{"id":133262,"date":"2025-04-25T11:09:03","date_gmt":"2025-04-25T06:09:03","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=133262"},"modified":"2025-04-25T11:10:46","modified_gmt":"2025-04-25T06:10:46","slug":"kadaly-uky-saglyga-peydaly","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=133262","title":{"rendered":"Kadaly uky saglyga pe\u00fddaly"},"content":{"rendered":"<p>Ka\u00adda\u00adly uky bag\u00adty\u00ad\u00fdar dur\u00admu\u00ad\u015fy\u0148 \u00f6ze\u00adni\u00addir. Adam uku\u00adda wag\u00adty be\u00adden\u00adde di\u00adkel\u00addi\u015f we sa\u00adgal\u00addy\u015f ha\u00addy\u00adsa\u00adla\u00adry he\u00adre\u00adket ed\u00ad\u00fd\u00e4r. \u015eo\u00adnu\u0148 \u00fc\u00e7in g\u00fc\u00adn\u00fc\u0148 do\u00adwa\u00admyn\u00adda uly adam\u00adla\u00adra azyn\u00addan 8 sa\u00adgat, \u00e7a\u00adga\u00adla\u00adra bol\u00adsa 10-12 sa\u00adgat uk\u00adla\u00admak mas\u00adla\u00adhat be\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. H\u00fc\u00adn\u00e4r\u00admen\u00adler uky\u00adny\u0148 ada\u00admy\u0148 di\u00ad\u0148e sag\u00adly\u00adgy\u00adna pe\u00fd\u00adda\u00adsy bol\u00adman, e\u00fd\u00adsem, \u015f\u00e4h\u00addi\u00ad\u0148i a\u00e7\u00ad\u00fdan\u00addy\u00adgy ba\u00adra\u00adda hem bel\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. Or\u00adta\u00ad\u00e7a ha\u00adsap bi\u00adlen al\u00adnan\u00adda adam\u00adlar wag\u00adty\u00adny\u0148 \u00fc\u00e7\u00adden bir b\u00f6\u00adle\u00adgi\u00adni uk\u00adlap ge\u00ad\u00e7ir\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. Wagt\u00adly-wag\u00adtyn\u00adda uky\u0148y al\u00admak adam sag\u00adly\u00adgy \u00fc\u00e7in \u00f6r\u00e4n m\u00f6\u00adh\u00fcm\u00addir.<br \/>\nAdam uku\u00adda wag\u00adty mer\u00adke\u00adzi nerw ul\u00adga\u00admy\u00adny\u0148 i\u015f\u00adje\u0148\u00adli\u00adgi sel\u00adjer\u00adme tap\u00adgy\u00adry\u00adna ge\u00ad\u00e7ip, be\u00adde\u00adni er\u00adtir\u00adki g\u00fc\u00adne ta\u00ad\u00fdyn\u00adla\u00ad\u00fdar. \u015eon\u00adda \u00fd\u00fc\u00adrek, gan-da\u00admar, dem aly\u015f we i\u00fd\u00admit si\u0148\u00addi\u00adri\u015f ul\u00adgam\u00adla\u00adry saz\u00adla\u00ad\u015fyk\u00adly i\u015f\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r. H\u00e4\u00adzir\u00adki d\u00f6\u00adw\u00fcr\u00adde da\u015f\u00adky gur\u00ad\u015fa\u00adwy\u0148 be\u00adde\u00adne \u00fde\u00adtir\u00ad\u00fd\u00e4n t\u00e4\u00adsi\u00adri\u00adni\u0148 \u00fdo\u00adka\u00adry\u00addy\u00adgy g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcn\u00adde tu\u00adtu\u00adlyp, g\u00fc\u00adn\u00fc\u0148 do\u00adwa\u00admyn\u00adda 15-45 mi\u00adnu\u00adty\u0148 do\u00adwa\u00admyn\u00adda uk\u00adla\u00admak, dyn\u00e7 al\u00admak mas\u00adla\u00adhat be\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. Ka\u00adda\u00adly uky we uky bo\u00adzul\u00adma\u00adla\u00adry ba\u00adra\u00adda yzy\u00adgi\u00adder\u00adli yl\u00admy bar\u00adlag\u00adlar ge\u00ad\u00e7i\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. \u00dda\u00adpon alym\u00adla\u00adry 16 d\u00fcr\u00adli uky g\u00f6r\u00adn\u00fc\u00ad\u015fi\u00adni kes\u00adgit\u00adle\u00addi\u00adler. Bu yl\u00admy bar\u00adla\u00adga 100 m\u00fc\u0148 adam gat\u00adna\u015f\u00addy. Sy\u00adnag d\u00f6w\u00adr\u00fcn\u00adde ola\u00adry\u0148 el\u00adle\u00adri\u00adne bi\u00adle\u00adzik da\u00adkyl\u00addy. \u015eol en\u00adjam el\u00adle\u00adri\u0148 he\u00adre\u00adket\u00adle\u00adri\u00adni hem-de da\u00admar \u00e7ek\u00adme\u00adle\u00adri ha\u00adsa\u00adba al\u00addy. \u015eol mag\u00adlu\u00admat\u00adlar esa\u00adsyn\u00adda alym\u00adlar uky\u00adny\u0148 16 g\u00f6r\u00adn\u00fc\u00ad\u015fi\u00adni\u0148 bar\u00addy\u00adgy\u00adny anyk\u00adla\u00addy\u00adlar.<br \/>\n\u015eo\u00adnu\u0148 ne\u00adti\u00adje\u00adsin\u00adde, adam\u00adla\u00adry uku\u00adsyz\u00adlyk\u00addan ejir \u00e7ek\u00ad\u00fd\u00e4n\u00adler hem-de g\u00fcn\u00addiz dyn\u00e7 al\u00admak ze\u00adrur bol\u00admaz\u00addan, gi\u00adje\u00adle\u00adri\u00adni ra\u00adhat uk\u00adla\u00ad\u00fdan\u00adla\u00adra b\u00f6\u00adl\u00fcp bol\u00adjak\u00addy\u00adgy\u00adny m\u00e4\u00adlim et\u00addi\u00adler. \u015eol ka\u00adte\u00adgo\u00adri\u00ad\u00fda\u00adlar hem \u00f6z ara\u00adla\u00adryn\u00adda b\u00f6\u00adl\u00fcm\u00adle\u00adre b\u00f6\u00adl\u00fcn\u00addi. Ne\u00adti\u00adje\u00adde, 16 b\u00f6\u00adl\u00fcm eme\u00adle gel\u00addi. Adam\u00adla\u00adry\u0148 uku\u00adsy\u00adny\u0148 yzy\u00adgi\u00adder\u00adli ter\u00adtip\u00adde d\u00e4l\u00addi\u00adgi, uku\u00adsyz\u00adlyk\u00addan ejir \u00e7ek\u00ad\u00fd\u00e4n\u00adle\u00adri hem ta\u00adpa\u00adwut\u00adlan\u00addy\u00adryp bol\u00adjak\u00addy\u00adgy\u00adny bel\u00adle\u00addi\u00adler. Ola\u00adry\u0148 k\u00e4\u00adbi\u00adri kyn\u00adlyk bi\u00adlen \u00fda\u00adtyp, az \u00fdat\u00ad\u00fdar\u00adlar, be\u00fd\u00adle\u00adki\u00adler bol\u00adsa kyn\u00adlyk bi\u00adlen \u00fda\u00adtyp, k\u00f6p uk\u00adla\u00ad\u00fdar\u00adlar.<br \/>\nUky\u00adny\u0148 bol\u00admaz\u00adly\u00adgy we pes hil\u00adli uky uzak we gys\u00adga m\u00f6h\u00adlet\u00adde sag\u00adly\u00adgy\u00admy\u00adza ep-es\u00adli t\u00e4\u00adsir ed\u00ad\u00fd\u00e4r. Uky\u00adny\u0148 bo\u00adzul\u00adma\u00adgy\u00adny\u0148 ne\u00adti\u00adje\u00adsi \u00fcn\u00ads\u00fc\u00ad\u0148i jem\u00adle\u00admek, \u00fdat we \u00f6w\u00adren\u00admek ul\u00adgam\u00adla\u00adryn\u00adda n\u00e4\u00adsaz\u00adlyk\u00adla\u00adry\u0148 d\u00f6\u00adre\u00adme\u00adgi\u00adne ge\u00adti\u00adrip bi\u00adler. Pes hil\u00adli uky we uku\u00adsyz\u00adlyk se\u00admiz\u00adlik, \u00fdo\u00adka\u00adry gan ba\u00adsy\u00ad\u015fy, s\u00fc\u00fd\u00adji ke\u00adse\u00adli, im\u00admu\u00adni\u00adte\u00adti\u0148 gow\u00ad\u015fak\u00adly\u00adgy we hat\u00adda k\u00e4\u00adbir be\u00fd\u00adle\u00adki ke\u00adsel\u00adle\u00adre \u00fdol a\u00e7\u00ad\u00fdar. Gi\u00adje\u00adle\u00adri\u00adne go\u00adwy uk\u00adla\u00ad\u00fdan adam\u00adlar\u00adda gan ba\u00adsy\u00ad\u015fy\u00adny\u0148 de\u00adre\u00adje\u00adsi pes, s\u00fc\u00fd\u00adji ke\u00adse\u00adli, se\u00admiz\u00adlik we be\u00fd\u00adle\u00adki do\u00adwam\u00adly ke\u00adsel\u00adle\u00adri\u0148 \u00fd\u00fc\u00adze \u00e7yk\u00adma\u00adgy \u00f6r\u00e4n se\u00fd\u00adrek \u00fdag\u00adda\u00fd\u00addyr.<br \/>\n\u00dde\u00adter\u00adlik de\u00adre\u00adje\u00adde dyn\u00e7 alyn\u00adma\u00adsa, bu g\u00fcn\u00adde\u00adlik i\u015fi\u00admi\u00adze g\u00f6\u00adn\u00fc\u00adden-g\u00f6\u00adni t\u00e4\u00adsir ed\u00ad\u00fd\u00e4r. Dyn\u00e7 al\u00admak \u00fc\u00e7in bol\u00adsa wagt\u00adly-wag\u00adtyn\u00adda \u00fde\u00adter\u00adlik de\u00adre\u00adje\u00adde uk\u00adla\u00admak ze\u00adrur\u00addyr. Ka\u00adda\u00adly uky di\u00ad\u0148e fi\u00adzi\u00adki d\u00e4l, e\u00fd\u00adsem, ru\u00adhy sag\u00adly\u00adgy\u00admy\u00adza hem t\u00e4\u00adsi\u00adri\u00adni \u00fde\u00adtir\u00ad\u00fd\u00e4r. Uky bo\u00adzul\u00adma\u00adla\u00adry\u0148 be\u00adjer\u00adgi\u00adsi ola\u00adry\u0148 se\u00adb\u00e4\u00adbi\u00adne bag\u00adly bo\u00adlup dur\u00ad\u00fdar. Be\u00adden ke\u00adsel\u00adle\u00adri se\u00adb\u00e4p\u00adli d\u00f6\u00adre\u00ad\u00fd\u00e4n uky bo\u00adzul\u00adma\u00adla\u00adry\u0148 be\u00adjer\u00adgi\u00adsi esa\u00adsy ke\u00adse\u00adli\u00adne g\u00f6\u00adn\u00fck\u00addi\u00adril\u00adme\u00adli. Uky\u00adny\u0148 \u00e7u\u0148\u00adlu\u00adgy\u00adny\u0148 we do\u00adwam\u00adly\u00adly\u00adgy\u00adny\u0148 azal\u00adma\u00adgy \u00fda\u00ad\u015fu\u00adly adam\u00adlar\u00adda ka\u00adda\u00adly di\u00ad\u00fdip ha\u00adsap\u00adlan\u00ad\u00fdar. Uky bo\u00adzul\u00adma\u00adla\u00adry uky tut\u00addur\u00ad\u00fdan se\u00adri\u015f\u00adde bi\u00adlen be\u00adje\u00adril\u00admez\u00adden \u00f6\u0148, sag\u00addyn uky \u00fc\u00e7in umu\u00admy d\u00fcz\u00adg\u00fcn\u00adle\u00adri ber\u00adja\u00fd et\u00adme\u00adli.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Al\u00adla\u00admy\u00adrat GA\u00adLAN\u00adDA\u00adROW,<\/strong><br \/>\n<strong>Myrat Garry\u00fdew adyndaky T\u00fcrkmenistany\u0148 D\u00f6wlet lukman\u00e7ylyk uniwersitetini\u0148 psihiatri\u00fda, narkologi\u00fda we medisina psihologi\u00fdasy kafedrasyny\u0148 mugallymy.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ka\u00adda\u00adly uky bag\u00adty\u00ad\u00fdar dur\u00admu\u00ad\u015fy\u0148 \u00f6ze\u00adni\u00addir. Adam uku\u00adda wag\u00adty be\u00adden\u00adde di\u00adkel\u00addi\u015f we sa\u00adgal\u00addy\u015f ha\u00addy\u00adsa\u00adla\u00adry he\u00adre\u00adket ed\u00ad\u00fd\u00e4r. \u015eo\u00adnu\u0148 \u00fc\u00e7in g\u00fc\u00adn\u00fc\u0148 do\u00adwa\u00admyn\u00adda uly adam\u00adla\u00adra azyn\u00addan 8 sa\u00adgat, \u00e7a\u00adga\u00adla\u00adra bol\u00adsa 10-12 sa\u00adgat uk\u00adla\u00admak mas\u00adla\u00adhat be\u00adril\u00ad\u00fd\u00e4r. H\u00fc\u00adn\u00e4r\u00admen\u00adler uky\u00adny\u0148 ada\u00admy\u0148 di\u00ad\u0148e sag\u00adly\u00adgy\u00adna pe\u00fd\u00adda\u00adsy bol\u00adman, e\u00fd\u00adsem, \u015f\u00e4h\u00addi\u00ad\u0148i a\u00e7\u00ad\u00fdan\u00addy\u00adgy ba\u00adra\u00adda hem bel\u00adle\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. Or\u00adta\u00ad\u00e7a ha\u00adsap bi\u00adlen al\u00adnan\u00adda adam\u00adlar wag\u00adty\u00adny\u0148 \u00fc\u00e7\u00adden bir b\u00f6\u00adle\u00adgi\u00adni uk\u00adlap ge\u00ad\u00e7ir\u00ad\u00fd\u00e4r\u00adler. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":57691,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[299],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133262"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=133262"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133262\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":133263,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/133262\/revisions\/133263"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/57691"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=133262"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=133262"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=133262"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}