“5G”-iň or­naş­dy­ryl­ma­gy 4G-den has tiz ba­şa ba­ryp, ba­ry-ýo­gy dört ýyl­da dün­ýä­de 1,5 mil­liard tö­we­re­gi bag­la­ny­şyk ha­sa­ba alyn­dy. Bu ba­ra­da “Hua­wei” kom­pa­ni­ýa­sy­nyň baş di­rek­to­ry Ken Hu aýt­dy. Ken Hu­wuň söz­le­ri­ne gö­rä, ara­gat­na­şyk ope­ra­tor­la­ry dün­ýä ila­ty­nyň ýa­ry­sy­na go­la­ýy­ny öz içi­ne al­ýan 5G-niň 260 ul­ga­my­ny ýaý­baň­lan­dyr­dy­lar. 5G ara­gat­na­şyk ope­ra­tor­la­ry üçin tä­ze ösüş mo­to­ry­dyr.
GSMA-nyň baş di­rek­to­ry Mats Gran­ryd, 4G-iň bir mil­liard bag­la­ny­şy­ga ýet­mek üçin 12 ýyl ge­rek bo­lan­dy­gy­ny, 5G-e bol­sa ba­ry-ýo­gy üç ýyl ge­rek bo­lan­dy­gy­ny aýt­dy. GSMA-nyň mag­lu­mat­la­ry­na gö­rä, 2035-nji ýy­la çen­li 5G bag­la­ny­şy­gy­nyň sa­ny 5,2 mil­liar­da deň bo­lar.

Ita­li­ýa­nyň “Laz­za­ri­ni” bi­na­gär­lik stu­di­ýa­sy dün­ýä­niň iň gym­mat ýah­ta­sy­nyň tas­la­ma­sy bi­len ta­nyş­dyr­dy. Pyş­ba­ga meň­ze­di­lip di­zaýn edi­len we söw­da mer­kez­le­rin­den res­to­ran­la­ra, pla­za­lar­dan jaý­la­ra çen­li köp bi­na­ny öz içi­ne al­ýan ýah­ta­nyň ba­ha­sy 8 mil­liard dol­la­ra ba­ra­bar bo­lar. Su­per, me­ga we gi­ga­ýah­ta­dan has uly gä­mi­le­re te­ra­ýah­ta di­ýil­ýär. Mun­dan ozal hem su­per­ýah­ta­la­ryň bir­nä­çe­si­ni di­zaýn eden “Laz­za­ri­ni” aşa lýuks we gym­mat ba­ha­ly tä­ze te­ra­ýah­ta tas­la­ma­sy­nyň üs­tün­de iş­le­ýän­di­gi­ni ha­bar ber­di. Iň uly ýüz­ýän gur­luş bol­jak gä­mi­niň uzyn­ly­gy 550 metr, ini 610 metr bol­jak­dy­gy mä­lim edil­di. “Ýüz­ýän” şä­her bo­lan ägirt uly ýah­ta­da myh­man­ha­na­lar, söw­da mer­kez­le­ri, se­ýil­gäh­ler we hat­da ki­çi gä­mi­ler we uçar­lar üçin port­lar bo­lar. Beý­le­ki ta­rap­dan, pyş­ba­ga gör­nü­şin­de gu­rul­jak bu ägirt uly ýah­ta­nyň Sa­ud Ara­bys­ta­nyn­da gu­rul­jak­dy­gy we Jid­de şä­he­ri­niň de­mir­ga­zy­gyn­da­ky Pa­ty­şa Ab­dyl­la por­tun­dan gur­lu­şyk iş­le­ri üçin ýe­riň saý­la­nan­dy­gy mä­lim edil­di. Bu tas­la­ma­nyň 2033-nji ýyl­da gur­lup ta­mam­lan­jak­dy­gy mä­lim edil­ýär.

Gur­ban­ber­di Mu­ham­met­ber­di­ýew, Türk­men döw­let ma­li­ýe ins­ti­tu­ty­nyň ta­ly­by.

Amerikanyň “The New York Times” gazetiniň geçiren pikir soralyşygyna laýyklykda, ABŞ-nyň öňki Prezidenti Donald Tramp, 6 sany “yrga” ştatyň 5-sinde 2024-nji ýylda boljak saýlawlarda saýlawçylaryň goldawy boýunça häzirki Prezident Jo Baýdenden öňde barýar.
Gazet bu pikir soralyşygy amerikan kolleji “Siena” bilen bilelikde geçirdi. Pikir soralyşyga görä, Baýden diňe Wiskonsin ştatynda Trampdan öňde barýar. Galan Jorjiýa, Newada, Arizona, Miçigan we Pensilwaniýa ýaly 5 ştatda Tramp öňe saýlanýar. Bu alty ştat 2024-nji ýylda geçiriljek Prezident saýlawlarynda ýeňijini kesgitlemekde iň möhüm ştatlar hasaplanýar, sebäbi bu sebitlerde “ikirjiňlenýän” saýlawçylaryň has köpüsi ýaşaýar. Bu bolsa, dalaşgärleriň ikisiniň hem bu ştatlarda deň derejede meşhurdygyny görkezýär.
NYT-nyň maglumatlaryna görä, pikir soralyşyga gatnaşanlaryň köpüsi ykdysadyýet meselesinde Trumpa has köp ynanýandyklaryny aýtdylar. Şeýle hem saýlawçylaryň immigrasiýa, milli howpsuzlyk we halkara meseleleriniň çözülmeginde Ak tamyň öňki ýolbaşçysyny ileri tutýandyklary belli boldy.
ABŞ-nyň indiki Prezident saýlawlary 2024-nji ýylyň noýabr aýynda geçiriler. Oňa Respublikan partiýanyň dalaşgäri hökmünde, Ak tamyň öňki ýolbaşçysy Donald Tramp, Florida ştatynyň gubernatory Ron Desantis, işewür Wiwek Ramaswamy, ABŞ-nyň BMG-däki ozalky hemişelik wekili Nikki Heýli, Günorta Karolina ştatynyň senatory Tim Skott we Nýu-Jersi ştatynyň öňki gubernatory Kris Kristi we beýlekiler gatnaşmak isleýär. Aprel aýynda Amerikanyň Birleşen Ştatlarynyň häzirki Prezidenti Jozef Baýden Demokratik partiýadan gaýtadan saýlanmak isleýändigini aýtdy.

Te­bi­ga­ty go­ra­ýyş gu­ra­ma­sy “The Na­tu­re Con­servancy” 2023-nji ýy­lyň su­rat bäs­le­şi­gi­niň ýe­ňi­ji­le­ri­ni mä­lim et­di.
Şu ýyl da­laş­gär­le­riň sa­ny iki es­se art­dy: Ola­ryň ara­syn­da Gwa­te­ma­la­da­ky asu­da mer­jen ri­fi­niň su­ra­tyn­dan baş­lap, Hin­dis­tan­da bi­r-bi­ri­ne har­çaň­laş­ýan iki ýol­bar­syň su­ra­ty­na çen­li dü­li su­rat­lar gö­ze il­ýär. Fo­to­su­rat­çy­la­ryň ab­raý­ly emin ag­za­sy Haw­ýer Az­nar, Smi­ta Şar­ma, Mor­gan Heým we ta­ny­mal te­bi­gat su­rat­çy­sy Frans Lan­ting 80 müň­den gow­rak su­rat­çy­nyň dü­şü­ren 189 müň­den gow­rak iş­le­riň için­den ýe­ňi­ji­le­ri saý­la­dy­lar.
Bäs­le­şi­giň esa­sy baý­ra­gy­ny gur­ba­ga­nyň ýu­murt­ga­sy bi­len gur­şa­lan tri­to­nyň su­was­ty su­ra­ty üçin weng­ri­ýa­ly Ti­bor Li­ta­uş­ki gow­şu­ryl­dy.

Že­ne­wa­da gu­ral­jak auk­si­on­da dür­li şaý-sep­ler, sa­gat­lar, zy­nat­ly tor­ba­la­ryň sa­tyl­ma­gy­na ga­ra­şyl­ýar.
Şeý­le hem, auk­si­on­da ag­ra­my 17 ka­rat­dan gow­rak bo­lan göw­her ýü­zü­gi sa­ty­lar. Bu sa­tuw­da hö­dür­len­ýän iň gym­mat ba­ha­ly ma­wy daş­dyr. Onuň baş­lan­gyç ba­ha­sy 39 mil­li­on dol­la­ra deň bo­lar.
Ýe­ne-de bir aja­ýyp zat, “Rim ka­ni­ku­ly” fil­min­de Od­ri Hep­ber­niň da­ky­nan mer­jen mon­ju­gy sa­ty­lar.
Şeý­le hem akt­ýor Mar­lon Bran­do­nyň da­ky­nan sa­gat­la­ry bi­len bir­lik­de 100-e go­laý go­şar sa­ga­dy auk­sio­na çy­ka­ryl­ýar.

ABŞ-da iň owa­dan ýar­ga­na­ty saý­la­dy­lar. Bi­rin­ji or­ny Wil­ýam Şeks­pir at­ly ýar­ga­nat eýe­le­di. Ýar­ga­na­tyň su­ra­ty Ore­gon şta­tyn­da zoo­log Em­ma Bask ta­ra­pyn­dan dü­şü­ril­di. Emin ag­za­la­ry onuň su­ra­ty­na beý­le­ki­le­riň ara­syn­da iň go­wu­sy hök­mün­de ba­ha ber­di­ler.
Bu jan­dar­la­ryň ara­syn­da gö­zel­lik bäs­le­şi­gi her ýyl ge­çi­ril­ýär, ol Hal­ka­ra gol­ga­nat­ly­lar hep­de­li­gi­ne ga­bat gel­ýär. Onuň mak­sa­dy gör­nüş­le­riň go­ra­lyp sak­lan­ma­gy ba­ra­da ha­bar­dar­ly­gy ýo­kar­lan­dyr­mak­dyr. Jem­gy­ýet­çi­lik ul­gam­la­ry­nyň ula­ny­jy­la­ry bu bäs­le­şi­giň emin ag­za­la­ry hök­mün­de çy­kyş edip, ses­le­riň ýö­ne­keý köp­lü­gi bi­len ýe­ňi­ji­ni saý­la­ýar­lar.

Eý­ra­nyň ýa­şaý­jy­sy Aş­kan Ro­hol­la Doş­man­zia­ri dört sa­ny gar­py­zy bi­r-bi­ri­niň üs­tün­de go­ýup, Gin­ne­siň re­kord­lar ki­ta­by­na gir­di. Er­kek ki­şi­niň söz­le­ri­ne gö­rä, ol bu işi et­mek üçin bir­nä­çe aý tür­gen­leş­me­li bo­lup­dyr.
43 ýaş­ly gur­lu­şyk kom­pa­ni­ýa­sy­nyň baş­ly­gy Aş­kan Ro­hol­la ça­ga­lyk ýyl­la­ryn­da ka­ka­sy­nyň şe­re­ke­tin­de iş­lä­nin­de gar­pyz­dan diň gur­ma­ga sy­na­ny­şyp­dyr. Ol Gin­ne­siň re­kord­lar ki­ta­by­na gir­mek mak­sa­dy bi­len uzak wagt­lap de­ňag­ram­ly­ly­gy tap­mak üçin tür­gen­le­şik ge­çi­rip­dir. In­di zäh­me­ti­niň ýe­ri­ne dü­şüp, öz ady­nyň ta­ryh­da ga­lan­dy­gy­na diý­seň be­gen­ýär.
-Umu­man aý­da­nym­da, zat­la­ryň bi­ri-bi­ri­niň üs­tün­de ýer­leş­di­ril­me­gi­ni ha­la­ýa­ryn, se­bä­bi bu gö­zel­li­giň we dur­nuk­ly­ly­gyň ny­şa­ny – di­ýip ol aýt­dy.

Beýik Britaniýada emeli aň neýrohirurglaryň işine kömek edýär. Newrologiýa we neýrohirurgiýa milli hassahanasynyň maglumatlaryna görä, lukmanlar indi möhüm operasiýalary has ygtybarly we netijeli amala aşyryp bilerler. Londonyň uniwersitet kollejinde işlenip düzülen ulgam, beýnidäki duýgur gurluşlary ýüze çykarmaga gönükdiriledir. Ýagny, ýerine ýetirilýän operasiýa hakyky wagtda wideo translýasiýada ýazgy edilýär. Bu wideo emeli aň bilen gaýtadan işlenilýär. Taslamanyň awtorlarynyň pikiriçe, ulgam eýýäm gipofiz çişini aýyrmak boýunça 200-den gowrak operasiýanyň wideo ýazgylaryny seljerdi.

Şwe­si­ýa­nyň Malm­ýo şä­he­rin­de dür­li dok­ma önüm­le­ri­ni gaý­ta­dan iş­le­ýän dün­ýä­de il­kin­ji za­wod iş­läp baş­la­dy. Bu ýer­de ma­ta­la­ryň dür­li gör­nüş­le­ri aw­to­ma­tik usul­da sort­la­nyp, gaý­ta­dan iş­le­nil­ýär. Mu­nuň üçin ýö­ri­te op­ti­ki sen­sor­lar ula­nyl­ýar. Hä­zir­ki wagt­da kom­pa­ni­ýa sa­gat­da 4,5 ton­na çen­li dok­ma önüm­le­ri­ni gaý­ta­dan iş­le­ýär. Tas­la­ma Şwe­si­ýa­nyň daş­ky gur­şa­wy öw­re­niş ins­ti­tu­ty ta­ra­pyn­dan iş­le­nip dü­zül­di. Egin-eşik ön­dü­ri­ji­ler, di­zaý­ner brend­le­ri we ýer­li hä­ki­mi­ýet­ler kär­ha­na­nyň hyz­mat­daş­la­ry bo­lup çy­kyş ed­ýär­ler. Mo­da pu­da­gy daş­ky gur­şa­wy ha­pa­la­ýan iň esa­sy ugur­la­ryň bi­ri ha­sap­lan­ýar. Hü­när­men­le­riň pi­ki­ri­çe, dün­ýä­dä­ki ha­pa suw­la­ryň 20%-ini we kö­mür­tur­şy ga­zy­nyň 10% -ini mo­da pu­da­gy eme­le ge­tir­ýär.
– Biz­de ga­ry­şyk dok­ma önüm­le­ri­niň uly muk­da­ry sak­la­nyp, öň ola­ry gaý­ta­dan iş­le­mek üçin sü­ýüm­le­re böl­me­li bol­ýar­dy. Bu işi aw­to­mat­laş­dyr­saň has çalt ba­şa bar­ýar. En­jam sü­ýü­miň dü­zü­mi­niň nä­me­di­gi­ni ta­kyk kes­git­le­ýär. Ne­ti­je­de, ýo­ka­ry hil­li aras­sa önü­mi al­ýa­rys – di­ýip, kär­ha­na­nyň iş­gä­ri An­na Wi­len aýd­ýar.

Hy­ta­ýyň in­ter­net ul­ga­myn­da iş alyp kom­pa­ni­ýa­la­ry şu ýy­lyň üç çär­ýe­gin­de ýo­ka­ry gir­de­ji ga­zan­dy­lar. Ýur­duň Se­na­gat we san­ly teh­no­lo­gi­ýa­lar mi­nistr­li­gi­niň mag­lu­mat­la­ry­na gö­rä, kom­pa­ni­ýa­la­ryň peý­da­sy do­kuz aýyň do­wa­myn­da ge­çen ýy­lyň de­giş­li döw­rün­dä­ki­den 18,2 gö­te­rim ar­typ, 95,93 mil­liard ýua­na (13,36 mil­liard dol­lar) ýe­tip­dir. Gir­de­ji ba­bat­da bol­sa, 3,4 gö­te­rim ösüş ga­za­ny­lyp, 1,03 tril­li­on ýua­na ýe­tip­dir.
Hy­ta­ýyň iri in­ter­net kom­pa­ni­ýa­la­ry­nyň we şol ugur­da hyz­mat hö­dür­le­ýän beý­le­ki kom­pa­ni­ýa­la­ryň ama­ly gir­de­ji­le­ri ýyl­da or­ta­ça 20 mil­li­on ýua­na ýet­ýär.
Hy­ta­ýyň “Bai­du”, Tencent” “Ali­ba­ba”, JD.com.” we “WeChat” ýa­ly iri kom­pa­ni­ýa­la­ry dür­li ugur­lar­da iş alyp bar­ýar­lar hem-de tä­ze teh­no­lo­gi­ýa­la­ry iş­läp taý­ýar­la­ýar­lar.

Mu­ham­met Me­re­dow, Türk­men döw­let ma­li­ýe ins­ti­tu­ty­nyň ta­ly­by.