{"id":58005,"date":"2022-04-01T15:03:56","date_gmt":"2022-04-01T10:03:56","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=58005"},"modified":"2022-04-01T15:03:56","modified_gmt":"2022-04-01T10:03:56","slug":"mamontlar-yene-yasap-bilermi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/mamontlar-yene-yasap-bilermi\/","title":{"rendered":"Mamontlar \u00fdene \u00fda\u015fap bilermi?"},"content":{"rendered":"<p>Mamontlar (Mammuthus subplaniforns) mundan 10-12 m\u00fc\u0148 \u00fdyl \u00f6\u0148 Piliosen d\u00f6wr\u00fcnde \u00fda\u015fap ge\u00e7en piller ma\u015fgalasyna degi\u015fli bolan gadymy g\u00f6rn\u00fc\u015f hasaplan\u00fdar. Mamontlar \u00f6r\u00e4n uly jandar bolup, olary\u0148 bo\u00fdy 5,5 metre, agramy 14-15 tonna \u00fdetipdir. Olar\u00a0 \u00dder \u00fd\u00fcz\u00fcnd\u00e4ki\u00a0 i\u0148 uly s\u00fc\u00fddemdiriji bolupdyr. Mamontlar, esasan, Sibir we Wrangel arhipelagynda \u00fda\u015fapdyr. Ylmy maglumatlara g\u00f6r\u00e4, howany\u0148 \u00fc\u00fdtgemegi bilen olary\u0148 i\u00fdmitlen\u00fd\u00e4n me\u00fddanyny\u0148 dargamagy zerarly 12 m\u00fc\u0148 \u00fdyl mundan ozal \u00fdok bolup gidendigi \u00e7aklanyl\u00fdar. Genetiki g\u00f6zlegleri\u0148 netijesinde, planetadaky i\u0148 so\u0148ky mamontlary\u0148 \u00fdagny, t\u00fc\u00fdlek mamontlary\u0148 Wrangel arhipelagynda \u00fda\u015fanlygy we olary\u0148 \u00fda\u015famagyna we k\u00f6pelmegine da\u015fky \u015fertler bilen bir wagtda genetiki \u00fc\u00fdtge\u015fmeleri\u0148 hem t\u00e4sir edenligi a\u00fddyl\u00fdar. Wrangel arhipelagynda ge\u00e7irilen gazuw-agtary\u015f i\u015flerini\u0148 netijesinde alymlar alty sany mamont tapdylar. \u015eol bir wagty\u0148 \u00f6z\u00fcnde genetiki materialdan arassalanan mamont DNK-syny pil \u00f6\u00fdj\u00fcklerine ge\u00e7irmek \u00fc\u00e7in synaglary ge\u00e7irmek g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tutul\u00fdar. \u00ddakuti\u00fdaly biologlaryny\u0148 we genetiklerini\u0148 2017-nji \u00fdyly\u0148 12-nji fewralynda ge\u00e7iren ekspedisi\u00fdasy netijesinde \u00ddana der\u00fdasyny\u0148 a\u015faky akymynda Mamontlary\u0148 deri b\u00f6leklerini we s\u00fc\u0148k galyndylaryny tapdylar we olar \u00f6z tapylan galyndylaryny \u201cMamont bilen\u00a0 Pil\u201d gibridini\u00a0 d\u00f6retmekde esasy material h\u00f6km\u00fcnde pe\u00fddalanmagy g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tutdular. H\u00e4zirki wagtda t\u00fc\u00fdlek mamontlary\u0148 neslini t\u00e4zeden dikeltmek maksat edinil\u00fd\u00e4r. Munu\u0148 \u00fc\u00e7in ba\u015flangy\u00e7 material h\u00f6km\u00fcnde 12 m\u00fc\u0148 \u00fdyl ozal \u00fdok bolup giden mamontlary\u0148 deri galyndylaryny\u0148 pe\u00fddalanylmagy g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tutul\u00fdar. Bu taslamany durmu\u015fa ge\u00e7irmek \u201cColossal\u201d atly kompani\u00fda 15 million dollar puly b\u00f6l\u00fcp berdi. Taslamany\u0148 netijesinde mamont bilen Azi\u00fda pilinden alynjak gibrid\u00a0 nesli esasynda t\u00e4ze mamonty\u0148 d\u00f6redilmegi g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcnde tutul\u00fdar.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Oguljemal Batyrowa,<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>T\u00fcrkmen oba hojalyk institutyny\u0148 talyby<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mamontlar (Mammuthus subplaniforns) mundan 10-12 m\u00fc\u0148 \u00fdyl \u00f6\u0148 Piliosen d\u00f6wr\u00fcnde \u00fda\u015fap ge\u00e7en piller ma\u015fgalasyna degi\u015fli bolan gadymy g\u00f6rn\u00fc\u015f hasaplan\u00fdar. Mamontlar \u00f6r\u00e4n uly jandar bolup, olary\u0148 bo\u00fdy 5,5 metre, agramy 14-15 tonna \u00fdetipdir. Olar\u00a0 \u00dder \u00fd\u00fcz\u00fcnd\u00e4ki\u00a0 i\u0148 uly s\u00fc\u00fddemdiriji bolupdyr. Mamontlar, esasan, Sibir we Wrangel arhipelagynda \u00fda\u015fapdyr. Ylmy maglumatlara g\u00f6r\u00e4, howany\u0148 \u00fc\u00fdtgemegi bilen olary\u0148 i\u00fdmitlen\u00fd\u00e4n me\u00fddanyny\u0148 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":58006,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[301],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/58005"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/comments?post=58005"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/posts\/58005\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media\/58006"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/media?parent=58005"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/categories?post=58005"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/%77%70%2d%6a%73%6f%6e\/wp\/v2\/tags?post=58005"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}