PDF
Rembrandtyň hek bilen çeken «Dynç alýan ýaş ýolbars» atly suraty Nýu-Ýorkdaky «Sotheby’s» auksionynda 17,9 million dollara satyldy. Satyjylar şol serişdeleri «Panthera» guramasynyň üsti bilen uly pişikler maşgalasyna degişli ýabany haýwanlary goramak boýunça haýyr-sahawat gaznasyny döretmäge gönükdirdiler.
Ululygy 11,5 sm bolan, gara hek we ak guaş bilen çekilen bu eskizde rahat, emma seresap ýatan ýolbars şekillendirilýär. Bilermenleriň pikiriçe, bu suratkeşiň ýolbars şekillendirilen iň hakyky realistik işidir. Çaklamalara görä, bu surat 1640-njy ýyllarda, Rembrandtyň şäher ýarmarkalarynyň birinde şol haýwany göreninden soňra çekilipdir.
Bu surat Rembrandtyň belli bolan alty sany ýolbars şekillendirilen işleriniň arasynda hususy elden-ele geçip gelen iň soňkusydyr – galan bäşisi muzeýlerde saklanýar. «The Wall Street Journal» neşiriniň bellemegine görä, bu eser auksionlarda şu wagta çenli satylan iň gymmat suratlaryň biri boldy. Ony maýadar Tomas Kaplan we filantrop Jon Aýers satuwa çykardylar.
Rembrandt Harmens wan Reýniň durmuş ýoly
Rembrandt Harmens wan Reýn (1606–1669) — niderland suratkeşi, dünýä taryhyndaky iň beýik ussatlaryň biri. Ol 1606-njy ýylyň 15-nji iýulynda Leýdende, kilwanyň maşgalasynda dünýä inipdir. Rembrandt 1620-nji ýylda Leýden uniwersitetine girse-de, basym ony taşlap, suratkeşlik ugruna gönügipdir. 1625–1631-nji ýyllar aralygynda öz doglan şäherinde işläpdir. Onuň döredijiliginiň irki döwürlerinde, esasan, dini sýužetler we portretler has uly orun tutupdyr.
Gülläp ösen ýyllary
1632-nji ýyl Rembrandt üçin örän şowly bolupdyr. Ol Amsterdama göçüp gelip, şäherli baý zenan Saskiýa wan Eýlenburga öýlenipdir. Şol ýyl çeken “Lukman Çigildemiň anatomiýa sapagy” atly eseri ýaş suratkeşiň ählumumy ykrar edilmegine alyp barypdyr. Ussat suratkeşiň durmuşynda iň bagtly onýyllyklar başlapdyr. Ol köp sanly şägirt ýetişdiripdir. Şu döwürde ol “Saskiýa bilen awtoportret” (1635 ý.) we “Danaýa” (1636 ý.) ýaly naýbaşy eserleri döredipdir. Rembrandtyň 1630-njy ýyllardaky sungaty Galkynyş we Barokko döwrüniň tejribelerini täzeçe çemeleşmeler bilen utgaşdyrypdyr.
Durmuş öwrümleri
Üstünlikleriň döwri 1642-nji ýylda duýdansyz paýawlapdyr. Onuň “Gijeki garawul” (Amsterdamyň atyjylyk gildiýasynyň toparlaýyn portreti) atly beýik işi müşderiler tarapyndan kabul edilmändir. Sebäbi, suratkeş däp bolan portret düzgünlerinden çykyp, oňa aşa köp janlylyk we dramatizm beripdir. Şol ýyl Rembrandt iň uly söýgüsi bolan aýaly Saskiýany hem ýitiripdir. 40-njy ýyllardan başlap, ol teatral täsirlerden el çekip, has synçylykly we ruhy dünýäni beýan edýän eserlere geçipdir.
Garyplyk we soňky naýbaşy eserleri
Durmuş şowsuzlyklary suratkeşiň yzyndan galmandyr: 1656-njy ýylda ol bergidar diýlip yglan edilip, emlägi auksionda satylypdyr. Ol ömrüniň ahyryny Amsterdamyň ýewreý mähellesindäki ýönekeýje jaýda geçiripdir. Ýöne kynçylyklara we görüşiniň ýaramazlaşmagyna garamazdan, ol döretmegini dowam etdiripdir.
Onuň ömrüniň ahyrynda çeken “Azaşyp gaýdan (ýoluny urduran) oglanyň dolanyp gelmegi” (1668–1669) eseri bütin döredijiliginiň iň ýokary nokady bolupdyr. Rembrandt 1669-njy ýylyň 4-nji oktýabrynda aradan çykypdyr.
Häzirki wagtda Rembrandtyň eserlerine dünýä bazarynda örän ýokary baha berilýär. Onuň haýwanat dünýäsine bolan gyzyklanmasy we olaryň häsiýetini takyk bermek ukyby bu kiçijik suratyň gymmatyny has-da artdyrýar. Şeýle hem, sungat eseriniň satuwyndan gelýän girdejiniň tebigaty goramaga sarp edilmegi dünýä jemgyýetçiliginde uly seslenme döretdi.
