Ahalteke bedewleri – belent hormatyň nusgasy

Ýur­du­myz­da hal­ky­my­zyň göz gu­wan­jy bo­lan at­la­ry­my­zyň ka­nun esa­syn­da go­ral­ma­gy, at­çy­ly­gyň ös­dü­ril­me­gi hormatly Prezidentimiziň pa­ra­sat­ly baş­tu­tan­ly­gyn­da Türk­me­nis­tan­da mil­li gym­mat­lyk­la­ry­my­zyň da­ba­ra­lan­ýan­dy­gy­nyň, döw­le­ti­mi­ziň ola­ry go­rap sak­la­mak ba­bat­da hal­ka­ra şert­na­ma­la­ra yg­rar­ly­dy­gy­nyň we ola­ryň gy­şar­nyk­syz ber­jaý edil­ýän­di­gi­niň no­bat­da­ky su­but­na­ma­sy­dyr.
Mä­lim bol­şy ýa­ly, ýur­du­myz­da 2026-njy ýy­lyň «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan – be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­ly diý­lip yg­lan edil­me­gi hal­ka­ra gi­ňiş­lik­de uly gy­zyk­lan­ma eýe bol­dy. Şu my­na­sy­bet­li goň­şy we alys­da­ky ýurt­lar­da Wa­ta­ny­my­zyň mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­nyň şanly 35 ýyl­ly­gy­na bes­len­ýän ýy­lyň şy­ga­ry­ny wa­gyz et­mek, be­hiş­di be­dew­le­riň dün­ýä­dä­ki şan-şöh­ra­ty­ny mun­dan beý­läk-de art­dyr­mak mak­sa­dy bi­len dür­li çä­re­ler ge­çi­ril­ýär. Ýa­kyn­da Öz­be­gis­tan Res­pub­li­ka­sy­nyň Daş­kent şä­he­rin­de «Gün­do­ga­ryň mer­je­ni» ady bi­len ge­çi­ri­len at­ly sport we gö­zel­lik bäs­le­şik­le­ri, «Ahal­te­ke be­de­wi – halk­la­ryň dost­lu­gy­nyň ny­şa­ny» at­ly hal­ka­ra yl­my-ama­ly mas­la­hat hem ahal­te­ke at­la­ry­nyň halk­la­ryň ara­syn­da dost-do­gan­ly­gyň, hoş­ni­ýet­li goň­şu­çy­ly­gyň, yna­nyş­ma­gyň pug­ta­lan­dy­ryl­ma­gyn­da mö­hüm orun eýe­le­ýän­di­gi­ni aý­dyň gör­kez­di.
«Gün­do­ga­ryň mer­je­ni» bäs­le­şik­le­ri­ne ýur­du­myz­dan gat­na­şan ahal­te­ke be­dew­le­ri üs­tün­lik­li çy­kyş edip, «Azi­ýa­nyň çem­pio­ny» we «Dün­ýä­niň çem­pio­ny» di­ýen hor­mat­ly at­la­ra, beý­le­ki baý­rak­ly orun­la­ra my­na­syp bol­du­lar.
Ahal­te­ke be­dew­le­ri­niň dün­ýä do­lan şöh­ra­ty­ny ýe­ne-de bir ge­zek beý­gel­den şan­ly wa­ka­lar Rus­si­ýa Fe­de­ra­si­ýa­sy­nyň Ta­ta­rys­tan Res­pub­li­ka­syn­da hem-de Be­ýik Bri­ta­ni­ýa­nyň meş­hur Wind­zor ga­la­syn­da bo­lup geç­di. Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň bu iki wa­ka gat­naş­ma­gy ýur­du­my­zyň at­çy­lyk pu­da­gy­ny ös­dür­mek, mil­li at­şy­nas­ly­gyň däp­le­ri­ni dün­ýä ýaý­mak ba­bat­da al­nyp ba­ryl­ýan asyl­ly baş­lan­gyç­la­ryň dün­ýä ýü­zün­de yk­rar edil­ýän­di­gi­niň su­but­na­ma­sy bol­dy.
Hormatly Prezidentimiziň taý­syz ta­gal­la­la­ry ne­ti­je­sin­de ýur­du­myz­da at­çy­lyk spor­tu­ny, mil­li at­çy­lyk sun­ga­ty­ny dün­ýä de­re­je­sin­de ös­dür­mä­ge uly äh­mi­ýet be­ril­ýär. Ka­zan şä­he­rin­de ge­çi­ri­len şu ge­zek­ki at ça­py­şyk­la­ryn­da türk­men ça­pyk­su­war­la­ry­nyň ýo­ka­ry us­sat­ly­gy­ny gör­kez­mek­le­ri hem mu­nuň aý­dyň my­sa­ly­dyr.
Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz bi­len du­şu­şan Be­ýik Bri­ta­ni­ýa­nyň we De­mir­ga­zyk Ir­lan­di­ýa­nyň Bir­le­şen Pa­ty­şa­ly­gy­nyň Pa­ty­şa­sy Karl III ahal­te­ke be­dew­le­ri­niň dün­ýä­de meş­hur at­lar ha­sap­lan­ýan­dy­gy­ny aý­dyp, Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­my­zyň «At – my­rat» di­ýen paý­has­ly söz­le­rin­de çuň­ňur ma­ny­nyň bar­dy­gy­ny bel­le­me­gi­niň özi hem ahal­te­ke be­dew­le­ri­ne dün­ýä­de uly hor­mat-sar­pa go­ýul­ýan­dy­gy­nyň su­but­na­ma­sy­dyr.
Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz Edin­bur­gyň Ger­so­gy Şa­za­da Ed­ward bi­len du­şu­şy­gyn­da Wind­zor ga­la­syn­da ge­çi­ril­ýän hal­ka­ra at­ly çä­re­le­riň ta­ry­hy, onuň Şa­za­da­nyň eje­si, mer­hum Şa ze­na­ny Ýe­li­za­we­ta II baş­lan­gy­jy bi­len ge­çi­ri­lip ge­lin­ýän­di­gi, 1956-njy ýyl­da ýur­du­my­zyň us­sat at­şy­na­sy Ba­ba­ly Taý­ma­zo­wyň alyp git­me­gin­de Me­le­guş at­ly al­tyn­sow be­de­wiň Şa ze­na­ny Ýe­li­za­we­ta II sow­gat ber­len­di­gi ba­ra­da­ky be­ren ta­ry­hy gür­rüň­le­riniň Pa­ty­şa maş­ga­la­syn­da uly tol­gun­ma dö­ret­me­gi türk­men-bri­tan gat­na­şyk­la­ry­nyň at­çy­lyk pu­da­gyn­da hem ta­ry­hy aý­ryl­maz bag­la­ny­şygy­nyň bar­dy­gy­ny gör­kez­di.
Ýew­ro­pa­nyň ösen ýurt­la­ry­nyň bi­ri bo­lan Be­ýik Bri­ta­ni­ýa­da at­çy­ly­gyň we at­ly spor­tuň dür­li gör­nüş­le­ri­niň ös­dü­ril­me­gi­ne mö­hüm äh­mi­ýet be­ril­ýär. Bu ýer­de dür­li to­hum­da­ky at­la­ryň ara­syn­da at­ly spor­tuň gör­nüş­le­ri bo­ýun­ça hal­ka­ra bäs­le­şik­ler, at ça­py­şyk­la­ry gu­ral­ýar. Mu­nuň özi at­ly spor­tuň dün­ýä­de giň­den wa­gyz edil­me­gin­de äh­mi­ýet­li­dir.
Ab­raý­ly hal­ka­ra at­ly sport baý­ram­çy­ly­gy­nyň gu­ral­ýan ýe­rin­de Türk­me­nis­ta­nyň Döw­let baý­da­gy buý­sanç­ly par­la­ýar. Ahal­te­ke at­la­ry­nyň asyl me­ka­ny ha­sap­lan­ýan ýur­du­myz­da at­ly sport saz­la­şyk­ly ösüş ýo­lu­na düş­di. Şun­da türk­men at­şy­nas­la­ry­nyň we ça­pyk­su­war­la­ry­nyň hal­ka­ra de­re­je­de ge­çi­ril­ýän at­ly sport bäs­le­şik­le­ri­ne gat­na­şyp, baý­rak­ly orun­la­ra my­na­syp bol­ýan­dy­gy­ny bel­le­mek ge­rek.
Mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­my­zyň şan­ly 35 ýyl­lyk to­ýu­nyň giň­den bel­le­nil­jek 2026-njy ýy­lyň şy­ga­ry­nyň mil­li gym­mat­ly­gy­myz bo­lan be­hiş­di be­dew­le­ri­miz bi­len bag­la­ny­şyk­ly bol­ma­gy ýur­du­my­zyň her bir ra­ýa­ty­nyň buý­san­jy­na buý­sanç goş­dy. Çün­ki ahal­te­ke at­la­ry­na söý­gi-buý­sanç hal­ky­my­z tarapyndan asyr­lar­dan-asyr­la­ra, ne­sil­ler­den-ne­sil­le­re ge­çi­rilip gel­inýän mil­li aý­ra­tyn­ly­gy­myz­dyr.

Mahym ÇETIÝEWA,
Türkmen döwlet binagärlik-gurluşyk institutynyň mugallymy.