PDF
Tebigy täsinlik
Islandiýa dünýäde iň owadan dag tebigaty bolan ýurtlaryň biri hasaplanýar. Ýurduň esasy bölegini daglar we belentlikler emele getirýär. «Altyn halka» Islandiýanyň ýabany tebigatdaky iň owadan ýerleriniň biridir. Gaýaly jülgelerden başlap, Gulfoss şaglawugyny we Strokkýur geýzerini synlamaga mümkinçilik berýän bu täsin ugur ýurduň günorta-günbatar böleginde ýerleşýär.
Paýtagt şäher Reýkýawikden başlanýan «Altyn halka» Islandiýanyň gözelliklerini synlamaga mümkinçilik berýän 250 kilometrden gowrak ýol syýahatydyr. «Altyn halkanyň» başlanýan ýerinde Islandiýanyň iň gadymy milli seýilgähi Tingwellir ýerleşýär. Gaýaly jülgelerden düzülen milli seýilgäh Ýewraziýa bilen Demirgazyk Amerikanyň aýrylýan nokady hasaplanýar. ÝUNESKO-nyň Bütindünýä mirasynyň sanawyna girizilen bu ýerde tektonik plitalaryň ýyllaryň dowamynda döreden gözelliklerini synlap bolýar. Lýogberg gaýasy, agaçdan gurlan ybadathana we Ehsaraurfoss şaglawugy Tingwellir milli seýilgähiniň meşhur ýerleridir.
Seýilgähden soňky duralga Gulfoss şaglawugydyr. «Altyn şaglawuk» diýlip atlandyrylýan Gulfoss Islandiýanyň iň meşhur ýerleriniň biridir. Owadan şaglawuk aşaklygyna jülgä tarap akyp, täsin görnüşi emele getirýär. Iki gatlakdan aşak inýän şaglawugyň beýikligi 32 metre, ini 20 metre ýetýär. Ýewropanyň iň howply şaglawuklarynyň biri hasaplanýan bu suw gözelligi gözbaşyny Hwita derýasyndan alýar. Şaglawugy iki ýerden – ýokardan we aşaky gowakdan synlap bolýar.
Geýzer geotermal (ýylylyk) meýdançasy. «Altyn halkanyň» täsinlikleriniň ýene biri ýerasty wulkan işjeňliginiň merkezi bolan Geýzer geotermal meýdançasydyr. Geýzer tebigatyň täsin hadysasy bolup, «gyzgyn suwly tebigy çüwdürim» hasaplanýar. Adatça, geýzerden pürkülýän suw 55-60 dereje gyzgyn bolýar. Islandiýadaky geýzerler kükürtli bolup, howada bugly atmosferany emele getirýär. Geýzerde el-ýüzüňi ýuwup ýa-da suwa düşüp bolmaýar. Şol sebäpli Geýzer geotermal meýdançasynda syýahatçylar üçin howpsuz araçäk goýulýar. Meýdançanyň iň gymmatly çüwdürimi Strokkýur geýzeri hasaplanýar. Wizual tomaşa hödürleýän tebigy suw çüwdürimi her 10 minutdan bir gezek howa zyňlyp gidýär. Iň köp surata düşülýän ýerleriň biri bolan geýzeriň beýikligi 15-20 metre, käte 40 metre çenli ýetýär. Bulardan başga-da, bu ýerde Kerid wulkan kölüni hem synlamak bolýar. Göm-gök suwly krater tebigatda dynç almak üçin iň gowy ýerleriň biri hasaplanýar. «Altyn halkanyň» ugrunda ýerleşýän bu gözellikleriň hemmesine bir günüň dowamynda gezelenç edip bolýar.
