{"id":40693,"date":"2021-03-20T17:59:58","date_gmt":"2021-03-20T12:59:58","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=40693"},"modified":"2021-03-20T18:45:27","modified_gmt":"2021-03-20T13:45:27","slug":"dowletin-geciryan-salgyt-syyasaty","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/dowletin-geciryan-salgyt-syyasaty\/","title":{"rendered":"D\u00f6wleti\u0148 ge\u00e7ir\u00fd\u00e4n salgyt sy\u00fdasaty"},"content":{"rendered":"<p>Hormatly Prezidentimizi\u0148 \u201cD\u00f6wlet adam \u00fc\u00e7indir!\u201d di\u00fden ba\u015f \u00fd\u00f6relgesinden ugur alyp, T\u00fcrkmenistan d\u00f6wletimiz depginli \u00f6s\u00fd\u00e4n g\u00fc\u00fd\u00e7li d\u00f6wlete, \u00f6sen ykdysady\u00fdetli, milli mirasy we medeni\u00fdeti bolan k\u00e4mil jemgy\u00fdete \u00f6wr\u00fclmek bilen, \u00fdurdumyzda ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n pa\u00fdhasly progressiw \u00f6zgertmeler sy\u00fdasatyny\u0148 rowa\u00e7lan\u00fdan \u00fdurduna \u00f6wr\u00fcl\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>So\u0148ky \u00fdyllarda milli ykdysady\u00fdetimizi\u0148 \u00e4hli pudaklarynda wajyp gurlu\u015fyklary\u0148 d\u00fc\u00fdbi tutuldy, senagat k\u00e4rhanalary d\u00f6wrebapla\u015fdyryldy, tehniki we tehnologi\u00fda ta\u00fddan d\u00f6wrebap enjamla\u015fdyryldy, gurlu\u015fyk pudagy \u00fdokary depginler bilen \u00f6sd\u00fcrildi, t\u00e4ze \u00fdollar, kommunikasi\u00fda ulgamlary kemala geldi. Bulary\u0148 netijesinde ykdysady\u00fdetimizi\u0148 durnukly \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fc\u00e7in kuwwatly \u00f6n\u00fcm\u00e7ilik, durmu\u015f we in\u017eener\u00e7ilik infrastrukturasyny\u0148 berk bin\u00fdady d\u00f6redildi. Bu gi\u0148 gerimli i\u015fleri\u0148 ge\u00e7irilmegini\u0148 bin\u00fdadynda T\u00fcrkmenistan d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 \u00fdokary depginler bilen \u00f6s\u00fd\u00e4n d\u00f6wletlerini\u0148 hataryna ynamly go\u015fuldy. H\u00e4zirki d\u00f6w\u00fcrde gadymy t\u00fcrkmen topragy g\u00f6z\u00fc\u0148 alnynda tanalmaz \u00fdaly \u00f6zger\u00fd\u00e4r, g\u00fcn-g\u00fcnden durmu\u015f-ykdysady we medeni ta\u00fddan pajarlap \u00f6s\u00fd\u00e4n d\u00f6wletimiz gitdigi\u00e7e pugtalan\u00fdar. Amala a\u015fyryl\u00fdan be\u00fdik i\u015fler T\u00fcrkmenistany\u0148 g\u00fcll\u00e4p \u00f6s\u00fc\u015f \u00fdoluny kesgitle\u00fd\u00e4n, \u00fdurdu\u0148 ykdysady\u00fdetini\u0148 \u00e4hli ugurlarynda gi\u0148 gerimli \u00e4girt uly wezipeleri \u00e7\u00f6zmeklige m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4n, halky\u0148 \u00fda\u015fa\u00fdy\u015f derejesini has gowulyga tarap \u00f6zgerd\u00fd\u00e4n bin\u00fdatlary bolan \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 durmu\u015f-ykdysady \u00f6s\u00fc\u015fini\u0148 2011-2030-njy \u00fdyllar \u00fc\u00e7in Milli maksatnamasyndan\u201d, \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 Prezidentini\u0148 obalary\u0148, \u015f\u00e4her\u00e7eleri\u0148, etraplardaky \u015f\u00e4herleri\u0148 we etrap merkezlerini\u0148 ilatyny\u0148 durmu\u015f-\u00fda\u015fa\u00fdy\u015f \u015fertlerini \u00f6zgertmek bo\u00fdun\u00e7a 2020-nji \u00fdyla \u00e7enli d\u00f6w\u00fcr \u00fc\u00e7in rejelenen g\u00f6rn\u00fc\u015f\u00fcnd\u00e4ki Milli maksatnamasyndan\u201d, \u00abT\u00fcrkmenistany\u0148 Prezidentini\u0148 \u00fdurdumyzy 2019\u20132025-nji \u00fdyllarda durmu\u015f-ykdysady ta\u00fddan \u00f6sd\u00fcrmegi\u0148 Maksatnamasynda\u00bb we be\u00fdleki sebitleri, pudaklary \u00f6sd\u00fcrmegi nazarla\u00fdan maksatnamalaryndan ugur alnyp durmu\u015fa ge\u00e7iril\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u00ddurtda alnyp baryl\u00fdan salgyt \u00f6zgertmelerini\u0148 ba\u015f maksady ykdysady \u00f6s\u00fc\u015fi durnukly depginde dowam etdirmek, ykdysady kuwwaty berkitmek \u00fc\u00e7in ykdysady\u00fdeti\u0148 \u00e4hli pudaklaryny de\u0148e\u00e7er \u00f6sd\u00fcrmekden, \u00f6n\u00fcm\u00e7ilikleri\u0148 netijeliligini we b\u00e4sle\u015fige ukyplylygyny \u00fdokarlandyrmakdan, ma\u00fda go\u00fdumlary\u0148 \u00f6zle\u015fdirili\u015fini \u00e7altlandyrmakdan, i\u00e7erki bazarlary harytlar bilen doldurmakdan, ra\u00fdatlary\u0148 girdejilerini artdyrmakdan we \u00fda\u015fa\u00fdy\u015f derejesini has-da \u00fdokarlandyrmakdan ybarat bolup dur\u00fdar.<\/p>\n<p>D\u00f6wleti\u0148 esasy mali\u00fde me\u00fdilnamasy we merkezle\u015fdirilen mali\u00fde seri\u015fdesi bolan d\u00f6wlet b\u00fdujetini\u0148 m\u00f6\u00e7beri \u00fdurdu\u0148 ykdysady kuwwatyna bagly bolup, ol n\u00e4\u00e7e uly bolsa, \u015fon\u00e7a-da d\u00f6wlet ba\u00fddyr. Bu seri\u015fdeler \u00fdurdu\u0148 ykdysady\u00fdetini \u00f6sd\u00fcrm\u00e4ge we ilaty\u0148 durmu\u015f hal-\u00fdagda\u00fdlaryny gowlandyrmaga g\u00f6n\u00fckdirilen \u00e7\u00e4releri amala a\u015fyrmaga, Watanymyzy\u0148 goranmak kuwwatyny artdyrmaga m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Salgyt d\u00fc\u015f\u00fcnjesi \u00f6z k\u00f6klerini asyrlary\u0148 j\u00fcmm\u00fc\u015finden alyp ga\u00fdd\u00fdar. Salgyt d\u00fc\u015f\u00fcnjesini\u0148 di\u0148e ykdysady d\u00e4l, e\u00fdsem pelsepe manysy hem bar. Salgyt d\u00fc\u015f\u00fcnje-sini\u0148 ykdysady tebigatyna we asyl manysyna akyl \u00fdetirmek \u00fc\u00e7in adamlary\u0148 \u015fahsy girdejilerini\u0148 \u00fda-da eml\u00e4gini\u0148 bir b\u00f6legini\u0148 umumymilli pul seri\u015fdeler gaznasynda, \u00fdagny d\u00f6wlet b\u00fdujetinde toplanylmagy bilen baglany\u015fykly ykdysady prosesleri\u0148 tebigatyna nazary\u00fdet seljermesini ge\u00e7irmek zerurdyr.<\/p>\n<p>Jemgy\u00fdet \u00e4hmi\u00fdetli i\u015fleri amala a\u015fyrmak \u00fc\u00e7in hususy\u00fdet\u00e7ileri\u0148 eml\u00e4klerini\u0148 we gymmatlyklaryny\u0148 bir b\u00f6legini umumyla\u015fdyrmak zerurlygyny \u015fertlendir\u00fd\u00e4n d\u00fc\u015f\u00fcnje salgytlara bolan pelsepe gara\u00fd\u015fy\u0148 \u00e7ygryny \u015fertlendir\u00fd\u00e4r. Tebigy-fiziologi\u00fda seb\u00e4plere g\u00f6r\u00e4, adamlary\u0148 jemgy\u00fdeti birme\u0148ze\u015f d\u00e4l. Bu bolsa tebigy hadysalara we d\u00f6wleti\u0148 da\u015fyndan aban\u00fdan howpa gar\u015fy durmaga, bilelikde \u015f\u00e4her gurlu\u015fyk i\u015flerini amala a\u015fyrmaga, z\u00e4hmete ukypsyzlary saklamaga we k\u00f6psanly be\u00fdleki jemgy\u00fdet\u00e7ilik isleglerini kanagatlandyrmak \u00fc\u00e7in adamlardan \u00f6z tagallalaryny we ba\u00fdlyklaryny birle\u015fdirmeklerini talap ed\u00fd\u00e4r. Adamlary\u0148 \u00fdokarda agzalyp ge\u00e7ilen tagallalaryny\u0148 birle\u015fdirilmegi, salgytlary\u0148 \u00fd\u00fcze \u00e7ykmagyny\u0148 esasy seb\u00e4plerini\u0148 biri bolup dur\u00fdar.<\/p>\n<p>\u00ddurdu\u0148 ykdysady\u00fdetine a\u00fdgytla\u00fdjy t\u00e4sirini \u00fdetir\u00fd\u00e4n salgyt sy\u00fdasaty d\u00f6wleti\u0148 we salgyt t\u00f6le\u00fdjileri\u0148 b\u00e4hbitlerini g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tutmak bilen, d\u00f6wlet b\u00fdujetine gelip gowu\u015f\u00fdan salgytlary\u0148 kanuny goraglylygyny we onu\u0148 durmu\u015f \u00fcpj\u00fcn\u00e7iligine g\u00f6n\u00fckdirilmegini\u0148 tyg\u015fytlylygyny, \u00fdurdumyzda d\u00fc\u00fdpli ma\u00fda go\u00fdumlary\u0148 artdyrylmagyny \u00fcpj\u00fcn ed\u00fd\u00e4r. \u015ee\u00fdle hem, teleke\u00e7iligi\u0148 we \u00f6n\u00fcm\u00e7iligi\u0148 \u00f6smegine, k\u00e4rhanalary\u0148 we korporasi\u00fdalary\u0148 da\u015farky bazarlara \u00e7ykmagyna, d\u00fcn\u00fd\u00e4 bazarlarynda olary\u0148 b\u00e4sde\u015flige ukyplylygyny \u00fcpj\u00fcn etm\u00e4ge, ilaty durmu\u015f ta\u00fddan gi\u0148i\u015fle\u00fdin goramaga \u00fdardam ber\u00fd\u00e4r we d\u00f6wlet b\u00fdujetini pul seri\u015fdeleri bilen \u00fcpj\u00fcn etmegi\u0148 esasy bolup dur\u00fdar.<\/p>\n<p>Salgyt sy\u00fdasaty d\u00f6wleti\u0148 ge\u00e7ir\u00fd\u00e4n ykdysady sy\u00fdasatyny\u0148 m\u00f6h\u00fcm d\u00fcz\u00fcm b\u00f6legidir. Salgyt sy\u00fdasaty \u2013 bu salgytlary\u0148 \u00fcsti bilen d\u00f6wleti\u0148 \u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde duran maksatlaryny amala a\u015fyrmagy\u0148 ugurlarydyr. Ondan ba\u015fga, salgyt sy\u00fdasaty \u2013 bu salgytlary\u0148 \u00fcsti bilen ykdysady\u00fdeti kadala\u015fdyrmak bo\u00fdun\u00e7a ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n \u00e7\u00e4releri\u0148 toplumydyr. Umuman a\u00fddany\u0148da, T\u00fcrkmenistanda ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n salgyt sy\u00fdasaty \u2013 bu T\u00fcrkmenistany\u0148 d\u00f6wlet b\u00fdujetine \u00fdygnal\u00fdan salgytlary\u0148 ulgamyny, salgytlary\u0148 umumy \u00fd\u00f6relgelerini, salgytlary t\u00f6lemek bo\u00fdun\u00e7a umumy \u00fd\u00f6relgelerini, salgytlary t\u00f6lemek bo\u00fdun\u00e7a bor\u00e7lary\u0148 \u00fd\u00fcze \u00e7ykmagyny\u0148 (\u00fc\u00fdtgemegini\u0148, bes edilmegini\u0148) esaslaryny we bu bor\u00e7lary\u0148 \u00fderine \u00fdetirili\u015fini\u0148 tertibini, salgyt t\u00f6le\u00fdjileri\u0148 we salgyt gullugyny\u0148 guramalaryny\u0148 hukuklaryny we bor\u00e7laryny, salgyt g\u00f6zeg\u00e7iligini\u0148 g\u00f6rn\u00fc\u015flerini we usullaryny, T\u00fcrkmenistany\u0148 salgyt kanun\u00e7ylygyny\u0148 bozulmalary \u00fc\u00e7in jogapk\u00e4r\u00e7iligi, salgyt gullugy guramalary\u0148 kararlaryna we olary\u0148 jogapk\u00e4r i\u015fg\u00e4rlerini\u0148 hereketlerine \u015fika\u00fdat edili\u015fini kesgitle\u00fd\u00e4n \u00e7\u00e4releri\u0148 jemidir.<\/p>\n<p>D\u00f6wlet h\u00e4kimi\u00fdeti we ykdysady guramalary tarapyndan kesgitlenil\u00fd\u00e4n salgyt \u00e7aklamasy, olary\u0148 kadala\u015fdyrmasy we salgyt g\u00f6zeg\u00e7iligi babatynda dolandyry\u015f \u00e7\u00f6zg\u00fctlerini\u0148 jemi d\u00f6wlet salgyt sy\u00fdasatyny\u0148 \u00f6zenini d\u00fcz\u00fd\u00e4r. Salgyt sy\u00fdasaty \u2013 bu belli bir maksatlara \u00fdetmek \u00fc\u00e7in d\u00f6wlet tarapyndan ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n salgyt \u00e7\u00e4relerini\u0148 toplumydyr, beril\u00fd\u00e4n salgyt \u00fde\u0148illikleri bolsa, salgyt sy\u00fdasatyny \u00fd\u00fcze \u00e7ykar\u00fdar, ony a\u00fdan ed\u00fd\u00e4r. \u00ddurtda ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n salgyt sy\u00fdasaty d\u00f6wleti\u0148 ykdysady\u00fdete t\u00e4sir edi\u015fini\u0148 derejesini, h\u00e4si\u00fdetini we maksatlaryny kesgitle\u00fd\u00e4r. Salgyt sy\u00fdasaty d\u00f6w-leti\u0148 salgytlar babatynda ge\u00e7ir\u00fd\u00e4n \u00e7\u00e4reler ulgamyny takykla\u00fdar we salgyt sy\u00fdasaty d\u00f6wleti\u0148 ge\u00e7ir\u00fd\u00e4n mali\u00fde sy\u00fdasatyny\u0148 d\u00fcz\u00fcm b\u00f6legidir.<\/p>\n<p>T\u00fcrkmenistany\u0148 salgyt ulgamyny\u0148 emele gelmegi hereket ed\u00fd\u00e4n kanun\u00e7ylyk we kadala\u015fdyry\u015f bin\u00fdadyny\u0148 hemi\u015fe k\u00e4mille\u015fmegini\u0148 we \u00fc\u00fdtgemegini\u0148 \u00fcsti bilen hasyl bolup, bu T\u00fcrkmenistany\u0148, \u00f6zygty\u00fdarly d\u00f6wlet h\u00f6km\u00fcnde bazar gatna\u015fyklary ulgamyna girmegi bilen baglany\u015fyklydyr.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Abdykerim Muhanow, <\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>T\u00fcrkmen d\u00f6wlet ykdysady\u00fdet we dolandyry\u015f institutyny\u0148 kafedra m\u00fcdiri, ykdysady ylymlary\u0148 kandidaty.<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hormatly Prezidentimizi\u0148 \u201cD\u00f6wlet adam \u00fc\u00e7indir!\u201d di\u00fden ba\u015f \u00fd\u00f6relgesinden ugur alyp, T\u00fcrkmenistan d\u00f6wletimiz depginli \u00f6s\u00fd\u00e4n g\u00fc\u00fd\u00e7li d\u00f6wlete, \u00f6sen ykdysady\u00fdetli, milli mirasy we medeni\u00fdeti bolan k\u00e4mil jemgy\u00fdete \u00f6wr\u00fclmek bilen, \u00fdurdumyzda ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n pa\u00fdhasly progressiw \u00f6zgertmeler sy\u00fdasatyny\u0148 rowa\u00e7lan\u00fdan \u00fdurduna \u00f6wr\u00fcl\u00fd\u00e4r. So\u0148ky \u00fdyllarda milli ykdysady\u00fdetimizi\u0148 \u00e4hli pudaklarynda wajyp gurlu\u015fyklary\u0148 d\u00fc\u00fdbi tutuldy, senagat k\u00e4rhanalary d\u00f6wrebapla\u015fdyryldy, tehniki we tehnologi\u00fda ta\u00fddan d\u00f6wrebap enjamla\u015fdyryldy, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":32594,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,7],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/40693"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=40693"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/40693\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/32594"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=40693"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=40693"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=40693"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}