u0148 \u00c7an\u00e7undaky amaly hi\u00admi\u00ad\u00fda ins\u00adti\u00adtu\u00adtyn\u00adda ha\u00adbar ber\u00addi\u00adler. K\u00f6\u00adm\u00fcr\u00adtur\u00ad\u015fy ga\u00adzy \u00fdy\u00adla\u00addy\u015f\u00adha\u00adna ga\u00adzy bo\u00adlup dur\u00ad\u00fdar. \u015eu\u00adnu\u0148 bi\u00adlen bir\u00adlik\u00adde ol ar\u00adzan ug\u00adle\u00adrod \u00e4ti\u00ad\u00fda\u00e7\u00adlyk\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 bi\u00adri\u00addir. Ug\u00adle\u00adro\u00addy\u0148 diok\u00adsi\u00addi esa\u00adsyn\u00adda bak\u00adte\u00adri\u00ad\u00fda\u00adlar ta\u00adra\u00adpyn\u00addan dar\u00adga\u00addyl\u00ad\u00fdan plas\u00adti\u00adka di\u00ad\u0148e bir eko\u00adlo\u00adgik howp\u00adsuz\u00adly\u00adgy bi\u00adlen d\u00e4l, e\u00fd\u00adsem tyg\u00ad\u015fyt\u00adly\u00adly\u00adgy bi\u00adlen hem ta\u00adpa\u00adwut\u00adlan\u00ad\u00fdar. Ins\u00adti\u00adtu\u00adty\u0148 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":18516,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/18515"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=18515"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/18515\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/18516"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=18515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=18515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=18515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}