Ylym-bilim ulgamynda gazanylan üstünlikler

5

Ýurdumyzda ýaş nesillere dünýä ülňülerine laýyk gelýän döwrebap bilim bermek, ylmyň iň soňky gazananlaryny önümçilige ornaşdyrmak we innowasion tehnologiýalary özleşdirmek ugrunda giň gerimli işler durmuşa geçirilýär. „Garaşsyz baky Bitarap Türkmenistan — Bedew batly at-myradyň mekany“ diýlip yglan edilen şu ýylda hem ylym-bilim ulgamynda düýpli özgertmeler amala aşyrylyp, ýurdumyzyň ýaş nesilleriniň bilim kuwwaty has-da berkidilýär. Ýaşlaryň ylma bolan höwesini artdyrmak we olaryň döredijilik ukyplaryny ýüze çykarmak döwlet syýasatynyň ileri tutulýan ugurlarynyň biri bolmagynda galýar.
Häzirki wagtda Türkmenistanyň bilim edaralarynyň maddy-tehniki binýadyny döwrebaplaşdyrmak işleri yzygiderli alnyp barylýar. Ýurdumyzyň paýtagtynda we welaýatlarynda iň täze tehnologiýalar, kompýuter enjamlary hem-de internet ulgamy bilen üpjün edilen çagalar baglary, orta mekdepler we ýokary okuw mekdepleri yzygiderli açylyp ulanmaga berilýär. Sanly bilim ulgamyna geçmek baradaky konsepsiýanyň üstünlikli durmuşa geçirilmegi netijesinde, okuw prosesine elektron resminama dolanyşygy, uzak aralykdan okatmak usullary we sanly okuw serişdeleri giňden ornaşdyryldy. Bu bolsa okaýan ýaşlaryň dünýäniň öňdebaryjy tejribelerinden çalt we netijeli peýdalanmagyna uly mümkinçilikler açýar.
Ýurdumyzyň ýokary okuw mekdepleriniň halkara bilim giňişligine ornaşmagy ugrunda hem uly sepgitler gazanylýar. Türkmenistanyň birnäçe ýokary okuw mekdepleri dünýäniň abraýly uniwersitetleriniň reýtingine yzygiderli girip başlamagy, bilim ulgamynyň dünýä derejesindäki ornuny subut edýär. Talyp ýaşlarymyz we mekdep okuwçylarymyz halkara derejesinde geçirilýän ders bäsleşiklerinde, internet olimpiadalarynda we ylmy taslama ýaryşlarynda baýrakly orunlara eýe bolup, Türkmenistanyň baýdagyny belentde parladýarlar. Halkara hyzmatdaşlygyň çäginde daşary ýurtlaryň öňdebaryjy ylmy-barlag merkezleri we uniwersitetleri bilen tejribe alşylmagy, hünärmenleriň hünär derejesini ýokarlandyrmaga ýardam edýär.
Ýurdumyzda ylmy-barlag işleriniň netijeliligini ýokarlandyrmak, hususan-da, milli ykdysadyýetimiziň pudaklary üçin zerur bolan ylmy açyşlary amala aşyrmak ugrunda düýpli ädimler ädilýär. Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň institutlarynda, şeýle hem ýokary okuw mekdepleriniň ylmy-barlag merkezlerinde energetika, biotehnologiýa, derman senagaty, ekologiýa we nanotehnologiýalar ýaly möhüm ugurlarda ylmy barlaglar alnyp barylýar. Ýerli çig mallardan ekologiýa taýdan arassa we bäsleşige ukyply önümleri öndürmek boýunça türkmen alymlarynyň teklipleri we oýlap tapyşlary önümçilige işjeň ornaşdyrylýar. Bu bolsa ýurdumyzyň ykdysady garaşsyzlygyny we eksport kuwwatyny has-da berkidýär.
Şeýle-de, sanly ykdysadyýeti ösdürmek maksatnamasyna laýyklykda, maglumat tehnologiýalary boýunça ýokary hünärli ýaş kadrlary taýýarlamaga aýratyn üns berilýär. Ýaşlaryň arasynda geçirilýän ylmy bäsleşikler, “Ýaş alymlar” geňeşleriniň alyp barýan işleri zehinli nesli ýüze çykarmaga we olary uly ylma gönükdirmäge şert döredýär. Döwlet tarapyndan ýaş alymlaryň ylmy taslamalaryny maliýeleşdirmek, olaryň ylmy derejeleri we atlary almak üçin şertleri ýeňilleşdirmek baradaky goldawlar özüniň oňyn miwelerini berýär. Bu bolsa ylym ulgamynda nesilleriň dowamatlylygyny üpjün edýär we milli ylmy mekdebimiziň geljegini kepillendirýär.

Bossan MAKSADOWA,
Seýitnazar Seýdi adyndaky Türkmen döwlet mugallymçylyk institutynyň Pedagogika fakultetiniň talyby.