{"id":129899,"date":"2025-03-20T17:11:40","date_gmt":"2025-03-20T12:11:40","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=129899"},"modified":"2025-03-20T17:11:40","modified_gmt":"2025-03-20T12:11:40","slug":"durnukly-osusi-upjun-etmekde-sebitara-ykdysady-hyzmatdaslygyn-geljekki-mumkincilikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=129899","title":{"rendered":"Durnukly \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fcpj\u00fcn etmekde sebitara ykdysady hyzmatda\u015flygy\u0148 geljekki m\u00fcmkin\u00e7ilikleri"},"content":{"rendered":"<p>19-njy martda A\u015fgabatda \u201cHalkara parahat\u00e7ylyk we ynany\u015fmak \u00fdyly: durnukly \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fcpj\u00fcn etmekde sebitara ykdysady hyzmatda\u015flygy\u0148 orny\u201d atly halkara maslahat ge\u00e7irildi. Bu halkara forum sebitara gatna\u015fyklaryny \u00f6sd\u00fcrmek, t\u00e4ze m\u00fcmkin\u00e7ilikleri d\u00f6retmek ugrunda hyzmatda\u015flygy\u0148 t\u00e4ze ugurlaryny a\u00e7dy. A\u00fdratyn bellemeli zatlary\u0148 biri hem maslahata t\u00fcrkmen halkyny\u0148 Milli Lideri, T\u00fcrkmenistany\u0148 Halk Maslahatyny\u0148 Ba\u015flygy Gurbanguly Berdimuhamedowy\u0148 gatna\u015fmagy maslahaty\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini has-da artdyrdy. Forum Bitarap T\u00fcrkmenistan \u00fdurdumyzy\u0148 halkara gatna\u015fyklarynda hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmekde ykdysady diplomati\u00fdany\u0148 netijelidigini g\u00f6rkezdi.<br \/>\nSebitle\u00fdin hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmek \u00fdurdumyzy\u0148 da\u015fary strategi\u00fdasyny\u0148 ileri tutul\u00fdan ugurlaryny\u0148 biri bolupdy we h\u00e4zirki d\u00f6w\u00fcrde hem \u015fe\u00fdle bolmagynda gal\u00fdar. Seb\u00e4bi islendik \u00fdurdu\u0148 \u00f6s\u00fc\u015fi we howpsuzlygy k\u00f6p derejede ony gur\u015fap al\u00fdan geosy\u00fdasy we geoykdysady \u00fdagda\u00fdlara bagly bol\u00fdar. Umumy geografik gi\u0148i\u015flikde \u00fderle\u015f\u00fd\u00e4n \u00fdurtlar bilen sy\u00fdasy, ykdysady we medeni ugurlarda \u00f6sd\u00fcril\u00fd\u00e4n hyzmatda\u015flyk olary\u0148 arasynda \u00f6zara d\u00fc\u015f\u00fcni\u015fmek \u00fd\u00f6relgelerine e\u00fder\u00fd\u00e4n gatna\u015fyklary\u0148 \u00fdola go\u00fdulmagyna \u015fert d\u00f6red\u00fd\u00e4r. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, \u00fdurdumyz k\u00f6ptarapla\u00fdyn sebit we sebitara hyzmatda\u015flygy\u0148 alnyp barylmagyny\u0148 tarapdary bolup \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4r. T\u00fcrkmenistan \u00fc\u00e7in \u015fe\u00fdle hyzmatda\u015flygy\u0148 geografiki \u00fderle\u015fi\u015fi we Merkezi Azi\u00fda d\u00f6wletlerini\u0148 hem-de onu\u0148 bilen go\u0148\u015fy sebitleri\u0148 taryhy umumylygy uly \u00e4hmi\u00fdete e\u00fde bolmak bilen bir hatarda, anyk geosy\u00fdasy we geoykdysady \u015fertler hem k\u00f6p derejede \u00f6z t\u00e4sirini \u00fdetir\u00fd\u00e4r.<br \/>\nD\u00fcn\u00fd\u00e4 ykdysady\u00fdetini\u0148 \u015fu g\u00fcni we geljegi nukda\u00fdnazaryndan seljerilende, durmu\u015f-ykdysady meseleleri \u00e7\u00f6zmekde halkara hyzmatda\u015flygy\u0148 i\u015fje\u0148le\u015fdirilmegine zerurlyk d\u00f6re\u00fd\u00e4r. Munu\u0148 esasy seb\u00e4bini h\u00f6d\u00fcrlen\u00fd\u00e4n halkara taslamalary\u0148 amala a\u015fyrylmagynda \u00fd\u00fcze \u00e7yk\u00fdan t\u00f6wekgel\u00e7ilikli \u00fdagda\u00fdlary kemeltmekde we olary\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni almakda bilelikd\u00e4ki tagallalary\u0148 netijesini\u0148 \u00fdokary bol\u00fdandygy bilen d\u00fc\u015f\u00fcndirmek bolar. \u015eunu\u0148 bilen baglylykda, T\u00fcrkmenistan \u00f6z\u00fcni\u0148 ykdysady diplomati\u00fdasyny\u0148 \u00e7\u00e4klerinde doly m\u00f6\u00e7berli we o\u0148yn hyzmatda\u015flygy alyp barmak bilen, ykdysady\u00fdet, s\u00f6wda, energetika, ulag-aragatna\u015fyk, sy\u00fdahat\u00e7ylyk \u00e7ygyrlarynda hyzmatda\u015flygy \u00f6sd\u00fcrmek \u00fc\u00e7in d\u00fcn\u00fd\u00e4 bilele\u015figini\u0148 dykgatyna t\u00e4ze \u00e7emele\u015fmeleri we teklipleri h\u00f6d\u00fcrle\u00fd\u00e4r. Ykdysady \u00e7ygyrda amala a\u015fyryl\u00fdan sebitle\u00fdin hyzmatda\u015flyk d\u00fcn\u00fd\u00e4 tejribesinde \u015fe\u00fdle gatna\u015fyklary\u0148 netijeli g\u00f6rn\u00fc\u015flerini\u0148 biri h\u00f6km\u00fcnde \u00f6z\u00fcni g\u00f6rkezdi.<br \/>\nMaslahaty\u0148 wajyp meselelerini\u0148 bir bolan ulag pudagy d\u00fcn\u00fd\u00e4de \u00e4hlumumyla\u015fmak hadysasyny\u0148 \u00fd\u00fcze \u00e7ykmagyny \u015fertlendiren seb\u00e4pleri\u0148 biri bolup, h\u00e4zirki d\u00f6w\u00fcrde ol sebitleri we yklymlary birle\u015fdiriji g\u00fc\u00fdje \u00f6wr\u00fcldi. Her bir d\u00f6wlet \u00f6z geografiki ta\u00fddan amatly \u00fderle\u015fi\u015fini we onu\u0148 m\u00fcmkin\u00e7iliklerini ulanmagy\u0148 hasabyna milli \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fcpj\u00fcn etmek \u00fc\u00e7in zerur bolan geosy\u00fdasy we geoykdysady b\u00e4hbitleri \u00f6\u0148e s\u00fcr\u00fd\u00e4r. Ahyrky netijede bu d\u00fcrli ugurlarda amala a\u015fyryl\u00fdan halkara \u00e4hmi\u00fdetli ulag gatnawlaryny\u0148 artmagyna, \u00fdurtlary\u0148 arasynda s\u00f6wda-ykdysady, medeni gatna\u015fyklary\u0148 we sy\u00fdahat\u00e7ylygy\u0148 uly depginde \u00f6smegine itergi ber\u00fd\u00e4r. Gahryman Arkadagymyz T\u00fcrkmenistan\u2014Owganystan\u2014Pakistan\u2014Hindistan gaz ge\u00e7irijisini\u0148 \u00f6r\u00e4n m\u00f6h\u00fcm taslamadygyny bell\u00e4p, bu taslamany\u0148 maksady h\u00e4zirki d\u00f6w\u00fcrde jemi 1 milliard 750 million ilaty bolan \u00fdurtlary tebigy gaz bilen \u00fcpj\u00fcn etmekdir. Bu gaz ge\u00e7iriji bo\u00fdun\u00e7a bellenen maksatnama la\u00fdyklykda, g\u00fc\u00fd\u00e7li depginde i\u015fler alnyp baryl\u00fdar. Bu gaz ge\u00e7irijini\u0148 \u00fdurdumyzy\u0148 \u00e7\u00e4klerinden ge\u00e7\u00fd\u00e4n uzynlygy 214 km bolan b\u00f6legi guruldy. 2024-nji \u00fdyly\u0148 sent\u00fdabr a\u00fdynda bolsa onu\u0148 153 km Arkadagy\u0148 ak \u00fdoly bilen Serhetabat-Hyrat b\u00f6legini\u0148 gurlu\u015fygyna badalga berildi. H\u00e4zirki wagtda onu\u0148 gurlu\u015fyk i\u015fleri Owganystany\u0148 \u00e7\u00e4klerinde dowam etdiril\u00fd\u00e4r. TOPH-y\u0148 \u00fdokary \u00fda\u015fa\u00fdy\u015f durmu\u015f \u00e4hmi\u00fdetini bellemek bilen, gaz ge\u00e7irijileri\u0148, degi\u015fli \u00fcpj\u00fcn\u00e7ilik ulgamlaryny\u0148 gurulmagy bilen, Owganystanda 12 m\u00fc\u0148 i\u015f ornuny d\u00f6retm\u00e4ge m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r. Taslamany\u0148 amala a\u015fyrylmagy k\u00f6p sanly hukuk, t\u00e4jir\u00e7ilik we mali\u00fde meselelerini \u00e7\u00f6zmek bilen baglany\u015fyklydyr. \u015eu halkara forum energetika kompani\u00fdalaryny\u0148, konsalting firmalaryny\u0148 we banklary\u0148 \u00fdolba\u015f\u00e7ylaryna, h\u00fcn\u00e4rmenlerine, bilermenlerine TOPH-y\u0148 \u00e7\u00e4klerinde bilelikde i\u015flemek barada pikir aly\u015fmaga m\u00fcmkin\u00e7ilik bolar di\u00fdip belledi.<br \/>\nSebitde energi\u00fda hyzmatda\u015flygyny\u0148 \u00f6smeginde, esasanam, elektrik s\u00f6wdasynda energi\u00fda gorlary ta\u00fddan d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 i\u0148 ba\u00fd \u00fdurtlaryny\u0148 biri bolan T\u00fcrkmenistan wajyp orny e\u00fdele\u00fd\u00e4r. \u00ddurtda d\u00f6redilen energi\u00fda \u00f6nd\u00fcriji kuwwatlyklar di\u0148e bir i\u00e7erki sarp edijini elektrik bilen ygtybarly we \u00fczn\u00fcksiz \u00fcpj\u00fcn etmek bilen \u00e7\u00e4klenm\u00e4n, e\u00fdsem onu\u0148 go\u0148\u015fy \u00fdurtlara iberil\u00fd\u00e4n m\u00f6\u00e7berini yzygiderli artdyrmaga m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r. \u00ddurdumyz k\u00f6p \u00fdyllardan b\u00e4ri elektrik energi\u00fdasyny go\u0148\u015fy \u00fdurtlara iber\u00fd\u00e4r. Maslahatda Owganystan we G\u00fcnorta Azi\u00fda \u00fdurtlary bilen energetika hyzmatda\u015flygyny\u0148 t\u00e4ze d\u00f6wr\u00fcni sebitde parahat\u00e7ylygy we durnuklylygy berkitm\u00e4ge we onu\u0148 ykdysady \u00f6s\u00fc\u015fine g\u00fc\u00fd\u00e7li itergi berjek T\u00fcrkmenistan \u2013 Owganystan \u2013 Pakistan (TOP) energi\u00fda k\u00f6pr\u00fcsini\u0148 taslamasy barada hem agzaldy. Agzalan sebiti\u0148 wekilleri \u00f6zlerini\u0148 \u00e7yky\u015flarynda hem bu taslamany\u0148 geljekki g\u00f6rkezijilerini bell\u00e4p ge\u00e7diler. \u00dderi gelende bellesek, 2024-nji \u00fdyly\u0148 sent\u00fdabr a\u00fdynda \u201cSerhetabat\u201d elektrik bekedinden Owganystany\u0148 Hyrat wela\u00fdatyndaky \u201cNur-el-Jahad\u201d t\u00e4ze elektrik bekedini\u0148 i\u015fe girizilmegi t\u00fcrkmen elektrik energi\u00fdasyny\u0148 go\u0148\u015fy \u00fdurda iberil\u00fd\u00e4n m\u00f6\u00e7berini artdyrmaga \u00fdardam berer.<br \/>\nHalkara maslahaty\u0148 netijeleri bo\u00fdun\u00e7a jemle\u00fdji resminama kabul edildi. \u015ee\u00fdlelikde, pa\u00fdtagtymyzda ge\u00e7irilen forum T\u00fcrkmenistany\u0148 \u00e4hlumumy parahat\u00e7ylygy hem-de durnukly \u00f6s\u00fc\u015fini \u00fcpj\u00fcn etm\u00e4ge, sebitara we halkara hyzmatda\u015flygy\u0148 gerimini gi\u0148eltm\u00e4ge g\u00f6n\u00fckdirilen halkara ba\u015flangy\u00e7laryny\u0148 d\u00fcn\u00fd\u00e4 jemgy\u00fdet\u00e7iligi tarapyndan ykrar edil\u00fd\u00e4ndigini\u0148 a\u00fddy\u0148 nusgasy boldy.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">\n<strong>D\u00f6wletmyrat ARAZOW, T\u00fcrkmenistany\u0148 Da\u015fary i\u015fler ministrligini\u0148 Halkara gatna\u015fyklary institutyny\u0148 Halkara ykdysady gatna\u015fyklary fakultetini\u0148 talyby.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>19-njy martda A\u015fgabatda \u201cHalkara parahat\u00e7ylyk we ynany\u015fmak \u00fdyly: durnukly \u00f6s\u00fc\u015fi \u00fcpj\u00fcn etmekde sebitara ykdysady hyzmatda\u015flygy\u0148 orny\u201d atly halkara maslahat ge\u00e7irildi. Bu halkara forum sebitara gatna\u015fyklaryny \u00f6sd\u00fcrmek, t\u00e4ze m\u00fcmkin\u00e7ilikleri d\u00f6retmek ugrunda hyzmatda\u015flygy\u0148 t\u00e4ze ugurlaryny a\u00e7dy. A\u00fdratyn bellemeli zatlary\u0148 biri hem maslahata t\u00fcrkmen halkyny\u0148 Milli Lideri, T\u00fcrkmenistany\u0148 Halk Maslahatyny\u0148 Ba\u015flygy Gurbanguly Berdimuhamedowy\u0148 gatna\u015fmagy maslahaty\u0148 \u00e4hmi\u00fdetini has-da artdyrdy. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":129900,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129899"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=129899"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129899\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":129901,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/129899\/revisions\/129901"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/129900"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=129899"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=129899"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=129899"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}