Ýa­po­ni­ýa­nyň «Fu­ga­ku» su­per­komp­ýu­te­ri se­kunt­da 442,010 te­raf­lop tiz­li­ge ýe­tip, bu ugur­da taý­ýar­lan­ýan sa­naw­da­ky bi­rin­ji­li­gi­ni sak­lap gal­dy. Ýö­ri­te mak­sat­lar üçin ula­nyl­ýan komp­ýu­ter­le­re ba­ha ber­ýän «TOP500» at­ly sa­naw her ýyl­da iki ge­zek taý­ýar­lan­ýar.Bu sa­na­wyň iýun aýyn­da­ky­syn­da hem «Fu­ga­ku» bi­rin­ji bo­lup­dy. Şol sa­naw­da komp­ýu­te­riň tiz­li­gi se­kunt­da 415 te­ra­flopsa ýe­tip­di. 442,010 te­raf­lops se­kunt­da 422 kat­ril­li­on­dan köp ama­ly ýe­ri­ne ýe­tir­me­gi aň­lad­ýar. Bu gör­ke­zi­ji sa­naw­da ikin­ji bo­lan ABŞ-nyň «Sum­mit» su­per­komp­ýu­te­rin­den 3 es­se çaltdyr. Şeý­le hem komp­ýu­ter­ler se­kunt­da ýe­ri­ne ýe­tir­ýän ama­lyn­dan baş­ga-da, se­na­gat­da ýe­ri­ne ýe­tir­ýän amal­la­ry, eme­li aň amal­la­ry we uly göw­rüm­li mag­lu­mat­la­ry saý­hal­la­ma­gy ýa­ly ugur­lar­da hem bar­lan­ýar. «Fu­ga­ku» bu ugur­lar­da hem öň­de­li­gi eýe­le­di. Bu komp­ýu­ter «Fu­jit­su A64FX SoC» çip­ler bi­len üp­jün edi­len. Şeý­le hem komp­ýu­ter ag­zal­ýan dört ugur bo­ýun­ça bir­ba­da bi­rin­ji­li­gi alan il­kin­ji komp­ýu­ter bol­dy. «Fu­jit­su» kom­pa­ni­ýa­sy­nyň he­ma­ýat­kär­li­gin­dä­ki su­per­komp­ýu­ter ýur­duň Ko­be şä­he­rin­dä­ki Ri­ka­ga­ku yl­my–bar­lag­lar ins­ti­tu­tyn­da peý­da­la­nyl­ýar.
ABŞ-nyň «Sum­mit» su­per­kom­pýu­te­ri 148,600 te­raf­lops tiz­lik bi­len ikin­ji, «Si­er­ra» su­per­komp­ýu­te­ri 94,640 te­raf­lops tiz­lik bi­len üçün­ji bol­dy. Hy­ta­ýyň «Sun­way Tai­hu­Light» komp­ýu­te­rin­de se­kunt­da 93,014 te­raf­lops tiz­lik ha­sa­ba alyn­dy. Sa­naw­da ABŞ-nyň «Se­le­ne» komp­ýu­te­riniň 63,460, Hy­ta­ýyň «Ti­an­he-2A» komp­ýu­te­riniň 61,444 te­raf­lops tiz­lik bi­len iş­le­ýän­di­gi aý­dyl­dy. Sa­na­wyň ýe­din­ji or­nu­ny 44,120 te­raf­lops tiz­lik bi­len iş­le­ýän Ger­ma­ni­ýa­nyň «JU­WELS Bo­os­ter Mo­du­le» komp­ýu­te­ri eýe­le­di. Ita­li­ýa­nyň 35,450 te­raf­lops tiz­lik­li HPC5 komp­ýu­te­ri se­ki­zin­ji bol­dy. ABŞ-nyň 23,516 te­raf­lops tiz­lik­li «Fron­te­ra» komp­ýu­te­ri do­ku­zyn­jy bol­dy. Sa­ud Ara­bys­ta­ny­nyň se­kunt­da 22,400 te­raf­lops tiz­lik bi­len iş­le­ýän «Dam­mam-7» komp­ýu­te­ri il­kin­ji on­lu­gy jem­le­di.
Ma­ýa Mi­se­ko­wa,
S. A. Ny­ýa­zow adyn­da­ky Türk­men oba ho­ja­lyk
uni­wer­si­te­ti­niň mu­gal­ly­my.