{"id":51088,"date":"2021-11-12T17:30:32","date_gmt":"2021-11-12T12:30:32","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=51088"},"modified":"2021-11-12T18:17:03","modified_gmt":"2021-11-12T13:17:03","slug":"gunesli-miwe-kime-peydaly-kime-zyyanly","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/gunesli-miwe-kime-peydaly-kime-zyyanly\/","title":{"rendered":"\u00abG\u00fcne\u015fli miwe\u00bb kime pe\u00fddaly, kime zy\u00fdanly?"},"content":{"rendered":"<p>Sowuk g\u00fcnlerde tomus we yssy g\u00fcn baradaky pikirleri o\u00fdandyryp,\u00a0\u00abG\u00fcne\u015fli miwe\u00bb adyny alan,\u00a0a\u00e7yk m\u00e4mi\u015fi re\u0148kli hurma gi\u00fd\u00e7ki g\u00fc\u00fdz we gy\u015f paslyny\u0148 i\u0148 arzyly miwelerini\u0148 biri hasaplan\u00fdar. Bu miw\u00e4ni\u0148 hemmeler tarpyndan gowy g\u00f6r\u00fclmegi \u00fd\u00f6ne \u00fderden d\u00e4ldir. \u00c7\u00fcnki, bu miw\u00e4ni\u0148 tagamy \u00f6r\u00e4n s\u00fc\u00fdji hem-de\u00a0 ynsan saglygy \u00fc\u00e7in \u00f6r\u00e4n pe\u00fddalydyr.<\/p>\n<p>Irki d\u00f6w\u00fcrlerde hurma G\u00fcndogar Azi\u00fdada \u2013 Hyta\u00fdda we \u00ddaponi\u00fdada \u00f6sd\u00fcrilip \u00fdeti\u015fdirilipdir. Bu \u00f6n\u00fcm XIX asyrda \u00ddewropa\u00a0 arala\u015f\u00fdar. Ilkinji gezek hurmany synap g\u00f6ren \u00fdewropalylar lapyke\u00e7 bolupdyrlar. Seb\u00e4bi, taninleri\u0148 a\u015fgarla\u00fdy\u015f a\u00fdratynlyklary bolan bu \u00f6s\u00fcmlikd\u00e4ki fenolik birle\u015fmeleri olara \u015fe\u00fdle \u00fdakymsyz tagam beripdir. Bu \u00fdagda\u00fd bolsa miweleri\u0148 doly bi\u015fm\u00e4ndigi \u00fc\u00e7in bolupdyr.<\/p>\n<p>H\u00e4zirki wagtda d\u00fcn\u00fd\u00e4de hurmany\u0148 b\u00e4\u015f \u00fd\u00fcz t\u00f6weregi g\u00f6rn\u00fc\u015fi bar. Bu miw\u00e4ni\u0148 i\u0148 k\u00f6p \u00fda\u00fdran g\u00f6rn\u00fc\u015fi bolsa \u00abG\u00fcndogar hurmasy\u00bb di\u00fdlip atlandyryl\u00fdar. Hurmany\u0148 bu g\u00f6rn\u00fc\u015fi \u00f6r\u00e4n s\u00fc\u00fdji-de d\u00e4l, gaty-da. G\u00fcndogar hurmasyny sowadyjyda do\u0148durylanyndan so\u0148 \u00fda-da birn\u00e4\u00e7e g\u00fcn alma bilen bir haltada saklananyndan so\u0148 i\u00fdse\u0148 has tagamly bol\u00fdar. Bu miw\u00e4ni\u0148 \u00ab\u015earon\u00bb g\u00f6rn\u00fc\u015fi gaty g\u00f6rn\u00fc\u015fde bolup, \u00f6r\u00e4n s\u00fc\u00fdji we \u015fepbe\u015fikli d\u00e4l. Hurmany\u0148 \u00abKorol\u00fdok\u00bb g\u00f6rn\u00fc\u015fi bolsa \u015fokolad \u00fdaly garamtyl re\u0148kde bolup, a\u015fa s\u00fc\u00fdj\u00fcdir. \u00dda\u0148y-\u00fdakynda bu miw\u00e4ni\u0148 \u00ab\u00c7opantelpek hurmasy\u00bb \u00fda-da \u00abInjir hurmasy\u00bb atly t\u00e4ze bir g\u00f6rn\u00fc\u015fi-de \u00f6sd\u00fcrilip \u00fdeti\u015fdirildi. Hurmany\u0148 bu g\u00f6rn\u00fc\u015fini\u0148 miweleri birneme tekizlenen we da\u015fky g\u00f6rn\u00fc\u015fi g\u00fcl \u00fdalydyr. Hurmany\u0148 \u00abBal hurmasy\u00bb atly g\u00f6rn\u00fc\u015fi bolsa, bala me\u0148ze\u015f g\u00f6rn\u00fc\u015fli s\u00e4hel\u00e7e \u015fepbe\u015fiksiz, \u00fdum\u015fak we gaty n\u00e4zikdir.<\/p>\n<p>H\u00e4zirki zaman lukman\u00e7ylygynda hurmany\u0148 \u00e4hli g\u00f6rn\u00fc\u015flerini\u0148 de\u0148 derejede pe\u00fddalydygy hem ykrar edil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p><strong><em>Hurmany\u0148 pe\u00fddaly a\u00fdratynlyklary:<\/em><\/strong><\/p>\n<p>A\u00e7yk m\u00e4mi\u015fi re\u0148kli hurmada g\u00f6z \u00fc\u00e7in pe\u00fddaly bolan beta-karotin bilen A witamini a\u015fa k\u00f6p mukdarda saklan\u00fdar. Bu \u00f6n\u00fcmi\u0148 d\u00fcz\u00fcminde \u00fd\u00fcrek kesellerini we \u00fdokary gan basy\u015fyny bejermekde pe\u00fddaly bolan magni\u00fd bilen kali\u00fd k\u00f6p mukdarda bar. Hurmada demri\u0148 k\u00f6p bolmaklygy ony ganazlygy\u0148 aja\u00fdyp bejeri\u015f seri\u015fdesine \u00f6w\u00fcr\u00fd\u00e4r. \u015ee\u00fdle hem bu miw\u00e4ni\u0148 d\u00fcz\u00fcminde C witamini bar.<\/p>\n<p>Tiroid bezini\u0148 k\u00e4bir kesellerinden ejir \u00e7ek\u00fd\u00e4nler \u00fc\u00e7in d\u00fcz\u00fcminde \u00fdod k\u00f6p bolan hurmany i\u00fdmek \u00f6r\u00e4n pe\u00fddalydyr. Hurmadaky \u201cB\u201d witaminlerini \u015fokolad bilen de\u0148 derejede hasaplan\u00fdar. Hurmadaky C we PP witaminleri damarlary\u0148 we kapil\u00fdarlary\u0148 diwarlaryny berkitm\u00e4ge k\u00f6mek ed\u00fd\u00e4r. Bu miwe bedende holesterini\u0148 derejesini hem sazlap bil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Adaty lukman\u00e7ylyk hem hurma miwesinden sowa ge\u00e7me\u00fd\u00e4r. Lukman\u00e7ylyk pudagynda, hurmadan alnan taninleri operasi\u00fdadan so\u0148 derini bejermek \u00fc\u00e7in ulan\u00fdarlar. Hurma tohumy bolsa i\u015fje\u0148le\u015fdirilen uglerod \u00f6n\u00fcm\u00e7iliginde ulanyl\u00fdar we bu miweden alyn\u00fdan ekstraktlar i\u00fdmit go\u015fundylaryny g\u00fc\u00fd\u00e7lendir\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p><strong><em>Hurma\u00a0 <\/em><\/strong><strong><em>di\u00fdetologi\u00fdada <\/em><\/strong><strong><em>we kosmetologi\u00fdada<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Hurma \u00e7alt horlanmak \u00fc\u00e7in mono-di\u00fdetany\u0148 d\u00fcz\u00fcm b\u00f6legi h\u00f6km\u00fcnde ulanyl\u00fdar. Hut \u015fu nukda\u00fdnazardan-da, d\u00fcz\u00fcminde \u015fekeri\u0148 we kalori\u00fdany\u0148 \u00f6r\u00e4n k\u00e4nligi seb\u00e4pli, k\u00f6plen\u00e7, k\u00f6p mukdarda hurma i\u00fdil\u00fd\u00e4r. \u00dd\u00f6ne, di\u00fdetologi\u00fda h\u00fcn\u00e4rmenleri be\u00fdle berhiz bilen me\u015fgullanmagy maslahat berme\u00fd\u00e4rler.<\/p>\n<p><strong><em>\u00abG\u00fcne\u015fli miwe\u00bb kim \u00fc\u00e7in zy\u00fdanly?\u00a0<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Hurmany\u0148 aja\u00fdyp abra\u00fdyna garamazdan, lukmanlary\u0148, di\u00fdetologi\u00fda h\u00fcn\u00e4rmenlerini\u0148 we hatda kosmetologlary\u0148 arasynda, bu miw\u00e4ni\u0148 hemmeler \u00fc\u00e7in de\u0148 derejede pe\u00fddalydygyny, kadadan \u00e7ykman, \u00e4hli keselleri di\u00fden \u00fdaly bejer\u00fd\u00e4ndigini ink\u00e4r ed\u00fd\u00e4nlerde bar. Di\u00fdmek, hurmany\u0148 ynsan saglygy \u00fc\u00e7in zy\u00fdanly taraplary hem bar.<\/p>\n<p>S\u00fc\u00fdji keselli adamlary\u0148 g\u00fcnde bir b\u00f6lekden k\u00f6p\u00a0hurma i\u00e7megi maslahat berilme\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>A\u015fgazan-i\u00e7ege ulgamynda ge\u00e7irilen uly operasi\u00fdalardan so\u0148, hurmadan d\u00fc\u00fdb\u00fcnden ga\u00e7a durmaklyk maslahat beril\u00fd\u00e4r. \u00c7\u00fcnki, bu miw\u00e4ni\u0148 i\u00e7ind\u00e4ki taninler ynsanda g\u00fc\u00fd\u00e7li gahar-gazaby\u0148 d\u00f6remegine seb\u00e4p bolup bil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Hurmany\u0148 d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki \u00fdod adamlarda bar bolan \u00fdod \u00fdetmez\u00e7iligi \u00fc\u00e7in pe\u00fddaly \u00fdoddur, \u00dd\u00f6ne, bedende \u00fdody k\u00f6p bolan adamlar \u00fc\u00e7in hurma i\u00fdmeklik \u00f6r\u00e4n zy\u00fdanlydyr.<\/p>\n<p>H\u00e4zirki zaman lukman\u00e7ylygynda \u00f6z\u00fcne \u00e7ekiji hurma miwesini\u0148 d\u00fcrli g\u00f6rn\u00fc\u015fleri bilen artykma\u00e7 i\u00fdmitlenmeklige rugsat berilme\u00fd\u00e4r. \u00c7\u00fcnki, bu miwed\u00e4ki\u00a0 k\u00f6p mukdarda s\u00fc\u00fd\u00fcm bilen birle\u015fdirilen taninler, k\u00e4wagt a\u015fgazanda i\u00fdmit s\u00fc\u00fd\u00fcmlerinden bir b\u00f6legi\u0148 \u2013\u00a0 fitobezoary\u0148 emele gelmegine seb\u00e4p bol\u00fdar. Munu\u0148 \u00fdaly da\u015flar bolsa i\u00e7eg\u00e4 zeper \u00fdetirip bil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>\u00a0<\/strong><strong>Halima BATYROWA<\/strong><strong>,<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">\u00a0<strong>S<\/strong><strong>.<\/strong><strong>A<\/strong><strong>. Ny\u00fdazow adyndaky T\u00fcrkmen oba hojalyk uniwersitetini\u0148 <\/strong><strong>T\u00fcrkmenabat agrosenagat orta h\u00fcn\u00e4r okuw mekdebini\u0148 <\/strong><strong>talyby.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sowuk g\u00fcnlerde tomus we yssy g\u00fcn baradaky pikirleri o\u00fdandyryp,\u00a0\u00abG\u00fcne\u015fli miwe\u00bb adyny alan,\u00a0a\u00e7yk m\u00e4mi\u015fi re\u0148kli hurma gi\u00fd\u00e7ki g\u00fc\u00fdz we gy\u015f paslyny\u0148 i\u0148 arzyly miwelerini\u0148 biri hasaplan\u00fdar. Bu miw\u00e4ni\u0148 hemmeler tarpyndan gowy g\u00f6r\u00fclmegi \u00fd\u00f6ne \u00fderden d\u00e4ldir. \u00c7\u00fcnki, bu miw\u00e4ni\u0148 tagamy \u00f6r\u00e4n s\u00fc\u00fdji hem-de\u00a0 ynsan saglygy \u00fc\u00e7in \u00f6r\u00e4n pe\u00fddalydyr. Irki d\u00f6w\u00fcrlerde hurma G\u00fcndogar Azi\u00fdada \u2013 Hyta\u00fdda we \u00ddaponi\u00fdada [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":51089,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[301,299],"tags":[2395],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/51088"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=51088"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/51088\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/51089"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=51088"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=51088"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=51088"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}