{"id":23004,"date":"2019-07-07T18:02:30","date_gmt":"2019-07-07T13:02:30","guid":{"rendered":"http:\/\/zamanturkmenistan.com\/?p=23004"},"modified":"2019-07-07T18:02:36","modified_gmt":"2019-07-07T13:02:36","slug":"in-kop-cay-onduryan-yurtlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/in-kop-cay-onduryan-yurtlar\/","title":{"rendered":"I\u0148 k\u00f6p  \u00e7a\u00fd  \u00f6n\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4n \u00fdurt\u00adlar"},"content":{"rendered":"<p>XVII asyrda Be\u00fdik Britani\u00fdada \u00e7a\u00fd i\u00e7ip ba\u015flapdyrlar. So\u0148lugy bilen ol uly me\u015fhurlyk gazanyp, h\u00e4zirki wagtda hem \u00f6z me\u015fhurlygyny saklap gel\u00fd\u00e4r. \u015eu \u00fderde d\u00fcn\u00fd\u00e4de \u00e7a\u00fd \u00f6nd\u00fcrmek bo\u00fdun\u00e7a \u00f6\u0148debaryjy \u00fdurtlar barada k\u00e4bir gyzykly maglumatlary dykgaty\u0148yza \u00fdetirmegi makul bildik. Bu sanaw Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148 Azyk we oba hojalygy edarasy (FAO) tarapyndan 1993-2013-nji \u00fdyllardaky \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00e7iligi g\u00f6rkezijileri nazarda tutulyp ta\u00fd\u00fdarlandy.<br \/>\nBa\u015flangyjy 1-nji sahypada.<br \/>\nBang\u00adla\u00adde\u015f (81850 ton\u00adna): Ys\u00adsy hem-de \u00e7yg\u00adly ho\u00adwa\u00adsy bu \u00fdurt\u00adda \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek \u00fc\u00e7in \u00f6r\u00e4n uly m\u00fcm\u00adkin\u00ad\u00e7i\u00adlik d\u00f6\u00adred\u00ad\u00fd\u00e4r. \u00ddurt\u00adda 150-den gow\u00adrak \u00e7a\u00fd me\u00fd\u00addan\u00adla\u00adry bo\u00adlup, olar \u00fdur\u00addu\u0148 de\u00admir\u00adga\u00adzyk hem-de g\u00fcn\u00addo\u00adgar et\u00adrap\u00adla\u00adryn\u00adda \u00fder\u00adle\u015f\u00ad\u00fd\u00e4r. Bu me\u00fd\u00addan\u00adlar\u00adda 300 m\u00fc\u0148\u00adden gow\u00adrak adam i\u015f\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r. So\u0148\u00adky \u00fdyl\u00adlar\u00adda \u00fdurt\u00adda \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi yzy\u00adgi\u00adder\u00adli \u00fdo\u00adkar\u00adlan\u00ad\u00fdar.<br \/>\nE\u00fd\u00adran (100580 ton\u00adna): XV asy\u00adry\u0148 ahy\u00adry\u00adna \u00e7en\u00adli E\u00fd\u00adran\u00adda ko\u00adfe i\u00e7il\u00ad\u00fd\u00e4r\u00addi. \u00dd\u00f6\u00adne ko\u00adfe d\u00e4\u00adne\u00adjik\u00adle\u00adri be\u00fd\u00adle\u00adki \u00fdurt\u00adlar\u00addan gym\u00admat ba\u00adha\u00addan sa\u00adtyn alyn\u00ad\u00fdar\u00addy. \u00dd\u00fc\u00adpek \u00fdo\u00adly ar\u00adka\u00adly Hy\u00adta\u00fd\u00addan \u00e7a\u00fd ge\u00adtir\u00admek has ar\u00adzan hem-de \u00fde\u00ad\u0148il\u00addi. \u015eon\u00addan so\u0148\u00adra \u00e7a\u00fd has me\u015f\u00adhur\u00adlyk ga\u00adza\u00adnyp ba\u015f\u00adla\u00addy. Hin\u00addis\u00adtan\u00addan \u00e7a\u00fd to\u00adhum\u00adla\u00adry ge\u00adti\u00adri\u00adlip, E\u00fd\u00adra\u00adny\u0148 \u00f6z\u00fcn\u00adde \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi \u00fdo\u00adla go\u00ad\u00fdul\u00addy. H\u00e4\u00adzir\u00adki wagt\u00adda \u00fdurt\u00adda 32 m\u00fc\u0148 gek\u00adtar \u00e7a\u00fd me\u00fd\u00addan\u00adla\u00adry bo\u00adlup, ol ba\u00ad\u00fdyr\u00adlyk\u00adla\u00adry\u0148 etek\u00adle\u00adrin\u00adde \u00fder\u00adle\u015f\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nM\u00fdan\u00adma (104743 ton\u00adna): Il\u00adki\u00adba\u015f\u00adda bu \u00fdur\u00addu\u0148 \u00f6n\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4n \u00e7a\u00ad\u00fdy d\u00fc\u00adz\u00fc\u00admin\u00adde zy\u00ad\u00fdan\u00adly re\u0148k\u00adlen\u00addi\u00adri\u00adji\u00adler bo\u00adlan\u00addy\u00adgy \u00fc\u00e7in on\u00e7akly me\u015f\u00adhur\u00adlyk ga\u00adza\u00adnyp bil\u00adme\u00addi. \u00dd\u00f6\u00adne h\u00e4\u00adzir\u00adki za\u00adman teh\u00adno\u00adlo\u00adgi\u00ad\u00fda\u00adsy\u00adny\u0148 k\u00f6\u00adme\u00adgi bi\u00adlen \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi hil ta\u00fd\u00addan t\u00e4\u00adze de\u00adre\u00adje\u00adle\u00adre \u00e7yk\u00addy we \u00fdyl-\u00fdyl\u00addan uly me\u015f\u00adhur\u00adly\u00adga e\u00fde bol\u00ad\u00fdar.<br \/>\nIn\u00addo\u00adne\u00adzi\u00ad\u00fda (139362 ton\u00adna): Bu \u00fdurt\u00adda \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek i\u015fi 1700-nji \u00fdyl\u00adda ba\u015f\u00adlan\u00addy. Gol\u00adland\u00adlar ta\u00adra\u00adpyn\u00addan \u00e7a\u00fd to\u00adhum\u00adla\u00adry ge\u00adti\u00adril\u00addi. 2017-nji \u00fdyl\u00adda \u00fdurt\u00adda 139 m\u00fc\u0148 ton\u00adna \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adlip, onu\u0148 uly b\u00f6\u00adle\u00adgi da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt ba\u00adza\u00adry\u00adna sa\u00adtyl\u00addy. In\u00addo\u00adne\u00adzi\u00ad\u00fda\u00adly \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adji\u00adler ga\u00adra \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00adm\u00e4\u00adge has k\u00f6p \u00fcns ber\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. \u00dd\u00f6\u00adne \u00fdurt\u00adda bel\u00adli bir de\u00adre\u00adje\u00adde g\u00f6k \u00e7a\u00fd hem \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nT\u00fcr\u00adki\u00ad\u00fde (234 000 ton\u00adna): \u00ddurt\u00adda \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4n \u00e7a\u00ad\u00fdy\u0148 ag\u00adram\u00adly b\u00f6\u00adle\u00adgi uly bol\u00adma\u00addyk se\u00adbit\u00adde \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. \u00c7yg\u00adly ho\u00adwa\u00adsy, a\u00fd\u00adra\u00adtyn hem te\u00adbi\u00adgy a\u00fd\u00adra\u00adtyn\u00adlyk\u00adla\u00adry Ga\u00adra de\u0148\u00adzi\u0148 ke\u00adna\u00adryn\u00adda\u00adky se\u00adbit\u00adle\u00adri \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek \u00fc\u00e7in i\u0148 amat\u00adly \u00fder bol\u00adma\u00adgy\u00adna ge\u00adtir\u00ad\u00fd\u00e4r. T\u00fcr\u00adki\u00ad\u00fde di\u00ad\u0148e bir \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek bi\u00adlen d\u00e4l, e\u00fd\u00adsem, has k\u00f6p \u00e7a\u00fd i\u00e7\u00admek bi\u00adlen hem me\u015f\u00adhur\u00addyr. D\u00e4p bo\u00adlan t\u00fcrk \u00e7a\u00ad\u00fdy d\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4\u00adni\u0148 k\u00f6p \u00fdur\u00addun\u00adda uly me\u015f\u00adhur\u00adly\u00adga e\u00fde\u00addir. Olar \u00fd\u00f6\u00adri\u00adte se\u00adma\u00adwar\u00adlar\u00adda ta\u00fd\u00ad\u00fdar\u00adlan\u00ad\u00fdar.<br \/>\nW\u00fdet\u00adnam (260 000 ton\u00adna): Bu \u00fdurt\u00adda \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek i\u015fi 1880-nji \u00fdyl\u00adda \u00fdo\u00adla go\u00ad\u00fdul\u00addy. Fran\u00adsi\u00ad\u00fda\u00adly\u00adlar il\u00adkin\u00adji \u00e7a\u00fd me\u00fd\u00addan\u00adla\u00adry\u00adny d\u00f6\u00adret\u00addi\u00adler. \u00d6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adlik \u00e7alt dep\u00adgin\u00adde \u00f6s\u00fcp, 50 \u00fdy\u00adly\u0148 do\u00adwa\u00admyn\u00adda w\u00fdet\u00adnam\u00adly\u00adlar \u00ddew\u00adro\u00adpa we Af\u00adri\u00adka \u00fdurt\u00adla\u00adry\u00adna \u00e7a\u00fd sa\u00adtyp ug\u00adra\u00addy. So\u0148\u00adky \u00fdyl\u00adlar\u00adda \u00fdurt\u00adda her \u00fdyl 260 m\u00fc\u0148 ton\u00adna\u00addan gow\u00adrak \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\n\u015eri-Lan\u00adka (349699 ton\u00adna): 1867-nji \u00fdyl\u00adda bri\u00adtan Je\u00fdms Te\u00fd\u00adlor \u015eri-Lan\u00adka\u00adda \u00e7a\u00fd me\u00fd\u00addan\u00ad\u00e7a\u00adsy\u00adny d\u00f6\u00adret\u00addi. Ol il\u00adki\u00adba\u015f\u00adda uly bol\u00adma\u00addyk me\u00fd\u00adda\u00adny e\u00fde\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4n bol\u00adsa, so\u0148\u00adlu\u00adgy bi\u00adlen se\u00adbit\u00adde \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi has uly de\u00adre\u00adje\u00adle\u00adre \u00fdet\u00addi. H\u00e4\u00adzir\u00adki wagt\u00adda \u00e7a\u00fd me\u00fd\u00addan\u00adla\u00adry\u00adny\u0148 e\u00fde\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4n \u00fde\u00adri 188 m\u00fc\u0148 gek\u00adtar\u00addan gow\u00adrak\u00addyr. Bu ada d\u00f6w\u00adle\u00adtin\u00adde \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi esa\u00adsy pu\u00addak\u00adla\u00adry\u0148 bi\u00adri\u00adne \u00f6w\u00adr\u00fcl\u00addi. Bu pu\u00addak\u00adda 1 mil\u00adlio\u00adna go\u00adla\u00fd adam z\u00e4h\u00admet \u00e7ek\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nKe\u00adni\u00ad\u00fda (439857 ton\u00adna): Be\u00fd\u00adle\u00adki \u00fdurt\u00adlar\u00addan ta\u00adpa\u00adwut\u00adly\u00adlyk\u00adda Ke\u00adni\u00ad\u00fda\u00adda \u00e7a\u00ad\u00fdy\u0148 90 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admi uly bol\u00adma\u00addyk me\u00fd\u00addan\u00adlar\u00adda \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. Me\u00fd\u00addan\u00adlar\u00addan has k\u00f6p \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adji\u00adlik\u00adli ha\u00adsyl \u00fdyg\u00adnal\u00ad\u00fdar. Se\u00adb\u00e4\u00adbi her \u00fdyl \u00fdurt\u00adda 439 m\u00fc\u0148 ton\u00adna\u00addan gow\u00adrak \u00e7a\u00fd ha\u00adsy\u00adly \u00f6nd\u00fcril\u00fd\u00e4r. \u00ddur\u00addu\u0148 h\u00f6\u00adk\u00fc\u00adme\u00adti \u00e7a\u00fd ba\u00adza\u00adryn\u00adda b\u00e4s\u00adde\u015f\u00adlik m\u00fcm\u00adkin\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi\u00adni \u00fdo\u00adkar\u00adlan\u00addyr\u00admak \u00fc\u00e7in in\u00adno\u00adwa\u00adsi\u00ad\u00fda, yl\u00admy bar\u00adlag\u00adlar hem-de se\u00adna\u00adgat \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi\u00adne has k\u00f6p \u00fcns be\u00adrip ba\u015f\u00adla\u00addy. Ke\u00adni\u00ad\u00fda t\u00e4\u00adze \u00e7a\u00fd g\u00f6rn\u00fc\u015flerini \u00f6n\u00add\u00fcr\u00admek\u00adde \u00f6\u0148\u00adde\u00adba\u00adry\u00adjy bo\u00adlup, \u015fol bir wagt\u00adda kyn ho\u00adwa \u015fert\u00adle\u00adrin\u00adde hem \u00fde\u00ad\u0148il sak\u00adla\u00admak m\u00fcm\u00adkin\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi bo\u00adlan \u00e7a\u00fd g\u00f6rn\u00fc\u015flerini \u00f6n\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nHin\u00addis\u00adtan (1325050 ton\u00adna): Bu \u00fdurt\u00ad d\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4\u00adde ikin\u00adji uly \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fcr\u00ad\u00fd\u00e4n d\u00f6w\u00adlet\u00addir. Bir \u00fdyl\u00adda\u00adky \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi 1 mil\u00adli\u00adon ton\u00adna\u00addan gow\u00adrak\u00addyr. S\u00f6w\u00adda mak\u00adsat\u00adly \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00ad\u00e7i\u00adli\u00adgi Be\u00ad\u00fdik Bri\u00adta\u00adni\u00ad\u00fda ta\u00adra\u00adpyn\u00addan Hy\u00adta\u00fd\u00addan \u00e7a\u00fd ge\u00adtir\u00admek bi\u00adlen ba\u015f\u00adlan\u00addy. H\u00e4\u00adzir\u00adki wagt\u00adda Hin\u00addis\u00adtan\u00adda um\u00adma\u00adsyz k\u00f6p muk\u00addar\u00adda \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. \u015eol bir wagt\u00adda bu \u00fdurt has k\u00f6p \u00e7a\u00fd i\u00e7\u00adil\u00fd\u00e4n d\u00f6w\u00adlet\u00adle\u00adri\u0148 hem bi\u00adri\u00addir. 1 mil\u00adliard\u00addan gow\u00adrak adam \u00e7a\u00fd i\u00e7\u00ad\u00fd\u00e4n\u00addi\u00adgi \u00fc\u00e7in \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4n \u00e7a\u00ad\u00fdy\u0148 70 g\u00f6\u00adte\u00adrim\u00adden gow\u00adra\u00adgy i\u00e7er\u00adki ba\u00adzar\u00adda, galan b\u00f6\u00adle\u00adgi bol\u00adsa da\u00ad\u015fa\u00adry \u00fdurt ba\u00adza\u00adry\u00adna \u00fder\u00adlen\u00ad\u00fd\u00e4r.<br \/>\nHy\u00adta\u00fd (2473443 ton\u00adna): Hyta\u00fd d\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4\u00adni\u0148 i\u0148 uly \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fc\u00adri\u00adji \u00fdur\u00addy bolup, 2 mil\u00adli\u00adon ton\u00adna\u00addan gow\u00adrak \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. Bu bolsa, tu\u00adtu\u015f d\u00fcn\u00ad\u00fd\u00e4\u00adde \u00f6n\u00add\u00fc\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4n \u00e7a\u00ad\u00fdy\u0148 30-35 g\u00f6\u00adte\u00adri\u00admi\u00adni d\u00fcz\u00ad\u00fd\u00e4r. K\u00e4\u00adbir ro\u00adwa\u00ad\u00fdat\u00adla\u00adra g\u00f6\u00adr\u00e4, Hy\u00adta\u00fd\u00adda bi\u00adzi\u0148 e\u00fd\u00ad\u00fda\u00admy\u00admyz\u00addan \u00f6\u0148ki d\u00f6w\u00fcrlerde hem \u00e7a\u00fd i\u00e7i\u00adlip\u00addir. Ol der\u00adman\u00adlyk i\u00e7\u00adgi h\u00f6k\u00adm\u00fcn\u00adde k\u00f6p san\u00adly da\u00adba\u00adra\u00adlar\u00adda hem ula\u00adny\u00adlyp\u00addyr.<\/p>\n<p>M\u00e4hriban JUMA\u00ddEWA,<br \/>\nS. A. Ny\u00fdazow adyndaky TOHU-ny\u0148 talyby.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>XVII asyrda Be\u00fdik Britani\u00fdada \u00e7a\u00fd i\u00e7ip ba\u015flapdyrlar. So\u0148lugy bilen ol uly me\u015fhurlyk gazanyp, h\u00e4zirki wagtda hem \u00f6z me\u015fhurlygyny saklap gel\u00fd\u00e4r. \u015eu \u00fderde d\u00fcn\u00fd\u00e4de \u00e7a\u00fd \u00f6nd\u00fcrmek bo\u00fdun\u00e7a \u00f6\u0148debaryjy \u00fdurtlar barada k\u00e4bir gyzykly maglumatlary dykgaty\u0148yza \u00fdetirmegi makul bildik. Bu sanaw Birle\u015fen Milletler Guramasyny\u0148 Azyk we oba hojalygy edarasy (FAO) tarapyndan 1993-2013-nji \u00fdyllardaky \u00e7a\u00fd \u00f6n\u00fcm\u00e7iligi g\u00f6rkezijileri nazarda tutulyp [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":23005,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/23004"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=23004"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/23004\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/23005"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=23004"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=23004"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=23004"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}