{"id":134161,"date":"2025-05-03T11:08:12","date_gmt":"2025-05-03T06:08:12","guid":{"rendered":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=134161"},"modified":"2025-05-05T11:09:12","modified_gmt":"2025-05-05T06:09:12","slug":"matematika-barada-tasin-maglumatlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/?p=134161","title":{"rendered":"Matematika barada t\u00e4sin maglumatlar"},"content":{"rendered":"<p>K\u00e4bir adam hasap-hesibe o di\u00fden \u00f6kde bolma\u00fdar, k\u00e4bir adam iki basgan\u00e7akly sanlary \u00fdatdan hasaplap bil\u00fd\u00e4r. E\u00fdsem, takyk bilimleri\u0148 \u00e4hlisi \u00fc\u00e7in zerur bolan matematika barada k\u00e4bir gyzykly maglumatlary okamak hemmeler \u00fc\u00e7in gyzykly bolsa gerek.<br \/>\n\u201cMatematika\u201d s\u00f6zi gadymy grek\u00e7ed\u00e4ki \u201cmen bil\u00fd\u00e4n\u201d di\u00fdmegi a\u0148lad\u00fdan \u201cmatesis\u201d s\u00f6z\u00fcnden gelip \u00e7yk\u00fdar. Wagty\u0148 ge\u00e7megi bilen bu s\u00f6z grek\u00e7ede hem \u00fc\u00fdtg\u00e4p \u201cmathematik\u00f3s\u201d bolupdyr. Bu s\u00f6z bolsa, \u201c\u00f6wrenmegi hala\u00fdan\u201d di\u00fdmegi a\u0148lad\u00fdar.<br \/>\nN\u00e4me \u00fc\u00e7in wagt hasabynda 60-lyk bar \u2013 bir sagat 60 minut, bir minut 60 sekunt? Muny wawilonlar matematika girizipdirler. Diametri\u0148 360 dereje bolmagy hem \u015fol d\u00f6w\u00fcrlerden g\u00f6zba\u015f alyp ga\u00fdd\u00fdar.<br \/>\nKwadrat k\u00f6k belgisini\u0148 manysy bolsa i\u0148lis dilind\u00e4ki \u201ck\u00f6k\u201d di\u00fdmegi a\u0148lad\u00fdan \u201croot\u201d s\u00f6z\u00fcni\u0148 \u201cr\u201d harpyndan d\u00f6redilen.<br \/>\nM\u00e4lim bol\u015fy \u00fdaly, arap (onluk) belgiler ulanylmazdan ozal, Rim sifrleri (I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X\u2026) ulanyl\u00fdardy. Bu sifrler h\u00e4zirki wagtda hem k\u00e4bir \u00fdurtlarda adam atlarynda \u00fda-da sene \u00fdazylanda ulanyl\u00fdar. Rim sanlarynda 0 belgisi \u00fdok.<br \/>\nMatematikada \u201cx\u201d, \u201cy\u201d harplary adat\u00e7a n\u00e4m\u00e4lim sany a\u0148latmak \u00fc\u00e7in g\u00f6rkezil\u00fd\u00e4r. Bu harplary\u0148 ulanylmagyny\u0148 seb\u00e4bi elipbi\u00fdi\u0148 i\u0148 so\u0148unda \u00fderle\u015fmegi bilen baglydyr.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Kakageldi B\u00e4\u015fimow, T\u00fcrkmenistany\u0148 Oguzhan adyndaky in\u017eener tehnologi\u00fdalar uniwersitetini\u0148 matematika we informatika kafedrasyny\u0148 mugallymy.<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>K\u00e4bir adam hasap-hesibe o di\u00fden \u00f6kde bolma\u00fdar, k\u00e4bir adam iki basgan\u00e7akly sanlary \u00fdatdan hasaplap bil\u00fd\u00e4r. E\u00fdsem, takyk bilimleri\u0148 \u00e4hlisi \u00fc\u00e7in zerur bolan matematika barada k\u00e4bir gyzykly maglumatlary okamak hemmeler \u00fc\u00e7in gyzykly bolsa gerek. \u201cMatematika\u201d s\u00f6zi gadymy grek\u00e7ed\u00e4ki \u201cmen bil\u00fd\u00e4n\u201d di\u00fdmegi a\u0148lad\u00fdan \u201cmatesis\u201d s\u00f6z\u00fcnden gelip \u00e7yk\u00fdar. Wagty\u0148 ge\u00e7megi bilen bu s\u00f6z grek\u00e7ede hem \u00fc\u00fdtg\u00e4p \u201cmathematik\u00f3s\u201d bolupdyr. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":134164,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[301],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134161"}],"collection":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=134161"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":134165,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/134161\/revisions\/134165"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/134164"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=134161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=134161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zamanturkmenistan.com.tm\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=134161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}