Sport – sag­dyn dur­mu­şyň özeni

Hä­zir­ki­za­man dün­ýä­sin­de teh­no­lo­gi­ýa­nyň ös­me­gi bi­len dur­mu­şy­myz ep-es­li ýe­ňil­leş­di. Ýö­ne şol bir wag­tyň özün­de he­re­ket­siz­lik hem art­dy. Be­de­niň we ru­huň sag­dyn­ly­gy­ny go­rap sak­la­ma­gyň iň tä­sir­li, hem­me­ler üçin el­ýe­ter­li ýo­ly bol­sa, sport bi­len meş­gul­lan­mak­dyr. Sport di­ňe bir daş­ky gör­nü­şi gö­zel­leş­dir­män, eý­sem, bü­tin be­deniň ka­da­ly iş­le­me­gi­ni üp­jün ed­ýär. Bi­ler­men­le­riň bel­le­me­gi­ne gö­rä, yzy­gi­der­li fi­zi­ki iş­jeň­lik ýü­rek myş­sa­la­ry­ny ber­kid­ýär we gan aý­la­ny­şy­ny go­wu­lan­dyr­ýar. Sport bi­len meş­gul­lan­ýan adam­lar­da ýü­rek ke­sel­le­ri­niň tö­wek­gel­çi­li­gi pe­sel­ýär, gan ba­sy­şy we gan­da­ky ho­les­te­ri­niň de­re­je­si ka­da­ly sak­lan­ýar. Sport di­ňe bir be­de­ne däl, eý­sem, ze­hi­ne oňyn tä­sir ed­ýär. Maşk edil­ýän wag­ty adam be­de­nin­de en­dor­fin (bagt gor­mo­ny) bö­lü­nip çyk­ýar. Sport ala­da­ny we stre­si azalt­ma­gyň iň te­bi­gy usu­ly­dyr. Ol uky­nyň hi­li­ni go­wu­lan­dyr­ýar, ir bi­len şäh­da­çyk we ru­hu­be­lent hal­da oýan­ma­ga kö­mek ed­ýär.
Se­miz­lik dün­ýä­de hä­zir­ki döw­rüň iň uly me­se­le­le­ri­niň bi­ri­dir. Ar­tyk­maç ag­ram­dan ejir çek­ýän­ler hem bar. Sport bi­len meş­gul­lan­mak ka­lo­ri­ýa­ny ýak­ma­ga we be­de­niň alyş-ça­lyş (me­ta­bo­lizm) işi­ni çalt­lan­dyr­ma­ga ýar­dam ed­ýär. Bu bol­sa ar­tyk­maç ag­ram­dan ha­las bo­lup, bo­ýu­ňa gö­rä ag­ra­myň sak­lan­ma­gy­na ýar­dam ed­ýär.
Ýa­şyň geç­me­gi bi­len be­den­de süňk­le­riň gow­şa­ma­gy ýa­ly nä­hoş­luk­lar ýü­ze çy­kyp bil­ýär. Yl­ga­mak ýa-da çalt ýö­re­mek süňk do­ku­ma­la­ry­ny we myş­sa­la­ry güýç­len­dir­ýär, bo­gun­la­ryň çe­ýe­li­gi­ni art­dyr­ýar.
Yzy­gi­der­li we or­ta­ça ag­ram­lyk­da­ky sport maşk­la­ry be­de­niň go­ra­nyş ul­ga­my­ny, ýag­ny im­mu­ni­te­ti ber­kid­ýär. Sport bi­len meş­gul­lan­ýan­lar ke­sel­le­re has az duçar bol­ýar­lar, ke­sel­län ýag­daý­la­ryn­da hem tiz gu­tul­ýar­lar.
Sport bi­len meş­gul­lan­mak üçin pro­fes­sio­nal tür­gen bol­mak hökman däl. Gü­nüň do­wa­myn­da 30-45 mi­nut ýö­re­mek, we­lo­si­ped sür­mek ýa-da ýüz­mek hem sag­ly­gy­ňyz üçin peý­da­ly­dyr.

Seýdi Taýlyýew,
Görogly etrabynyň Arassaçylyk we keselleriň ýaýramagyna garşy göreşmek gullugynyň lukman-epidemiology.